Với tình thương lớn trong cõi trược, ác đấu,
Phát năm trăm lời thệ nguyện thật rộng sâu
Như sen trắng đẹp, nghe danh không thối chuyển
Chí thành đỉnh lễ Đấng Từ Phụ Bổn Sư.[1]

Thọ nhận ân phước gia trì nhanh chóng nhờ Đạo Sư Du Già:

Từ thánh tích Ngũ Đài Sơn,
Ân phước Diệu Cát Tường tan hòa vào tâm,
Chí thành đỉnh lễ Đức Jigme Phuntsok,
Xin ban tâm truyền và ân phước.

Lý do tôi thuyết giảng hôm nay là bởi, trong số những người tham dự Pháp hội Kim Cương Tát Đỏa và đang nỗ lực thực hành tịnh hóa, phần lớn chưa biết đến Pháp tu căn bản về tịnh hóa ác nghiệp và tính cấp thiết của nó. Nếu đúng như vậy, dù cho các bạn có lặp lại nhiều lần các Mật chú, kết quả cũng không phát huy tác dụng. Vì thế, tôi sẽ giới thiệu ngắn gọn về Pháp tu tịnh hóa Kim Cương Tát Đỏa.

1. Tính cấp thiết của việc tịnh hóa nghiệp 

Kinh Đại Thừa Địa Tạng Thập Luân nói rằng, theo giáo lý của Đức Phật, có hai kiểu người không làm ác: kiểu đầu tiên là những người không bao giờ làm những ác hạnh, họ được gọi là những vị thiết lập ngọn cờ Phật giáo; kiểu thứ hai là những người sau khi phạm phải hành vi sai lầm, đã sám hối và tịnh hóa ác hạnh với sự hối hận, họ được gọi là những người phá hủy ngọn cờ của Ma vương. Họ đều có thể được gọi là những vị nắm giữ Phật giáo hay những bậc tịnh hóa sở hữu lòng dũng cảm.

Đức Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche nhiều lần nói với chúng ta rằng, là một hành giả Phật giáo, tốt nhất là tránh mọi kiểu hành động xấu xa từ nhỏ. Trong thời đại mà Giáo Pháp đang suy giảm, thật khó để làm vậy. Trước và sau khi quy y, hành giả cư sĩ đã phạm phải các ác hạnh về thân – sát sinh, trộm cắp và tà dâm, các ác hạnh về khẩu – nói dối, nói lời ác nghiệt, nói lời vô nghĩa và gieo mối bất hòa và các ác hạnh về ý – tham lam, muốn làm hại người khác, hủy báng Phật giáo, phá hủy các đại diện vật lý của Tam Bảo, phạm nhiều Biệt giải thoát giới, Bồ Tát giới và Mật giới. Thậm chí chúng tôi, là những vị Tăng và Ni, cũng vô tình hay cố ý phạm nhiều giới luật bởi những cảm xúc phiền não và thói quen tập khí tích lũy từ vô thủy. Dù chúng ta có nhớ hay không, những ác hạnh mà chúng ta đã làm thì khá nhiều. Vì thế, thật khó để trở thành kiểu người đầu tiên. Bởi vậy, chúng ta cần mong muốn trở thành kiểu thứ hai – những người đã làm ác nhưng mong muốn sám hối và tịnh hóa nhờ Đức Kim Cương Tát Đỏa. Đây là tính cấp thiết của việc tịnh hóa ác nghiệp.

Chúng ta có thực sự cần phải sám hối và tịnh hóa? Câu trả lời là chắc chắn! Đặc biệt, những người sống ở thành phố đã tích lũy nhiều ác nghiệp và nếu bây giờ họ không tịnh hóa, tác động của những hành động gây hại sẽ theo họ và rất có thể dẫn họ đến các đọa xứ, như địa ngục, ngạ quỷ và súc sinh và sẽ chẳng có cơ hội nào để giải thoát khỏi khổ đau. Bởi thế, chúng ta đều phải sám hối và tịnh hóa và hiểu được tính cấp thiết của sự tịnh hóa.

2. Nguyên nhân của thực hành tịnh hóa

Sự thật rằng chúng ta đã bước vào thực hành tịnh hóa Kim Cương Tát Đỏa trong chính cuộc đời này là bằng chứng cho thấy phước báu lớn lao. Những vị đã tìm hiểu về Kinh Bách Nghiệp và Kinh Hiền Ngu sẽ biết rằng trong những Kinh này, mặc dù sự sám hối và tịnh hóa miên mật trong khắp các đời, những người đã làm các ác hạnh không thể tịnh hóa mọi ác nghiệp của họ và ác nghiệp sẽ vẫn chín muồi trong đời sau. Tại sao vậy? Bởi họ chưa gặp được một đối tượng đặc biệt mạnh mẽ để chứng minh cho sự sám hối của họ.

Nghi quỹ tịnh hóa Kim Cương Tát Đỏa là thực hành cực kỳ mạnh mẽ. Trong Mật Điển Sự Hợp Nhất Của Tâm Bí Mật có đoạn: “Về Mật chú sáu âm của Đức Kim Cương Tát Đỏa, tinh túy của chư Phật ba đời, những ai lắng nghe tên gọi của Mật chú cho thấy rằng họ đã thực hiện những thiện hạnh trước nhiều vị Phật khác nhau, và họ sẽ sinh về cõi giới của Đức Kim Cương Tát Đỏa. Họ sẽ thọ nhận ân phước của chư Phật và sẽ lĩnh hội được giáo lý Đại thừa, sở hữu những phẩm tính siêu phàm, bao gồm cái nhìn của trí tuệ hoàn hảo và họ sẽ trở thành trưởng tử của Phật”. Vì thế, biết đến thực hành thanh tịnh như vậy, chúng ta thực sự đã có phước báu lớn lao.

Trong thực hành này, tôi hy vọng các bạn có thể đặt một bức tượng/hình Đức Kim Cương Tát Đỏa phía trước mặt và lặp lại Mật chú khi bạn quán tưởng. Sức mạnh của Mật chú Kim Cương Tát Đỏa là vô biên. Thậm chí nếu bạn không thể quán tưởng Đức Kim Cương Tát Đỏa, sức mạnh của sự trì tụng cũng tích lũy được vô lượng công đức. Nhưng nếu bạn có thể quán tưởng rõ ràng, sẽ lợi lạc hơn nhiều.

Lúc này, tại đây – nơi thung lũng Larong, chúng ta có thể nghe thấy âm thanh của Mật chú Kim Cương Tát Đỏa khắp nơi. Đây cũng là ân phước của chư Phật và Bồ Tát cũng như Đức Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche. Nhiều người đang nhất tâm cầu nguyện đến Đức Kim Cương Tát Đỏa. Với cá nhân họ, điều này có thể tịnh hóa ác nghiệp từ vô thủy; với cả thế giới, thực hành này có tác động lớn lao trong việc duy trì hòa bình thế giới. Các cảm xúc tiêu cực của hữu tình chúng sinh, xung đột giữa con người, chiến tranh giữa các quốc gia, tất cả đều có thể được tiêu trừ nhờ âm thanh của Mật chú này.

3. Tại sao Pháp tu tịnh hóa Kim Cương Tát Đỏa có thể tịnh hóa ác nghiệp và che chướng

Tại sao Mật chú này có thể tịnh hóa ác nghiệp và che chướng của chúng ta? Trong Mật Điển Chuyển Hóa Phẫn Nộ Ba Phần Của Kim Cương Tát Đỏa có nói: “Trì tụng Mật chú Kim Cương Tát Đỏa 100 000 lần thậm chí có thể tịnh hóa những Mật giới gốc bị hủy phạm”. Khi nói rõ điểm này, Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche nói rằng: “Nếu những người trong quá khứ trì tụng 100 000 lần Mật chú, trong thời đại suy đồi, chúng ta cần nhân lên bốn lần, nghĩa là cần trì tụng 400 000 lần”. Trong Mật thừa Phật giáo, lỗi lầm nghiêm trọng nhất là sự vi phạm các Mật giới. Nếu lỗi lầm như vậy có thể được tịnh hóa thì tất cả những ác hạnh khác đều có thể được tịnh hóa. Như Kinh điển thường nói: “Những lỗi lầm nghiêm trọng nhất được tạo ra trong suốt một nghìn kiếp có thể được tịnh hóa trong một thời khóa thực hành tịnh hóa, khi mà hành giả hết sức nỗ lực”.

Vài người có thể nói rằng: “Tôi đã phạm phải ác hạnh ghê gớm khi còn là ngoại đạo – sát sinh, cãi cọ, nói xấu Phật Pháp, tà kiến hay tương tự. Liệu có còn cơ hội tịnh hóa chúng?”. Với sự xác quyết, chắc chắn có thể tịnh hóa chúng. Động cơ là điều quan trọng. Không chỉ Phật giáo tuyên bố như vậy, nhiều nhà tâm lý và nhà khoa học về y khoa cũng tin tưởng điều này là đúng. Ví dụ, khi nhiều người cùng nhau trì tụng những đoạn kệ cát tường, nó có ảnh hưởng đến sự phát triển của mọi vật trên thế gian. Một nhà khoa học Hoa Kỳ phát hiện sau nhiều năm nghiên cứu rằng, với cùng một đối tượng, chẳng hạn một bông hoa, nếu một người nói những lời lăng mạ, chẳng mấy chốc nó sẽ héo rũ, trong khi nếu người đó nói những lời yêu thương, nó sẽ bền lâu hơn. Người Nhật cũng khám phá ra rằng, với cùng kiểu nước, nếu ai đó tán dương nó liên tục, sự kết tinh của nó sẽ mang hình tướng một bông sen, trong khi nếu ai đó nói lời cay nghiệt, sự kết tinh sẽ mang hình tướng xấu. Vì thế, nếu chúng ta trì tụng Mật chú với sự hối hận mạnh mẽ, bất cứ ác nghiệp nào cũng có thể được tiêu trừ. Đây không nên là một vấn đề.

Có một lý do khác. Kim Cương Tát Đỏa là một vị Phật. Khi còn là một Bồ Tát, ngài phát đại nguyện rằng: “Nguyện cầu con hiện diện trước mọi chúng sinh, những kẻ đã tích lũy ác nghiệp nặng nề và nếu ai trì tụng Mật chú của con mà không thể tịnh hóa ác nghiệp, con nguyện chẳng thành Phật”. Sau đấy, đại nguyện của ngài trở thành thật và ngài đạt giác ngộ và trụ trong cõi Tịnh độ.

Từ đó, chúng ta có thể thấy rằng, Mật chú Kim Cương Tát Đỏa khác với danh hiệu của các vị Phật khác. Mặc dù hồng danh của Phật A Di Đà, Phật Thích Ca Mâu Ni và Phật Dược Sư đều tuyệt diệu, [chúng có tác dụng khác nhau bởi] những đại nguyện khác biệt của từng vị Phật. Điều đó giống với những cử nhân đại học có những lĩnh vực chuyên môn khác nhau. Vị Phật hữu hiệu nhất trong việc giúp đỡ chúng ta tịnh hóa che chướng và ác nghiệp là Kim Cương Tát Đỏa. Đó cũng là lý do khiến chúng ta cần cầu nguyện đến Ngài.

Vì thế, chúng ta có thể biết rằng, trì tụng 400 000 lần Mật chú Kim Cương Tát Đỏa có thể tịnh hóa ác hạnh được tích lũy trong quá khứ. Đức Kim Cương Tát Đỏa cũng phát nguyện về điều này và nhờ sức mạnh của những đại nguyện đó, ác nghiệp của chúng ta dứt khoát sẽ được tịnh hóa, giống như sức mạnh của đại nguyện của Phật A Di Đà có thể giúp chúng ta vãng sinh Cực Lạc nhờ trì tụng hồng danh của ngài. Bởi vậy, chúng ta cần lưu tâm đến đại nguyện tuyệt vời này của Đức Kim Cương Tát Đỏa.

4. Phương pháp tịnh hóa

Chúng ta thực hành tịnh hóa bằng cách áp dụng bốn phương pháp đối trị. Kinh Tứ Pháp Huấn nói rằng: “Khi một vị Bồ Tát áp dụng bốn sức mạnh đối trị, mọi ác hạnh tích lũy đều có thể được tịnh hóa. Bốn sức mạnh đối trị này là gì? Chúng là sức mạnh của sự hối hận đã làm sai, sức mạnh của hành động như là phương thuốc, sức mạnh của sự quyết tâm và sức mạnh của sự hỗ trợ”. Điều này được Tổ Longchenpa nhắc đến trong An Trú Rời Xa Hư Huyễn, vì thế tôi sẽ không đi sâu vào chi tiết về bốn sức mạnh này. Để tìm hiểu thêm về chủ đề này, các bạn có thể tham khảo Lời Vàng Của Thầy Tôi và Bình Giảng Về Lời Cầu Nguyện Cực Lạc, trong đó, các bạn sẽ tìm được giáo lý chi tiết.

Nương tựa vào sức mạnh của ân phước từ Đức Kim Cương Tát Đỏa và sự sám hối và tịnh hóa của chính chúng ta, chúng ta chú tâm vào việc trì tụng Mật chú trong vài ngày này. Nhiều người đến đây tham dự Pháp hội. Mặc dù chúng tôi không thông báo chính thức về Pháp hội, các bạn đã vân tập về đây bởi lòng quyết tâm của bản thân. Điều này có ý nghĩa lớn lao. Tại sao? Bởi cuộc đời là vô thường, và không tham gia Pháp hội Kim Cương Tát Đỏa này, chúng ta có thể sẽ chết mà chưa tịnh hóa những ác nghiệp, thứ tiếp tục ở trong dòng tâm thức. Khi chúng chín muồi, chúng ta sẽ chẳng bao giờ giải thoát khỏi luân hồi và điều này thực sự đáng sợ. Thứ xuất hiện chỉ là một Pháp hội cầu nguyện, thực sự, là cơ hội để mỗi người chúng ta tịnh hóa ác nghiệp. Giống như một ngọn lửa thiêu cháy hạt giống, với sự áp dụng bốn sức mạnh đối trị, ác nghiệp trong quá khứ đều sẽ bị thiêu rụi và dòng tâm thức sẽ được tịnh hóa.

Vậy làm sao chúng ta thực hành tịnh hóa? Đầu tiên, chúng ta phải thừa nhận rằng chúng ta đã sai. Dù điều này nghĩa là chúng ta đã sát sinh trong quá khứ hay chúng ta đã phạm giới, ta vẫn cần cảm thấy một sự hối hận mạnh mẽ, giống như khi ta cảm thấy sau khi uống thuốc độc (sức mạnh của việc hối hận đã làm sai). Từ thời khắc này trở đi, dù tính mạng nguy hiểm, chúng ta sẽ không bao giờ tái phạm nữa. Nếu chúng ta có được kiểu quyết tâm này, ác nghiệp sẽ được tẩy trừ. Nếu thực sự không thể làm vậy, chúng ta cần cố gắng hết sức bỏ ác và làm lành (sức mạnh của sự quyết tâm). Sau đó, nương tựa sức mạnh của Đức Kim Cương Tát Đỏa, chúng ta cần sám hối và tịnh hóa một cách thành tâm (sức mạnh của sự hỗ trợ). Khi chúng ta thực hành tịnh hóa, tốt nhất là đặt một bức tượng/hình của Đức Kim Cương Tát Đỏa phía trước và quán tưởng Đức Kim Cương Tát Đỏa phía trước khi sám hối và tịnh hóa: “Con (nói tên mình) đã phạm phải những ác hạnh như vậy vào thời điểm như vậy …”. Các bạn cần sám hối các ác hạnh mà bạn đã phạm phải, lần lượt từng điều, và nương nhờ ân phước gia trì của Đức Kim Cương Tát Đỏa, mọi ác hạnh sẽ được tiêu trừ (sức mạnh của hành động như là thuốc chữa trị).

5. Quán tưởng 

Một sự giảng giải chi tiết về từng bước quán tưởng có thể được tìm thấy trong Lời Vàng Của Thầy Tôi: hãy quán tưởng Đức Kim Cương Tát Đỏa thân trắng trên thân tướng bình phàm của chúng ta. Khi chúng ta trì tụng Mật chú trăm âm, cơn mưa cam lồ rơi xuống và tịnh hóa dòng tâm thức của chúng ta. Sau đấy, hãy quán tưởng Đức Kim Cương Tát Đỏa tan vào chúng ta và thân thể chúng ta phóng ánh sáng cúng dường và tịnh hóa. Cuối cùng, toàn thể vũ trụ tan hòa vào chúng sinh bên trong – Đức Kim Cương Tát Đỏa của năm gia đình. Sau đấy, lần lượt, các vị tan thành ánh sáng và tan vào chúng ta và kế đó, hãy quán tưởng chúng ta tan vào Pháp giới. Hãy an trú trong trạng thái này một lúc. Khi những ý niệm khởi lên, hãy thấy rõ ràng rằng toàn thể vũ trụ và chúng sinh bên trong là sự hiển bày tuyệt vời của Đức Kim Cương Tát Đỏa.

Hôm nay, tôi sẽ giới thiệu sơ qua về Nghi Quỹ Thực Hành Tịnh Hóa Kim Cương Tát Đỏa – Như Ý Bảo Châu của Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche. Pháp tu này khá đơn giản. Với những người chưa bao giờ thực hành giai đoạn phát triển và thành tựu, quán tưởng một vị Phật hợp nhất cùng vị phối ngẫu trong các pháp tu sâu xa với ý nghĩ bất tịnh là điều khá có cơ sở. Theo các bước trong thực hành Mật thừa, chúng ta cần bắt đầu từ Ngoại Mật, và quán tưởng một vị Phật đơn; khi chúng ta trở nên thiện xảo hơn trong sự quán tưởng, chúng ta cần bắt đầu thực hành giai đoạn phát triển và hoàn thiện một cách dần dần, trước khi bước vào các thực hành cao cấp hơn.

Xét đến sự thật rằng phần lớn các bạn là người mới, tốt nhất là quán tưởng như sau:

Trong khoảng không phía trước chúng ta, với những đám mây trắng bồng bềnh trôi, hãy quán tưởng một bông sen trắng, trên đó là đĩa mặt trăng. Ngự bên trên là Đức Kim Cương Tát Đỏa đơn: thân ngài màu trắng, ngài ngồi trong tư thế kim cương, cầm chuông và chày, toàn thân được điểm tô bằng mười ba trang sức của Báo thân Phật. Như thế, Đức Kim Cương Tát Đỏa, trong hình tướng cao quý, phóng ánh sáng trắng.

Dĩ nhiên, trong vài pháp tu, cần phải quán tưởng Đức Kim Cương Tát Đỏa trên đỉnh đầu. Trong pháp tu này, chúng ta quán tưởng ngài phía trước mặt. Thông thường, khi trì tụng hồng danh Phật A Di Đà, chúng ta quán tưởng ngài phía trước mặt, nhưng theo một số nghi quỹ Mahayoga và Anuyoga trong Mật thừa, cần phải quán tưởng trên đỉnh đầu. Điều này đúng với một số pháp tu Vô Lượng Quang Phật.

Là người mới, chúng ta cần quán tưởng Đức Kim Cương Tát Đỏa ngự phía trước mặt, mỉm cười từ ái hướng về chúng ta, nhìn chúng ta với lòng bi mẫn, đôi mắt trí tuệ của ngài đang dõi theo những chúng sinh đáng thương trong một tỷ vũ trụ. Sau khi quán tưởng như vậy, hãy cầu nguyện với niềm tin trước sự chứng minh của ngài, và trì tụng Mật chú của ngài. Có nhiều cách trì tụng Mật chú: ví dụ, bạn có thể trì tụng khi quán tưởng câu chú quay tròn hay phóng ánh sáng. Bạn có thể tụng chú như một cách thức cầu nguyện. Bạn cũng thể niệm hồng danh của ngài. Không nhiều người biết cách [quán tưởng] thần chú phóng ánh sáng hay quay tròn. Đây không phải vấn đề lớn. Cứ nhất tâm tụng “Om Vajra Sattva Hum, Om Vajra Sattva Hum” trước ngài, trong khi nhớ và sám hối từng lỗi lầm mà bạn đã phạm. Sau đó, Đức Kim Cương Tát Đỏa phóng ánh sáng – cúng dường và tịnh hóa. Tiếp đấy, ánh sáng và Đức Kim Cương Tát Đỏa tan vào chúng ta và các ác hạnh được tích lũy từ vô thủy của chúng ta được tịnh hóa. Cuối cùng, hãy hồi hướng và trì tụng những lời cầu nguyện cát tường.

Có vài người nghĩ rằng Pháp tu Kim Cương Tát Đỏa cũng phức tạp và họ chẳng quán tưởng được. Hôm nay, tôi sẽ trao cho các bạn một thực hành đơn giản – Như Ý Bảo Châu do Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche soạn. Đầu tiên, các bạn cần quy y và phát Bồ đề tâm; sau đó, hãy quán tưởng Đức Kim Cương Tát Đỏa phía trước mặt, phóng ánh sáng khắp mười phương, rồi mọi thứ tan vào bạn, và mọi chúng sinh đều biến thành Đức Kim Cương Tát Đỏa. Duy trì trong trạng thái này sau khi bạn hồi hướng công đức.

Thực sự, Pháp tu này khá đơn giản. Với những người không có nền tảng vững chắc trong các thực hành sâu xa của Mật thừa, quán tưởng Kim Cương Tát Đỏa [theo nghi quỹ này] là đủ. Một bản văn Terma mà Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche phát lộ trong Hồ Sen Ngọc nói rằng, Pháp tu Kim Cương Tát Đỏa này sẽ đem lại vô số lợi lạc cho chúng sinh. Bởi các bạn đều đã đến đây, hãy khắc ghi điều này trong khi trì tụng Mật chú Kim Cương Tát Đỏa. Đây cũng là một trong những giáo lý mà Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche để lại cho chúng ta.

Thời nay, chẳng cần thực hành các nghi quỹ khác. Mipham Rinpoche dạy rằng: “Chakrasamvara [Thượng Lạc Kim Cương], Hevajra [Kim Cương Hỷ], Guhyasamaja [Mật Tập Kim Cương], Kalachakra [Thời Luân Kim Cương], Heruka, Vajrakilaya [Phổ Ba Kim Cương] … tất cả đều là sự hiển bày của Đức Kim Cương Tát Đỏa, sự hợp nhất của chư Phật ba đời và mười phương, và mọi Mật chú bí mật và công truyền đều nằm trọn trong Mật chú sáu âm”. Vì vậy, trì tụng Mật chú Kim Cương Tát Đỏa giống như trì tụng Mật chú của Đức Vô Lượng Quang, Phật Thích Ca Mâu Ni và các vị Phật khác. Trì tụng Mật chú của ngài thực sự là trì tụng mọi Mật chú. Vài giáo lý cũng nói rằng, tốt nhất là trì tụng Mật chú trăm âm. Nếu bạn thực sự chẳng thể trì tụng như vậy, bạn có thể thay thế bằng Mật chú sáu âm của ngài.

Vì thế, đây là cơ hội rất quý giá. Tôi hy vọng tất cả có thể nhất tâm tụng niệm. Bạn cần giữ sự trì tụng tiếp tục khi quay trở về. Mặc dù bạn bè và người thân của bạn không tham dự Pháp hội lần này, nếu họ có thể hoàn thành túc số 400 000 tại nhà, điều đó cũng giúp họ tích lũy công đức giống như thực sự tham dự Pháp hội. Về những tình nguyện viên đang làm việc ở đây, các bạn không nên từ bỏ công việc tình nguyện của mình, nhưng với những người khác, chẳng có điều gì quan trọng hơn. Chúng ta cần sám hối và tịnh hóa một cách thành tâm. Kẻ phàm phu tích lũy ác nghiệp nhiều như Núi Tu Di. Họ không thể không có bất cứ ác nghiệp nào. Chỉ nhờ tịnh hóa nhờ Mật chú Kim Cương Tát Đỏa, chúng ta mới có thể giải thoát. Nếu không, điều xảy đến sau khi chết sẽ rất đáng sợ.

Bây giờ, tôi sẽ trao truyền cho các bạn Mật chú trăm âm và Mật chú sáu âm của Đức Kim Cương Tát Đỏa:

Mật chú trăm âm

OM VAJRASATTVA SAMAYA MANUPALAYA VAJRASATTVA TENOPA TISHTHA DRIDHO ME BHAWA SUTOKHAYO ME BHAWA SUPOKHAYO ME BHAWA ANURAKTO ME BHAWA SARWA SIDDHI ME PRAYACCHA SARWA KARMA SU TSA ME TSITTAM SHREYANG KURU HUNG HA HA HA HA HO BHAGAWAN SARWA TATHAGATA VAJRA MA ME MUNCA VAJRI BHAWA MAHA SAMAYASATTVA AH.

Mật chú sáu âm

OM VAJRA SATTVA HUM, OM VAJRA SATTVA HUM…

Ok. Bây giờ cũng đã muộn và Pháp hội ngày mai bắt đầu khá sớm, tôi sẽ kết thúc ở đây. Hãy cùng hồi hướng công đức!

Mọi sai sót là lỗi của người dịch. Xin thành tâm sám hối trước Tam Bảo, Tam Gốc.
Mọi công đức có được, dù nhỏ bé, xin hồi hướng cho tất thảy bà mẹ chúng sinh đang trôi lăn trong biển khổ luân hồi.

Khenpo Sodargye Rinpoche 

Việt ngữ: Pema Jyana

Nguồn Anh ngữ: Brief Discourse in Purification Practice

Nguồn Việt ngữ: Bài giảng ngắn về thực hành tịnh hóa

[1] Bản dịch Việt ngữ của dịch giả Giới Định Tuệ trong Tuyển Tập Các Bài Trì Tụng Hàng Ngày.

Giải thoát tùy thuộc vào chính bạn, vì thế, hãy nỗ lực

Hãy cùng nhau tiếp tục sự nghiên cứu của chúng ta về Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara. Trong Phật giáo Tây Tạng, không những mỗi trường phái và mỗi truyền thống đều thường tụng đọc lời cầu nguyện này, mà điều này còn đúng với vô số người khi tiến hành các hoạt động thường nhật của họ. Điều đó là bởi có nhiều trường hợp về tính hữu hiệu trong việc tiêu trừ tám sợ hãi lớn, tức nỗi sợ chết đuối hay nước, nỗi sợ kẻ trộm, sư tử, rắn, lửa, tinh linh hay ma quỷ ăn thịt, giam cầm hay tù đày và nỗi sợ voi. [Thực hành] này cũng hiệu quả như vậy trong việc tiêu trừ mười sáu sợ hãi nhỏ, tức là nỗi sợ về kẻ thù, sư tử, voi, lửa, rắn, kẻ cướp hay trộm, tù ngục hay giam cầm, sóng biển, ma quỷ và kẻ ăn thịt, bệnh phong, nỗi sợ tổn hại gây ra bởi Càn Thát Bà (những sứ giả của Đế Thích), cũng như nỗi sợ nghèo đói, tách biệt khỏi bạn bè hay người thân, sự trừng phạt từ đức vua, mưa thiên thạch và nỗi sợ về bất hạnh hay thất bại. Tất cả những nỗi sợ này có thể được tiêu trừ bằng cách nương tựa sự gia trì nhanh đáp ứng của Cứu Độ Mẫu Tara. Do đó, tôi nghĩ rằng từ nay trở đi, không nghi ngờ gì, chúng ta cần truyền bá các thực hành Cứu Độ Mẫu Tara ở Trung Quốc đại lục cũng như mọi nơi khác.

Sự gia trì của chư Phật và Bồ Tát thật chẳng thể nghĩ bàn, giống như cách mà một loại thuốc hữu hiệu có sức mạnh lạ kỳ để đem đến sự chữa lành và phép thần thông có sức mạnh chẳng thể tin được để hiển bày những điều diệu kỳ. Trên thế giới này, có nhiều sức mạnh chẳng thể nghĩ bàn. Đa số các bạn là Phật tử; vì thế, hiển nhiên là các bạn phải có niềm tin với những phẩm tính của Trí, Bi và Dũng mà chư Phật và Bồ Tát hiển bày. Hơn thế nữa, bởi các bạn có niềm tin, các bạn cần cầu nguyện đến chư vị thường xuyên, bởi việc người ta có thọ nhận được gia trì hay không thì liên quan rất nhiều đến lòng sùng mộ và nỗ lực thực hành của họ. Nếu họ ít hay không mong mỏi sự gia trì và kết quả là, chẳng bao giờ cầu nguyện đến chư Phật và Bồ Tát, hay không bao giờ tụng đọc các kinh văn, thì bất chấp sự thật rằng những vị tôn quý này sở hữu các sức mạnh, công đức và gia trì phi phàm, họ sẽ không nhận được lợi lạc từ năng lực phi phàm của chư vị.

Việc người ta có trở thành một hành giả tốt hay không thì phụ thuộc vào chính bản thân họ. Như Đức Phật đã nói: “Ta đã chỉ ra cho các con những phương pháp dẫn đến giải thoát, nhưng bởi giải thoát phụ thuộc vào các con, [các con cần] nỗ lực”. Chắc chắn, để đạt giải thoát, chúng ta cần nương tựa những chỉ dẫn của chư đạo sư tâm linh. Trong các giai đoạn ban đầu, sự dẫn dắt từ chư đạo sư tâm linh là hoàn toàn cần thiết. Điều đấy giống như học cách lái ô tô. Đầu tiên, bạn cần nhận chỉ dẫn từ những người lái xe giàu kinh nghiệm. Sau đấy, việc bạn có trở thành người lái xe giỏi hay không thì phụ thuộc vào sự nỗ lực và tập luyện của chính bạn. Khá giống như vậy, khi chúng ta mới bắt đầu hành trình tâm linh, không có sự dẫn dắt của chư đạo sư tâm linh, chúng ta chẳng thể biết cách đúng đắn để thực hành. Hãy lấy thực hành Cứu Độ Mẫu Tara làm ví dụ. Dẫu cho nhiều người có thể từng thấy những bức hình Cứu Độ Mẫu Tara, nhiều khả năng là họ lại không có được cơ hội học hỏi xem thực hành Cứu Độ Mẫu Tara thực sự ra sao. Nhờ cùng nhau nghiên cứu Lời Tán Thán này, nhiều người các bạn sẽ biết được ý nghĩa sâu xa cũng như nhận được vài sự hướng dẫn về cách thực hành Cứu Độ Mẫu Tara. Sau đấy, việc bạn có nhận được sự gia trì của Cứu Độ Mẫu Tara hay không sẽ hoàn toàn phụ thuộc vào nỗ lực của bản thân bạn.

Tôi hy vọng rằng trong tương lai, mỗi đạo hữu sẽ hoằng dương thực hành Cứu Độ Mẫu Tara bởi không có sự truyền bá này, lợi lạc và sự gia trì mạnh mẽ của thực hành sẽ chẳng bao giờ trở nên phổ biến. Điều tương tự đúng với bất kỳ loại thuốc lợi lạc nào trên thế giới. Không được quảng bá và thúc đẩy, không nhiều người biết được công dụng và những khả năng chữa lành diệu kỳ của chúng, nhưng trước khi bạn chia sẻ thực hành với người khác, bạn phải tự mình thực hành. Nếu không, chưa trải nghiệm sự gia trì của Cứu Độ Mẫu Tara, chắc chắn sẽ thật khó khăn để giảng dạy thực hành cho người khác. Hôm qua, tôi đã nghe nhóm nữ tụng Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara bằng tiếng Trung và tôi phải nói rằng họ đã tụng rất tốt. Hôm nay đến lượt nhóm nam. Không chắc họ sẽ tiến hành ra sao. Trước buổi học hôm qua, tôi đã thấy một nhóm các học trò nam chuẩn bị cho buổi tụng hôm nay; nhưng trước buổi học hôm nay, khi nhìn lướt qua, tôi lại chẳng thấy ai đang chuẩn bị. Có lẽ hôm nay, khi họ tiến hành sau đây, họ sẽ làm tốt hơn. Bất kể kết quả ra sao, giống như đêm qua tôi đã làm cho nhóm nữ, tôi sẽ, như thường lệ, tung gạo và tụng Đà ra ni Tinh Túy Duyên Khởi để ban gia trì cho các bạn và tôi hy vọng rằng nhờ đó và nhờ sức mạnh của sự khởi lên phụ thuộc, Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara sẽ lan tỏa rộng rãi hơn trên khắp Trung Quốc đại lục. Cùng lúc, mỗi người các bạn cũng cần quán chiếu cách mà các bạn sẽ, trong tương lai, truyền bá Lời Tán Thán này, cũng như những lời được gia trì khác của chư Phật và Bồ Tát, bởi sự hoằng dương Phật Pháp sẽ chỉ thành công với nỗ lực tập thể của nhiều người, thay vì nương tựa sức lực của bất kỳ một vị Thầy hay hành giả nào.

Trong lịch sử lâu đời của Tây Tạng, Cứu Độ Mẫu Tara đã bám rễ sâu sắc trong tâm trí của mọi người, đến mức mà ngày nay, hầu hết đều cầu nguyện đến Bà và tụng Chân ngôn của Bà. Tôi thường băn khoăn tại sao, trong thời hiện đại này, Phật Pháp vẫn được giữ gìn tốt ở vùng Tây Tạng. Phật Pháp, như một phương thuốc tinh thần, thực sự là điều mà nhân loại cần nhất. Trong thời kỳ toàn cầu hóa hiện nay, những thứ vật chất như đồ ăn và nhu yếu phẩm không còn thiếu thốn với đa số mọi người. Vậy thì điều gì mà con người hiện nay đang thiếu nhất? Câu trả lời là thức ăn tâm linh. Như các bạn có thể thấy, nhiều người với trình độ giáo dục cao yêu thích văn hóa Tây Tạng và mong mỏi một ngày nào đó được viếng thăm vùng Tây Tạng. Họ chắc hẳn phải có lý do rất tốt đẹp cho mong ước đó, nhưng, chúng ta cũng có thể hỏi, đấy là gì? Một số người nói rằng họ bị thu hút bởi bầu trời xanh, mây trắng và đồng cỏ xanh mướt bao la của vùng Tây Tạng. Nhưng quang cảnh thiên nhiên này không phải là độc nhất với Tây Tạng và phong cảnh tương tự có thể được thấy ở nhiều nơi khác. Thực ra, sức thu hút căn bản của Tây Tạng với thế giới bên ngoài nằm ở tinh thần Phật giáo, và cụ thể hơn, tinh túy của Bồ đề tâm vị tha, thứ vẫn duy trì nguyên vẹn ở đó từ thế hệ này sang thế hệ khác. Chừng nào tinh thần Phật giáo còn được giữ gìn vững chắc trên cao nguyên Tây Tạng, dân chúng ở đó sẽ tiếp tục giản dị và thanh tịnh, với ít tham, sân hay si trong tâm và họ sẽ tiếp tục tận hưởng không khí bao hàm, tự do và bình đẳng mà họ vốn đã quen thuộc. Nhưng nếu tinh túy của Phật Pháp biến mất khỏi vùng Tây Tạng, người Tạng sẽ trở nên bất ổn như người dân ở các thành phố lớn. Bất kể người ta là người Tạng, người Hán hay từ đâu khác, là người phàm, họ đều có thể dễ dàng bị tóm gọn trong những cơn sóng tham, sân và si, thứ sẽ khiến họ liên tục trải qua khổ đau. Vì thế, nếu họ đánh mất sự hỗ trợ của Phật Pháp, người Tây Tạng và những người khác cũng sẽ đều chịu đau đớn của sự túng thiếu về tâm linh và vật chất.

Quay về thời Phật giáo còn thịnh hành ở Ấn Độ, bản tính trọng yếu của Phật giáo được giữ gìn cẩn thận tại Tu viện Nalanda và các thánh địa khác. Nhờ đó, học giả từ khắp nơi trên thế giới, chẳng hạn Pháp Sư Trung Quốc nổi tiếng Huyền Trang và Pháp Sư Pháp Hiển của triều Đường, đều muốn du hành đến những nơi này để nghiên cứu và đem trở về quê hương nhiều kinh văn quan trọng. Sau khi trở về quê nhà, chư vị đã có thể làm lợi lạc nhiều người. Vào thời hiện đại, điều này vẫn tiếp tục đúng với nhiều tu sĩ và hành giả cư sĩ, những vị tìm cách đạt được sự sáng suốt và hiểu biết về thực hành và học thuật Phật giáo. Họ nghiên cứu và thực hành Phật giáo Đại thừa, để họ sau đấy có thể ảnh hưởng và làm lợi lạc những người xung quanh. Với những người các bạn đã đến đây nghiên cứu, đừng cô lập bản thân khỏi xã hội hay cố giống như cây thông đứng một mình trên đỉnh đồi. Bởi mỗi một người các bạn đều có gia đình, họ hàng, bạn bè và đồng nghiệp, khi các bạn đã đạt được trí tuệ vị tha, chắc chắn là các bạn sẽ đem đến sự khai trí và ánh sáng đến cho người mà bạn tiếp xúc. Bất kể bạn ở đâu, bạn sẽ chiếu tỏa ánh sáng đại bi và bởi điều này, bạn sẽ làm lợi những người xung quanh. Theo cách này, sẽ không quá khó để tạo ra tác động tích cực đến thế giới. Vì vậy, tôi hy vọng mỗi người đều có thể sùng kính nghiên cứu Giáo Pháp và phát nguyện chân thành về việc làm lợi lạc chúng sinh khác.

Bây giờ, quay về Lời Tán Thán. Mặc dù nó dường như khá đơn giản và chỉ gồm hai mươi mốt đoạn kệ, hãy biết rằng ý nghĩa thực sự khá sâu xa. Thực sự, trong nhiều Terma và nghi quỹ, có thể tìm thấy nhiều quyển về các thực hành Cứu Độ Mẫu Tara. Vì thế, đừng nghĩ rằng các thực hành Tara thật đơn giản. Về Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara, tôi chỉ đang giải thích ý nghĩa bên ngoài bằng cách trao cho các bạn một sự giải thích thiên về nghĩa đen. Thực sự, mỗi đoạn kệ có thể được giảng giải từ tri kiến của giai đoạn phát triển, giai đoạn hoàn thiện và Đại Viên Mãn. Nếu chúng ta giải thích Lời Tán Thán theo những giáo lý Đại Viên Mãn, mỗi đoạn kệ có thể được giải mã riêng biệt bằng cách lấy tri kiến của Tâm, Hư Không và Chỉ Dẫn Cốt Tủy, ba kiểu trong Đại Viên Mãn. Nếu tôi ban giải thích mở rộng về mỗi đoạn theo giáo lý của mỗi thừa, sẽ có quá nhiều đến mức chẳng thể bao hàm hết. Hãy thấy thực hành Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara làm ví dụ. Nếu chúng ta thực hành theo bốn hoạt động – tức tai, tăng ích, kính ái và điều phục, sẽ có nhiều nghi thức và thực hành đi kèm. Trong các nghi thức này, sự trì tụng Chân ngôn của mỗi vị Cứu Độ Mẫu Tara được hòa nhập với bốn hoạt động. Hoàn thành những điều này sẽ đòi hỏi nhiều bước quán tưởng phức tạp. Bởi đây là lần đầu tiên tôi ban giáo lý về Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara cho các bạn, tôi sẽ chỉ ban một sự giải thích đơn giản cùng với nhiều câu chuyện để minh họa cho chủ đề căn bản. Tôi biết nhiều người các bạn thích những câu chuyện và có lẽ 70% thiên về các câu chuyện. Sao tôi lại nói vậy? Tôi không có bất kỳ bình luận tiêu cực nào, nhưng mỗi lần tôi kể chuyện, các bạn dường như thấy cuốn hút hơn; thế nhưng khi tôi nhắc đến các khía cạnh phức tạp hay trừu tượng hơn, các bạn dường như lập tức trở nên buồn ngủ hay thờ ơ. Vì thế, tôi nghĩ rằng bởi đa số các bạn yêu thích những câu chuyện, tôi sẽ giới thiệu Lời Tán Thán bằng cách sử dụng lối tiếp cận đơn giản này. Nếu có thể, trong tương lai, tôi sẽ dịch thêm nhiều thực hành về Cứu Độ Mẫu Tara cùng với những giải thích về cấp độ sâu xa hơn, điều sẽ bao gồm cả việc sử dụng đến các giáo lý cốt tủy của Kim Cương thừa. Trong chuỗi bài giảng này, mặc dù chúng ta sẽ chỉ tìm hiểu nghĩa đen của Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara, chúng ta vẫn có thể nhận được nhiều cảm hứng.

Droma Shyenkyi Mitupma - Tara bất bại trong việc nghiền nát kẻ địch

Hôm nay, hãy tiếp tục từ chỗ mà chúng ta dừng lại hôm trước, tức là 2.1.1) Lời tán thán các khía cạnh thân an bình, mà trong đó có sáu phần. Bởi chúng ta đã hoàn thành năm phần trong số đó trong hai bài giảng trước, bây giờ, hãy chuyển sang f) Lời tán thán nghiền nát Yantra của kẻ địch.

Tara Aparadhrsya

f) Lời tán thán nghiền nát Yantra của kẻ địch

Đỉnh lễ Ngài, vị với Trat cũng như Phat

Nghiền nát Yantra của kẻ thù thành bụi.

Chân phải co lại còn chân trái duỗi ra,

Ngời sáng, Ngài dẫm lên lửa cháy dữ dội.

Đây là Tara Aparadhrsya hay Drolma Shyenkyi Mitupma trong Tạng ngữ, vị Cứu Độ Mẫu bất bại trong việc nghiền nát kẻ thù. Ở đây, Cứu Độ Mẫu Tara được tán thán về sức mạnh chẳng thể đánh bại của Bà trong việc phá hủy mọi kẻ đối địch. Dù chúng là kẻ thù, ma quỷ, các hoàn cảnh bất lợi hay chướng ngại, nhờ lòng bi mẫn và sức mạnh của Cứu Độ Mẫu Tara, tất cả đều có thể bị điều phục. Thân của vị Tara này màu xanh dương đậm và tư thế tay phải của Bà giống với các vị Tara trước đó mà chúng ta đã thảo luận, tức là, tay phải của Bà trong ấn thắng thí, trong khi tay trái cầm hoa Utpala mà trên đó có thanh kiếm có thể cắt đứt gốc rễ của vô minh và tà kiến. Mặc dù Bà thường được vẽ trong hình tướng an bình, để phá hủy kẻ thù cũng như mọi hoàn cảnh thù địch chẳng hạn cơn dông mưa đá, chiến tranh, dịch bệnh, v.v. Bà hiển bày trong hình tướng hơi phẫn nộ, bởi Bà ngồi giữa lửa cháy dữ dội, thứ biểu tượng cho sức mạnh tiêu diệt mọi điều xấu. Với chân phải co vào trong và chân trái duỗi ra ngoài, Bà dẫm lên tất cả kẻ thù.

Nhìn chung, chúng ta có thể nói rằng để điều phục các hữu tình chúng sinh khác nhau, những phương pháp của Cứu Độ Mẫu Tara khác biệt. Khi làm việc với những chúng sinh vô minh hòa nhã, Cứu Độ Mẫu Tara điều phục theo kiểu bi mẫn. Với chúng sinh ác độc và ngang bướng, những kẻ khó điều phục, Bà hiển bày một hình tướng phẫn nộ và hung dữ như Tara Aparadhrsya. Về khẩu, Tara Aparadhrsya thốt ra TRAT và PHAT để phá hủy tất cả Yantra hay đồ hình mê lầm mà kẻ thù của Bà hiển bày. Tức là, vị Tara này nghiền nát mọi công cụ mà kẻ thù của Bà triệu đến trong nỗ lực khiến hữu tình chúng sinh lầm lạc. TRAT thực sự là một Chân ngôn được dùng để tịnh hóa và nhổ tận gốc luân hồi trong khi PHAT là Chân ngôn hữu ích để đạt được Niết Bàn an bình. Nói cách khác, TRAT biểu tượng cho bản tính của lòng bi mẫn vô điều kiện và PHAT đại diện cho bản tính của trí tuệ không bám chấp. Vì thế, “với TRAT cũng như PHAT” biểu tượng cho sự hợp nhất hoàn hảo của trí tuệ và lòng bi, điều tạo ra sức mạnh ghê gớm, nhờ đó, chẳng có gì không thể bị chinh phục. Tức là, vị Tara này có thể vượt qua mọi nghịch cảnh và chướng ngại. Trong một số thực hành Tara, chúng ta quán tưởng Cứu Độ Mẫu Tara tỏa ra hai chủng tự gốc, thứ có sức mạnh xua tan tất cả hành động xấu xa của kẻ thù.

Khi chúng ta gặp phải những hoàn cảnh không thuận lợi hay chướng ngại khủng khiếp, quán tưởng Cứu Độ Mẫu Tara là cách thức hữu hiệu để đối diện với chúng. Nếu bạn có thể quán tưởng tất cả các hình tướng của Cứu Độ Mẫu Tara, thế là tốt nhất; nhưng nếu không thể, bạn có thể chỉ quán tưởng một vị trong số đó, chẳng hạn Lục Độ Mẫu hay Tara Aparadhrsya. Sau đấy, mọi chướng ngại bên ngoài, bao gồm cả nghịch cảnh mà chúng ta gặp phải trong đời sống hằng ngày, đều có thể bị tiêu trừ. Xưa kia, ở Ấn Độ, có năm trăm tu sĩ tham gia thực hành tâm linh trong rừng. Lần nọ, họ bị những tinh linh xấu xa bao vây. Khi những tinh linh này bắt đầu gây rắc rối, nhiều tu sĩ bắt đầu hành xử điên cuồng và nói năng vô nghĩa. Khi ấy, một Tỳ Kheo già nhớ về điều gì đó mà thầy ấy đã được đạo sư dạy cho. Đó là nếu thầy gặp phải những hoàn cảnh thù địch hay khổ đau, thầy cần lập tức bắt đầu tham gia vào thực hành Cứu Độ Mẫu Tara. Vì thế, thầy ấy lập tức bắt đầu thực hành theo [chỉ dẫn] cốt tủy của đạo sư. Thầy đã thành tâm cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, vị sau đấy xuất hiện trước thầy như thể trong trạng thái mộng và trao cho thầy chỉ dẫn về việc treo những bức hình Cứu Độ Mẫu Tara khắp nơi, trong khắp khu rừng. Khi các ma quỷ thấy rằng toàn bộ khu rừng đều đầy những bức hình Cứu Độ Mẫu Tara này, chúng không còn có thể gây ra bất kỳ nguy hiểm nào cho các tu sĩ đang thực hành[1].

Ở vùng Tây Tạng, có nhiều câu chuyện về sự đáp lại nhanh, trực tiếp của Cứu Độ Mẫu Tara. Tôi không biết các bạn đã từng viếng thăm Chùa Jokhang ở Lhasa hay chưa, nhưng từng có một bức tranh tường Cứu Độ Mẫu Tara cực kỳ đẹp ở đó, nơi mà nhiều đạo sư vĩ đại từng đặt lá vàng trên hình Bà và dâng cúng dường lớn lao đến Bà. Người ta ghi chép lại rằng khi họ trì tụng và cầu nguyện đến Bà, nhiều dấu hiệu cát tường đã xuất hiện. Trong một số miêu tả lịch sử có ghi lại rằng lần nọ, khi Đức Chogyal Phagpa viếng thăm Chùa Jokhang, Ngài cúng dường bức tranh Cứu Độ Mẫu Tara này một [chiếc khăn] Khata. Khi Ngài đang đặt Khata trên sàn nhà bên dưới bức hình của Bà, Ngài rõ ràng nghe được Cứu Độ Mẫu Tara nói, hướng dẫn Ngài rằng: “Con cần để Khata ở phía trên này, thay vì trên mặt đất”. Vài người các bạn có thể nghi ngờ về tính xác thực của những câu chuyện này, nhưng chúng đều đến từ những ghi chép lịch sử đáng tin cậy. Nếu chúng ta không công nhận những ghi chép lịch sử như vậy thì chẳng khác gì chúng ta đang phủ định tính xác thực của các ghi chép lịch sử về lịch sử Trung Quốc hay bất kỳ quốc gia nào khác. Dù đó là bài học đang diễn ra lúc này hay điều gì đó chúng ta từng làm, hành động theo hay nói về trước kia, chúng đều sẽ trở thành một phần của lịch sử chung, chẳng sớm thì muộn. Khi ấy, sẽ thật vô lý nếu ai đó lại bác bỏ những sự kiện đã diễn ra này. Một vài người các bạn cũng có thể cho rằng những câu chuyện này lỗi thời và băn khoăn liệu những điều diệu kỳ như vậy có còn xảy ra trong thời hiện đại này. Một số thậm chí băn khoăn liệu thực hành Tara có lỗi thời hay liệu giờ đây, Bà có còn đáp lại nhanh như trong quá khứ. Đấy không bao giờ nên là câu hỏi mà bạn hỏi bản thân. Ở Trung Quốc đại lục, không có nhiều câu chuyện về Cứu Độ Mẫu Tara, nhưng ở những nơi như Đài Loan, bởi các thực hành Cứu Độ Mẫu Tara được truyền bá sớm hơn nhiều, nhờ nỗ lực của nhiều đạo sư Tây Tạng, có nhiều người thích tham gia vào thực hành Tara và những câu chuyện hiện đại về sự tuyệt vời và các lợi lạc của thực hành Cứu Độ Mẫu Tara có thể thường được nghe thấy. Có những trường hợp về người trẻ tuổi vượt qua thời kỳ đổ vỡ khó khăn sau khi tụng những lời cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara. Cũng có những trường hợp về các thương nhân tìm được con đường tốt hơn nhờ nương tựa vào sự gia trì của Cứu Độ Mẫu Tara sau khi nhà máy của họ bị buộc phải đóng cửa. Có nhiều câu chuyện như vậy và có nhiều kết quả thành công đến mức rõ ràng là chúng không phải chỉ là những câu chuyện trống rỗng hay hoang đường.

Vì thế, chúng ta có thể kết luận rằng khi gặp phải những nghịch duyên và rắc rối nhất định trong sự hành trì hay khi có những tình thế gập ghềnh trong sự nghiệp hoặc đời sống cá nhân, cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara chắc chắn là cách thức nhanh chóng và thuận lợi nhất để thọ nhận sự gia trì của Bà. Điều này có lẽ xa lạ với một số người các bạn bởi trước khi thọ giáo lý này, các bạn chẳng biết gì mấy về Cứu Độ Mẫu Tara và các phẩm tính của Bà. Tuy nhiên, bởi bây giờ các bạn đã tìm hiểu về sức mạnh của Bà, các bạn cần phát khởi sự xác quyết mạnh mẽ với Bà và với sự xác quyết đó, các bạn có thể cầu khẩn đến Bà. Tôi hy vọng rằng trong tương lai, tất cả các đạo hữu có thể cố gắng thực hành Cứu Độ Mẫu Tara khi họ gặp phải những hoàn cảnh khác nhau trong đời.

Phật giáo: Hướng về chúng sinh khác hay hướng về bản thân?

Hôm qua, khi chúng ta đang tụng Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara, tâm tôi ngập tràn sự xác quyết chân thành và những giọt nước mắt tín tâm chẳng thể ngừng chảy. Một mặt, tôi khóc bởi tôi cảm thấy hơi buồn rằng dẫu cho tôi có nhận thức sùng mộ mạnh mẽ với Cứu Độ Mẫu Tara và vẫn luôn cầu nguyện đến Bà kể từ khi còn nhỏ, ngoài việc ngắm nhìn những bức Thangka và tôn tượng, tôi vẫn chưa trực tiếp diện kiến Bà. Nhưng chủ yếu tôi cảm thấy thương tiếc bởi trong luân hồi này, rất nhiều chúng sinh đang trải qua khổ đau ghê gớm và tôi thực sự mong rằng Cứu Độ Mẫu Tara sẽ ban gia trì và tiêu trừ tất cả khổ đau của họ. Thực sự, tất cả các bạn ở đây rất may mắn. Các bạn có thân thể khỏe mạnh và tận hưởng đủ đồ ăn, y phục và nhu yếu phẩm căn bản của cuộc sống. Dĩ nhiên, không phải tất cả đều hài lòng trong tâm. Mỗi người các bạn có những phiền não và vấn đề của riêng mình. Bất kể những vấn đề này là gì, nhìn chung, hoàn cảnh của mọi người ở đây tương đối tốt. Trong tất cả các nhóm khác nhau trong xã hội này, có nhiều cá nhân đang đau khổ. Điều này đặc biệt đúng nếu bạn viếng thăm bất kỳ bệnh viện nào; bất kể bạn vào khoa nào, bạn sẽ thấy rất nhiều người đang đau khổ. Ví dụ, nếu bạn đến một phòng khám mắt, bạn sẽ thấy như thể tất cả đều đang gặp phải các vấn đề về mắt. Nếu bạn đến phòng khám về chỉnh hình, dường như mọi người đều có vấn đề về xương. Mỗi khoa của một bệnh viện đều đầy những bệnh nhân đau khổ. Vì thế, khi cầu nguyện, chúng ta cần cầu nguyện thay cho tất cả hữu tình chúng sinh.

Về giáo lý Phật giáo, ai đó có thể hỏi rằng: “Phật giáo về cơ bản quan tâm đến lợi ích của chúng sinh khác hay của bản thân? Chúng ta cần hiểu rằng Phật giáo vừa hướng về chúng sinh khác vừa hướng về bản thân. Nhưng về cách thức mà điều này được diễn tả trong cá nhân mỗi Phật tử, có một số khác biệt. Những hành giả thượng căn hoàn toàn vị tha và không chú ý đến bản thân; hành giả trung căn hướng đến làm lợi lạc cả chúng sinh khác và bản thân họ trong khi hành giả sơ căn chỉ quan tâm đến sự giải thoát cá nhân khỏi luân hồi. Nói cách khác, tinh thần rốt ráo của Phật giáo là vị tha, nhưng về mức độ mà mỗi hành giả áp dụng, điều đó phụ thuộc vào độ sâu sắc của sự hành trì tâm linh của bản thân họ. Vì thế, khi cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, chúng ta cần cố gắng nhắc nhở bản thân rằng tất cả xung quanh chúng ta, ở những nơi mà chúng ta có thể không thấy hay nghe được, vô số chúng sinh đang đau khổ và chịu đau đớn chẳng thể chịu đựng; họ chìm trong buồn bã và liên tục than khóc. Chúng ta cần cầu nguyện vì họ để họ được giải thoát nhờ sự gia trì nhanh chóng và mạnh mẽ của Cứu Độ Mẫu Tara và như thế, đạt giải thoát. Sự thành tựu giải thoát không đến một cách bất ngờ. Với một số chúng sinh, nhờ những lời cầu nguyện của vị khác vì họ, khổ đau của họ có thể được xoa dịu và giải thoát có thể đạt được. Với những vị khác, khi nhân và duyên tốt lành hội tụ, họ sẽ, nhờ sức mạnh những lời cầu nguyện của bản thân, đạt giải thoát. Vì thế, có nhiều tình hình và hoàn cảnh cá nhân khác nhau. Bất kể là gì, chúng ta cần cố gắng cầu nguyện vì sự an lành của mọi chúng sinh. Đây là điều vô cùng quan trọng.

Bây giờ, chúng ta sẽ nói về hình tướng của Cứu Độ Mẫu Tara giữa lửa dữ dội. Khi cầu nguyện, chúng ta cần quán tưởng hình tướng của Cứu Độ Mẫu Tara được lửa rực rỡ bao quanh. Về sự quán tưởng trong thực hành, điều này đòi hỏi chỉ dẫn và sự hướng dẫn. Có câu chuyện về một hành giả nhập thất, người đã quán tưởng vị Tôn phẫn nộ mà không biết chính xác cách thức hay lý do. Khi ông ấy thấy lửa bao quanh những vị Tôn phẫn nộ này, ông ấy xem đó là một dấu hiệu rằng có lẽ cũng tốt nếu bản thân thiền định như vậy. Khi ông ấy thực hành, căn phòng nhập thất bén lửa bởi một lý do không liên quan nào đó khác. Ban đầu, ông ấy nghĩ lửa chỉ là một kinh nghiệm thiền định, điều đến từ sự quán tưởng thành công; vì thế, ông ấy duy trì trong tư thế thiền định và chịu đựng sức nóng ngày càng tăng. Khi trở nên ngày càng nóng hơn, ông ấy băn khoăn: “Liệu có phải là tôi thực sự bị lửa bao quanh?”. Khi rời khỏi trạng thái an trụ và nhìn quanh, ông ấy thấy rằng Tu viện thực sự bị cháy và do đó, sững sờ, ông ấy đứng bật dậy và bỏ chạy. Theo một số giáo lý Mật thừa ở cấp độ cao hơn, người ta cần quán tưởng bản thân là vị Tôn. Lần này, trong sự nghiên cứu của chúng ta về Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara, chúng ta chỉ sử dụng một phương pháp quán tưởng đơn giản, điều tương tự với phương pháp quán tưởng của Kriya hay Charya Tantra, các truyền thống Mật thừa ở mức độ căn bản hơn. Sử dụng cách tiếp cận này, chúng ta sẽ quán tưởng Cứu Độ Mẫu Tara, vị Phật mẫu vô cùng bi mẫn, ngồi phía trước chúng ta và cầu nguyện Bà gia trì để tất cả chướng ngại có thể được tiêu trừ. Nhờ thực hành theo cách này, chúng ta không cần phải quán tưởng bản thân là Cứu Độ Mẫu Tara, bởi chúng ta vẫn chưa đến mức độ ấy.

Drolma Shyen Migyalwa - Tara bảo vệ khỏi sợ hãi và lo âu

Tiếp theo, 2.1.2) Lời tán thán khía cạnh thân phẫn nộ. Điều này được chia thành bảy phần; đầu tiên trong số đó là a) Lời tán thán phá hủy kẻ thù và ma quỷ.

Tara Aparajita

2.1.2 Lời tán thán khía cạnh thân phẫn nộ

a) Lời tán thán phá hủy kẻ thù và ma quỷ

Đỉnh lễ Ture, Mẹ không chút sợ hãi,

Đấng phá hủy những ma quỷ mạnh mẽ nhất.

Khuôn mặt hoa sen đang cau mày giận dữ,

Ngài tiêu diệt tất cả kẻ thù không sót.

[Đỉnh lễ Ture, Mẹ không chút sợ hãi,

Đấng phá hủy những ma quỷ mạnh mẽ nhất.

Cau mày giận dữ trên khuôn mặt hoa sen,

Ngài tiêu diệt tất cả kẻ thù không sót.]

Đây là Tara Aparajita hay Drolma Shyen Migyalwa trong Tạng ngữ, vị Tara cứu chúng sinh khỏi những khiếp sợ ghê gớm. Bà màu đỏ với một chày kim cương cháy rực, thứ có thể phá hủy tất cả ma quỷ ác độc, là pháp khí. Khi hiền hòa, khuôn mặt Bà đẹp đẽ như bông sen, nhưng khi gặp phải những chúng sinh khó trị nhất định, Bà cau mày, với lông mày và trán nhăn lại, cho thấy vẻ phẫn nộ. Nhờ sức mạnh và sự gia trì của Bà, mọi kẻ thù bị tiêu diệt và mọi kiểu sợ hãi bị tiêu trừ. Trong cuộc đời, chúng ta đều gặp phải những kiểu sợ hãi khác nhau: sợ hãi đến từ tâm bên trong và sợ hãi đến từ những thứ bên ngoài như ma quỷ, kẻ thù, không duy trì được một sinh kế và tương tự. Ví dụ, một thương nhân có thể lo sợ mất tiền trong kinh doanh: “Tôi có đang làm tốt không? Liệu tôi có mất lợi nhuận?” trong khi người làm công thì quan tâm đến sự phát triển nghề nghiệp của họ. Bất kể trong trường hợp riêng biệt nào, nhờ sức mạnh lớn lao của Cứu Độ Mẫu Tara, kẻ thù và ma quỷ đều có thể bị tiêu diệt và mọi lo lắng có thể được loại bỏ.

“Tiêu diệt” ở đây không có nghĩa là làm hại chúng sinh hay giết chết họ. Thay vào đó, nó nghĩa là giải thoát họ. Trong bối cảnh của Phật giáo, những cách diễn đạt như “phá hủy”, “điều phục”, “trục xuất”, v.v. là phương tiện thiện xảo được dùng để làm lợi lạc và giải thoát chúng sinh. Các phương tiện phẫn nộ, chẳng hạn điều phục hay phá hủy, khi chúng được sử dụng bởi Phật giáo, thì khác với cách thức mà những thuật ngữ này được dùng khi nói về hành vi của con người bình phàm. Người phàm sử dụng những kiểu hành vi này vì lợi ích của bản thân họ, tức là họ giết kẻ thù và xua đuổi những kẻ mà họ cho là đe dọa lợi ích của họ. Những giá trị như vậy có thể được thể hiện trong việc làm chính sách ở nhiều quốc gia. Thực sự thì, ý định hay các hành động làm hại chúng sinh không bao giờ xuất hiện trong Phật giáo. Có thể dường như Cứu Độ Mẫu Tara sử dụng sức mạnh của Bà để xua đuổi và tiêu diệt tất cả ma vương và những kẻ đối địch như vậy, nhưng thực sự, nhờ sức mạnh của năng lực phi phàm của Cứu Độ Mẫu, Bà dùng những phương pháp có vẻ dữ tợn này để phóng thích và giải thoát những chúng sinh này. Chúng ta phải nhận thức được điểm này. Bề ngoài, có những phương pháp điều phục hay trục xuất trong Phật giáo Mật tông, điều cũng có thể được thấy trong Phật giáo Hiển tông. Thực sự, các phương pháp này là phương tiện thiện xảo được dùng dưới sự dẫn dắt của lòng bi mẫn, điều hiệu quả để loại bỏ các hành động bất thiện.

Do đó, nhờ sự hỗ trợ của Cứu Độ Mẫu Tara, các thế lực thù địch và kẻ gây chướng có thể bị loại bỏ. Tôi không biết liệu các bạn đã từng nghe về câu chuyện nổi tiếng của Tây Tạng về vị Tara một chân, nhưng đây là câu chuyện nổi tiếng ở vùng Tây Tạng đến mức hầu hết mọi người đều có thể kể một phiên bản. Rất lâu trước kia, trong một thị trấn nhỏ ở vùng Tây Tạng, có một người phụ nữ là môn đồ sùng kính của Cứu Độ Mẫu Tara. Gần thị trấn có cây cầu được biết đến là bị nhiều phi nhân, ma quỷ và tinh linh xấu chiếm giữ, những kẻ thường xuyên làm hại những vị đến gần. Các bạn có lẽ cũng biết những nơi kỳ lạ như vậy, bởi người ta biết rằng có những nơi bị phiền nhiễu bởi các thế lực ma quỷ, kẻ thích gây ra vấn đề cho những vị cả gan đến gần, trong khi những nơi khác thì an bình và chẳng có phiền nhiễu như vậy. Bây giờ, với cây cầu đặc biệt này, bất kỳ ai đi qua gần như chắc chắn sẽ gặp phải kiểu rắc rối nào đó. Ngày nọ, các tinh linh của cây cầu đến nhà của người phụ nữ này và chồng bà ấy và chơi xỏ khiến cặp vợ chồng cãi cọ. Trong cơn giận dỗi, người phụ nữ quyết định rời nhà ngay trong đêm. Khi rời đi, bà ấy nhận ra rằng bà sẽ phải đi qua cây cầu và vì thế, khi đến gần, bà bắt đầu cảm thấy lo lắng về việc gặp phải một trong những tinh linh xấu xa thường quanh quẩn ở khu vực đó. Dẫu cho khiếp sợ về mặt này, bà ấy quá tức giận chồng đến mức bà quyết không về nhà và chẳng còn lựa chọn nào ngoài đi qua cây cầu. Khi khởi hành, bà ấy bắt đầu tụng những lời cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, nhưng bởi vẫn còn rất tức giận và rời đi quá vội vã, bà ấy chỉ có thể nhớ được nửa lời cầu nguyện. Khi đi bộ, bà ấy vẫn tiếp tục tụng nửa lời cầu nguyện mà bà ấy nhớ được và có thể đi qua cầu mà chẳng gặp bất kỳ rắc rối nào. Không lâu sau, các tinh linh đã đến nhà của cặp vợ chồng quay về và hỏi những kẻ trông giữ cây cầu: “Một người phụ nữ vừa qua cầu, sao các ông không đẩy bà ta?”. Những tinh linh đáp: “Chúng tôi chẳng thấy ai đi qua ngoài một vị Tara một chân”.

Câu chuyện có vẻ đơn giản, nhưng thực sự, rất truyền cảm hứng. Dẫu cho người phụ nữ chỉ tụng được nửa lời cầu nguyện, bởi sự xác quyết của bà ấy với Cứu Độ Mẫu Tara, bà ấy xuất hiện trước những phi nhân này là một vị Tara mất một chân. Kể từ đó, người Tây Tạng trong vùng này và những nơi khác thường cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara bất cứ khi nào nguy hiểm xảy đến. Kể từ khi tôi còn là một cậu bé, bất cứ khi nào gặp rắc rối, nếu thời gian không đủ cho một lời cầu nguyện mở rộng hơn, tôi sẽ tụng ít nhất là Chân ngôn Cứu Độ Mẫu hay lời cầu nguyện hai dòng súc tích, điều có thể được tìm thấy ở cuối của Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara. Tôi sẽ thêm nó ở đây:

jetsun pakma drolma khye khyen no / jik dang dukngal kun le kyab tu sol

Thánh Cứu Độ Mẫu tôn quý, xin thương xót, / Bảo vệ con khỏi mọi sợ hãi – khổ đau!

Thật tốt nếu bạn cũng phát triển thói quen này khi gặp phải các chướng ngại. Nếu có thời gian, các bạn cần tụng toàn bộ Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara; nhưng nếu bạn thực sự gặp khó khăn khi làm vậy, hãy tụng lời cầu nguyện ngắn gọn này hay Chân ngôn của Bà và mọi chướng ngại ma quỷ và hoàn cảnh thù địch có thể bị tiêu trừ. Điều này vô cùng quan trọng.

Lục Độ Mẫu - Mẹ của tất thảy

Tara Khadira-vani

b) Lời tán thán che chở kẻ khác

Đỉnh lễ Ngài, với những ngón tay điểm tô

Nơi tim và hiển bày thủ ấn Tam Bảo,

Được những bánh xe trang hoàng về mọi phía,

Tỏa hào quang rực rỡ áp đảo tất thảy.

Đây là Tara Khadira-vani hay Drolma Sengdeng Nakkyi trong Tạng ngữ, vị thực sự chính là Lục Độ Mẫu. Tay phải Bà trong tư thế ban điều thù thắng trong khi tay trái để ở tim trong thủ ấn Tam Bảo - tư thế mà trong đó ngón đeo nhẫn và ngón cái chạm vào nhau và ba ngón còn lại chỉ lên trên. Giữ trong ngón đeo nhẫn và ngón cái chạm vào nhau là cuống hoa sen mà trên đó có một Pháp luân. Trong những bức hình khác của Lục Độ Mẫu, đôi lúc, tay trái Bà chỉ cầm một bông sen mà không có Pháp luân phía trên trong khi lúc khác, Bà cầm Pháp luân trực tiếp mà không có hoa sen. Về cơ bản, tư thế của tay phải và trái của mỗi vị Cứu Độ Mẫu Tara khá tương đồng và sự khác biệt nằm ở các Pháp khí trong tay trái. “Được những bánh xe trang hoàng về mọi phía” nghĩa là Lục Độ Mẫu trang hoàng hay che chở tất cả thế giới về mọi phía. “Mọi phía” đại diện cho phạm vi bao gồm mọi nơi, bao trọn cả nơi xa xôi nhất của vũ trụ. Bởi chẳng có nơi nào mà Bà không che chở, chúng ta cần cầu nguyện đến Lục Độ Mẫu thường xuyên. “Tỏa hào quang rực rỡ áp đảo tất thảy” nghĩa là hào quang từ thân Bà ôm trọn mọi hữu tình chúng sinh. Tức là mọi hữu tình chúng sinh được bảo vệ bởi ánh sáng từ Cứu Độ Mẫu Tara. Khi gặp phải khổ đau và những hoàn cảnh không thuận lợi, chúng ta có thể quán tưởng rằng Cứu Độ Mẫu Tara tỏa ánh sáng gia trì đến chúng ta để che chở và bảo vệ chúng ta. Sự quán tưởng như vậy đem đến lợi lạc lớn lao.

Trong suốt lịch sử Trung Quốc, luôn có một số người thực hành Lục Độ Mẫu, mặc dù những trường hợp như vậy không phổ biến như ở vùng Tây Tạng. Dưới Triều Thanh, Quốc Sư Changkya đã dạy các thực hành Cứu Độ Mẫu cho hoàng gia. Mẹ của Hoàng đế Càn Long là một hành giả sùng kính về Lục Độ Mẫu và đã tạo ra bức Thangka Lục Độ Mẫu hiện được giữ gìn như một di sản văn hóa quý báu trong Chùa Lama (Ung Hòa Cung). Đó là một bức Thangka được trang trí bằng cách gắn hoa, quả tượng trưng. Nó được làm từ hàng nghìn mảnh gấm thêu, vô cùng tinh xảo. Bên cạnh bức Thangka Tara này, Ung Hòa Cung còn nhiều tuyển tập về Cứu Độ Mẫu Tara quý báu khác. Ở Tây Tạng, cũng có nhiều di sản văn hóa quý báu về Cứu Độ Mẫu Tara. Ở Tây Tạng xa xưa, Công chúa Bhrikuti từ Nepal đã mang theo điều được xem là tôn tượng Cứu Độ Mẫu đầu tiên đến vùng Tây Tạng. Sau đấy, Công chúa Văn Thành từ Triều Đường cũng mang một tôn tượng Cứu Độ Mẫu Tara khi kết hôn với vua Tây Tạng. Bức Tara này hiện được lưu giữ trong phòng thờ Tara gọi là Drolma Lhakhang ở thị trấn Louxu, Hạt Serxu. Tôi đã nhắc đến bức tượng Tara đẹp đẽ này trong bài giảng đầu tiên của khóa học. Địa điểm của phòng thờ Tara này không quá xa nơi mà Ju Mipham Rinpoche viên tịch, một địa điểm vô cùng cát tường mà tôi từng viếng thăm và có liên hệ với nhiều đạo sư lỗi lạc. Người ta nói rằng khi Công chúa Văn Thành đi qua nơi này trên đường đến Lhasa, bức tượng Tara mà Bà ấy mang theo bỗng nhiên nói chuyện: “Ta muốn ở đây để làm lợi lạc chúng sinh thay vì đến Lhasa”. Vì thế, bức tượng được để lại đó và giờ đây có một lịch sử về việc đem đến lợi lạc cho dân chúng vùng đó trong 1300 năm qua.

Mặc dù có một lịch sử lâu đời về các tôn tượng Tara ở vùng Tây Tạng, chính từ thời của Đức Atisha mà những thực hành Cứu Độ Mẫu mới thực sự thịnh hành. Nói về Đức Atisha, có một ngôi chùa Tara nổi tiếng liên quan đến Ngài; sự việc có thể truy ngược về năm 1046. Vào năm đó, theo thỉnh cầu của Dromtonpa và các đệ tử khác, Ngài Atisha đến Nyetang, một nơi gần Lhasa và giảng dạy Giáo Pháp ở đó trong chín năm, cho đến khoảng năm 1054 khi Ngài viên tịch, để lại xá lợi ở Nyetang, cùng với các vật dụng cá nhân khác, thứ chứa đựng sự gia trì linh thiêng. Sau đấy, để tưởng niệm Đức Atisha, các đệ tử của Ngài đã xây dựng một ngôi chùa Tara để lưu giữ tôn tượng Tara mà Ngài thường mang theo khi còn sống, cũng như một số xá lợi khác của Ngài. Ngôi chùa Tara, chỉ cách Thành phố Lhasa 21 dặm, giờ đây được biết đến là Nyetang Drolma Lhakhang và nổi tiếng về sự gia trì lớn lao, đặc biệt với dân chúng trong vùng xung quanh Thành phố Lhasa. Năm 1990, khi tôi đi thị giả Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche đến Ấn Độ, chúng tôi đi theo đường Lhasa và dọc đường, chúng tôi đi qua làng Nyetang và viếng thăm ngôi chùa này. Trong chuyến viếng thăm, Kyabje Jigme Phuntsok [Rinpoche] đã đích thân thánh hóa ngôi chùa và chúng tôi đã cùng nhau cầu nguyện ở đó. Nếu bạn viếng thăm Lhasa trong tương lai, tôi hy vọng bạn cũng sẽ đến Nyetang và viếng thăm ngôi chùa này. Theo như tôi có thể nhớ được, ngôi chùa khá nhỏ nhưng chứa đựng ý nghĩa lịch sử quan trọng và sự gia trì lớn lao.

Khi cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, bạn cần làm vậy với lòng sùng mộ chân thành. Nhờ cầu nguyện với lòng sùng mộ, những người bệnh nặng cũng có thể được chữa lành. Có một câu chuyện về điều này, điều xảy ra trong thời gian gần đây. Một thương nhân sở hữu cửa hàng hải sản; công việc kinh doanh của ông ấy đang phất lên với doanh thu đến từ mọi mặt. Trong lúc đang ở thời kỳ huy hoàng như vậy, ông ấy bất ngờ bị chẩn đoán mắc ung thư dạ dày giai đoạn cuối. Ông ấy cực kỳ tuyệt vọng và cảm thấy chẳng còn hy vọng bình phục. Đêm nọ, một cô gái thân xanh lá xuất hiện trong giấc mơ và quở trách: “Ta là mẹ con. Con cần đóng cửa cửa hàng ngay lập tức và Ta sẽ cứu con”. Bà ấy có lẽ cũng khích lệ ông ấy tham gia vào thực hành Giáo Pháp. Quá đỗi bất ngờ, ông ấy tỉnh dậy từ giấc mơ, băn khoăn cô gái xanh lá khác thường này là ai và tại sao lại nói là mẹ của ông ấy. Vài ngày sau, ông ấy tình cờ vào một cửa hàng Phật giáo và ở đó, ông ấy thấy một bức Thangka về người phụ nữ trông giống hệt với người phụ nữ xanh lá trong giấc mơ. Vô cùng sung sướng, ông ấy hỏi chủ cửa hàng Bà ấy là ai và được bảo rằng đây là Lục Độ Mẫu, một hiện thân của Quán Thế Âm. Khi nghe vậy, người đàn ông lập tức mua bức Thangka, đem về và treo ở chỗ nổi bật trong nhà. Làm theo chỉ dẫn mà Mẹ Tara đã trao trong giấc mơ, ông ấy bán lại việc kinh doanh và đóng cửa hàng. Không lâu sau, ông ấy gặp được một đạo sư Phật giáo, vị sau khi nghe về trải nghiệm lạ thường này, đã truyền cho ông ấy thực hành Cứu Độ Mẫu Tara. Chẳng bao lâu sau, người đàn ông thành lập một trung tâm Giáo Pháp về Lục Độ Mẫu và không lâu sau, một cách diệu kỳ, ông ấy hoàn toàn khỏi ung thư mà chẳng cần chữa trị gì thêm. Người ta nói rằng ông ấy sau đó đã giúp đỡ nhiều bệnh nhân ung thư, những người mắc bệnh nặng và khuyến khích họ tham gia vào thực hành Lục Độ Mẫu. Nhiều người trong số này đã bình phục và tất cả đều cảm thấy sự bình phục của họ là nhờ sự gia trì lớn lao từ Lục Độ Mẫu.

Cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara không chỉ chữa lành bệnh tật mà còn có thể kéo dài cuộc đời. Từng có một vị Geshe Kadampa, người nằm mơ thấy mặt trời lặn. Cảm thấy rằng đó có thể là điềm xấu, ông ấy trình bày lại giấc mơ với đạo sư. Đạo sư bảo rằng: “Đây là một giấc mơ rất xấu bởi nó là dấu hiệu về cái chết sắp xảy đến của con. Nhưng không cần phải lo lắng vì Ta có một chỉ dẫn cốt tủy sâu xa, thứ có thể xua tan mọi chướng ngại”. Sau đó, đạo sư trao truyền thực hành Cứu Độ Mẫu. Tỉ mỉ tuân theo chỉ dẫn của đạo sư, người đàn ông bắt đầu tham gia vào thực hành Tara như được dạy. Sau mười một tháng thực hành như vậy, Cứu Độ Mẫu Tara xuất hiện và thọ mạng của ông ấy được kéo dài thêm mười năm. Khi bước sang tuổi sáu mươi, ông ấy hy vọng kéo dài thêm thọ mạng để đóng góp thêm cho Giáo Pháp và lợi lạc của hữu tình chúng sinh; vì thế, một lần nữa, ông ấy đã cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara. Cứu Độ Mẫu Tara lại xuất hiện và dạy rằng: “Nếu con làm một bức Thangka hay tượng của Ta, cuộc đời con sẽ được kéo dài”. Ông ấy đã vẽ một bức Thangka Cứu Độ Mẫu Tara và cuộc đời ông ấy được kéo dài đến năm bảy mươi tuổi, tức là thêm mười năm nữa. Khi bước sang tuổi bảy mươi, ông ấy vẫn cảm thấy rằng Phật sự vẫn chưa hoàn mãn; vì thế, ông ấy lại cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, vị lại xuất hiện và bảo: “Hãy làm một bức Thangka hay tượng khác và cuộc đời con sẽ được kéo dài thêm mười năm”. Ông ấy đã làm như được bảo và một lần nữa, cuộc đời ông ấy được kéo dài. Năm tám mươi tuổi, ông ấy lại cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, vị bảo rằng: “Hãy làm thêm một bức Thangka hay tượng và cuộc đời con sẽ được kéo dài thêm mười lăm năm”. Nhờ tuân theo chỉ dẫn của Cứu Độ Mẫu Tara, vị Geshe già đã có thể tiếp tục Phật sự cho đến năm chín mươi lăm tuổi.

Nhiều người mong cầu trường thọ, của cải, gia đình hạnh phúc và tương tự. Thực sự, với người bình phàm, đây là những chuyện lớn. Nếu chúng ta nói với họ về giải thoát rốt ráo, họ nghĩ rằng đời sau quá xa vời và cố gắng để có được một gia đình hạnh phúc hơn và sống tốt hơn trong đời này thì quan trọng hơn. Nếu đây cũng là điều mà bạn mong muốn và bởi sự gia trì của chư Phật và Bồ Tát thực sự tuyệt diệu, nếu bạn cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, nhờ sức mạnh khác thường của Bà, các chướng ngại sẽ bị tiêu trừ và những mong ước của bạn có thể được viên thành. Dĩ nhiên, điều này chủ yếu liên quan đến những vị có niềm tin lớn lao. Với những vị mà niềm tin ít ỏi hay không có, thật khó để họ trải nghiệm sự gia trì như vậy.

Drolma Jikten Sumgyal - Tara ban tặng uy tín

Tara Trailokavijaya

c) Lời tán thán vì thu hút tất cả tập hội ma vương và chúng sinh thế gian

Đỉnh lễ Ngài, đấng vô cùng hỷ lạc với

Vương miện trang nghiêm tỏa những tràng ánh sáng.

Mỉm cười và cười vang với Tuttare,

Ngài kiểm soát các ma quỷ và thế giới.

Đây là Tara Trailokavijaya, tức Drolma Jikten Sumgyal trong Tạng ngữ, vị Tara được phú bẩm niềm hỷ lạc thù thắng vô cấu nhiễm và đại lạc. Bà giải thoát vô số hữu tình chúng sinh bằng sức mạnh oai hùng và công đức. Đặc tính của vị Tara này là ánh sáng chói ngời từ trang sức vương miện của Bà đặc biệt rực rỡ và Bà phát ra tiếng cười, điều mà theo một số tài liệu thì giống như “ha-ha, he-he, hey-hey, ho-ho”. Chư Phật và Bồ Tát không cười mà không có lý do; chư vị cười chỉ khi tiếng cười đó đem đến lợi lạc cho hữu tình chúng sinh. Thực sự, âm thanh tiếng cười của Cứu Độ Mẫu Tara tạo thành những từ trong Chân ngôn Tara mà chúng ta thường tụng. “OM TARE TUTTARE TURE SVAHA”, âm thanh có thể thu hút và chế ngự những tập hội ma vương, chư thiên thế gian (chẳng hạn Đế Thích và Phạm Thiên) cũng như những chúng sinh thế tục như các vị vua và thượng thư con người.

Nếu chúng ta muốn bảo vệ bản thân khỏi mọi hoàn cảnh không thuận lợi và tổn hại gây ra bởi ma quỷ hay kẻ thù, cũng như làm lợi lạc và giải thoát mọi chúng sinh, cả con người và phi nhân, chúng ta trước tiên cần chinh phục tâm của những chúng sinh này. Nếu không, mọi chuyện sẽ khá khó khăn. Không có uy tín và ảnh hưởng thiện lành, chinh phục tâm họ sẽ là chuyện đầy thách thức. Ví dụ, trong tình cảnh của một gia đình, nếu bạn thiếu uy tín để duy trì sức hút với bạn đời, bạn càng bám chặt lấy anh hay cô ấy, họ sẽ càng tránh xa bạn. Thậm chí nếu bạn đã làm mọi điều có thể để giữ họ ở bên, họ sẽ vẫn rời bỏ bạn. Nhưng nếu chúng ta có ảnh hưởng cuốn hút và hành vi thiện lành thì một cách tự nhiên, hữu tình chúng sinh sẽ đến và tập hợp quanh chúng ta, giống như cách mà ong tự nhiên bị hoa thu hút. Khi họ cảm thấy bị thu hút bởi sự hiện diện của bạn, làm lợi lạc họ bằng Giáo Pháp sẽ không phải vấn đề. Vì thế, nếu chúng ta muốn làm lợi chúng sinh, chúng ta cần cầu nguyện Cứu Độ Mẫu gia trì.

Nói về sự gia trì của Cứu Độ Mẫu Tara, thậm chí y phục và trang sức của Bà cũng chứa đựng sự gia trì. Như chúng ta đã nhắc đến trước đó, Cứu Độ Mẫu Tara được trang nghiêm bằng mười ba trang sức của Báo thân hoàn hảo, bao gồm tám trang sức ngọc báu và năm trang sức lụa. Những trang sức này cũng là dấu hiệu của sự gia trì. Nếu chúng ta có niềm tin, khi nhân và duyên thích hợp hội tụ, chúng ta cũng có thể được gia trì bằng các trang sức của Cứu Độ Mẫu Tara. Có một câu chuyện về Đức Longchenpa trong tiểu sử của Ngài minh họa cho điều này: Trong lúc Đức Longchenpa đang nghiên cứu ở Sangphu, một số người Khampa gây khó dễ và thực sự đã đuổi Ngài khỏi phòng bảy lần. Cuối cùng, Ngài quyết định rằng đã đến lúc phải rời Sangphu. Để lại một bài thơ mà Ngài đã soạn về sự chán ghét cuộc đời luân hồi, Ngài ra đi. Đi khất thực suốt dọc đường để nuôi sống bản thân, Ngài Longchenpa đến một thung lũng, nơi mà Ngài gặp một Geshe (danh hiệu dành cho những học giả trong trường phái Gelugpa) từ Gyama. Đức Longchenpa hỏi rằng ông ấy có biết về một hang động ở Gyama có liên hệ với Ngài Druptop Chokla ở Gyama và vị Geshe đáp: “Đấy thực sự là một hang động vách núi tuyệt vời. Sao Ngài lại hỏi vậy?”. Đức Longchenpa nói: “Nếu tôi có thể thu thập được một túi bột Tsampa đầy trong lúc đi khất thực, tôi sẽ ở lại đó vào mùa đông này”. Vị Geshe đáp: “Tôi cũng dự định ở lại đó mùa đông này. Hãy cùng đi!”. Từ đó, nhiều thuận duyên xuất hiện và vì thế, họ chẳng gặp vấn đề về nhu yếu phẩm. Như vậy, họ tiếp tục đến hang động với quyết tâm sẽ nhập thất ở đó trong tám tháng tiếp theo.

Trong khóa nhập thất, Đức Longchenpa giảng Hiện Quán Trang Nghiêm cho vị Geshe mỗi sáng lúc bình minh. Khi không giảng dạy, Ngài trụ trong thiền định trong bóng tối hoàn toàn. Sau năm tháng thực hành trong bóng tối hoàn toàn như vậy, sáng nọ lúc bình minh, Ngài có kinh nghiệm sâu xa và huyễn ảo; trong đó, Cứu Độ Mẫu Tara xuất hiện trước Ngài trong hình tướng một cô gái mười sáu tuổi vô cùng dễ thương, cưỡi ngựa và mặc những y phục gấm quý, đội Tiara ngọc báu và che mạng bằng vàng, cùng với nhiều trang sức vàng và ngọc lam. Sau đó, Ngài cầu khẩn, thưa rằng: “Đức Bà, xin hãy bi mẫn chăm sóc con!”. Bà ấy cởi vương miện ngọc báu và đặt lên đầu Ngài, nói rằng: “Từ nay trở đi, Ta sẽ luôn gia trì con và ban cho con các thành tựu”. Bà ấy cũng trao cho Ngài một tiên tri rằng Ngài sẽ gặp được đạo sư tiền định, Rigdzin Kumaradza vĩ đại. Sau khi thọ nhận sự gia trì này từ Cứu Độ Mẫu Tara, trong một tháng, Ngài trụ trong trạng thái hỷ lạc, sáng suốt và tỉnh thức không quan niệm và từ đấy về sau, Cứu Độ Mẫu Tara thường xuất hiện để hỗ trợ vào hầu hết những thời điểm then chốt trong các hoạt động Giáo Pháp của Ngài.

Vì thế, những câu chuyện này minh chứng cho lý do tôi nghĩ rằng các đạo hữu tham dự Pháp hội này cần phát khởi niềm tin với Cứu Độ Mẫu Tara. Năm ngoái, tôi đã in một số hình Cứu Độ Mẫu Tara và phân phát cho các bạn; tuy nhiên, các bạn có thể chẳng cảm thấy gì bởi tôi vẫn chưa giới thiệu bất kỳ phẩm tính nào của Cứu Độ Mẫu Tara. Năm ngoái, tôi cũng làm một số tấm thiệp Cứu Độ Mẫu, thứ cần phải đến được với các bạn. Chúng ta thực sự đã phân phát chúng, phải vậy không? Các bạn đã nhận được rồi chứ? Có lẽ các bạn không quan tâm nhiều về chúng và đã để chúng sang một bên. Tôi nghĩ điều cần thiết là rất nhiều người cần tiến hành các thực hành Cứu Độ Mẫu Tara thường xuyên. Trong quá khứ, khi những đại dịch hay các kiểu nghịch duyên khác xảy ra ở Larung Gar, Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche thường yêu cầu các thành viên Tăng đoàn tham gia vào thực hành Cứu Độ Mẫu Tara cùng nhau. Chúng ta từng cầu nguyện đến Bà khi gặp phải những vấn đề lớn. Vì thế, tôi muốn nhấn mạnh với các bạn rằng thực hành Cứu Độ Mẫu Tara đem đến những lợi lạc ý nghĩa trong đời sống hằng ngày.

Có một câu chuyện hiện đại về cách mà một người phụ nữ đã thọ nhận sự gia trì từ Cứu Độ Mẫu Tara. Sau khi kết hôn nhiều năm, cô ấy không còn trẻ trung và xinh đẹp như trước; nhưng người chồng vẫn rất quan tâm. Khi anh ấy nhìn vào vợ, đôi mắt vẫn ngập tràn tình yêu thương như thể họ mới cưới. Nhiều người ngưỡng mộ cô ấy vì điều này và muốn biết bí mật của cô ấy là gì. Cô ấy nói rằng: “Thực sự trong quá khứ, mối quan hệ của tôi với chồng không hòa thuận lắm. Trong mắt anh ấy, tôi gần như điều chướng mắt. Sau đấy, một đạo sư bảo tôi rằng nếu tôi tụng Chân ngôn Cứu Độ Mẫu Tara 400.000 biến, mọi chuyện sẽ thay đổi theo hướng tốt hơn. Vì vậy, tôi bắt đầu tụng Chân ngôn và khi tôi đạt được 200.000 biến, mối quan hệ của chúng tôi bắt đầu chuyển biến theo hướng tốt. Từ đó đến nay, mối quan hệ của chúng tôi ngày càng hòa thuận hơn. Vì thế, tôi phát nguyện tụng thêm và quyết định hoàn thành một triệu biến Chân ngôn Tara”.

Chắc chắn rằng nhiều người đã và đang trải qua sự gia trì sau khi thực hành Cứu Độ Mẫu Tara. Dĩ nhiên, việc người ta có thọ nhận được sự gia trì của chư Phật và Bồ Tát hay không thì phụ thuộc vào niềm tin của họ. Trong chuỗi bài giảng này, chúng ta chỉ đang tìm hiểu về ý nghĩa bên ngoài hay nghĩa đen của Lời Tán Thán, điều chủ yếu tập trung vào quán tưởng hình tướng của Cứu Độ Mẫu. Có lẽ một số người các bạn, những vị thực hành Thiền Tông hay Dzogchen, đang nghĩ: “Ôi, đừng bảo chúng tôi mấy điều này. Chúng tôi không nên bám chấp vào bất kỳ điều gì”. Mặc dù tuyên bố đó là đúng, có những lúc mà chúng ta vẫn cần bám vào điều tốt đẹp và thiện lành. Như tôi đã nhắc đến trong bài giảng trước, nếu chư Hộ Pháp, Không Hành Nữ và Bổn tôn thường xuyên hỗ trợ chúng ta thì bất kể các hoạt động của chúng ta liên quan đến thực hành cá nhân, nghề nghiệp hay hoằng dương Giáo Pháp, mọi khía cạnh của cuộc đời và sự hành trì của chúng ta sẽ suôn sẻ và chúng ta sẽ trở nên vô cùng năng lực và mạnh mẽ trong bất cứ điều gì chúng ta làm. Điều này thật rõ ràng.

Hãy trưởng dưỡng cơ hội nghiên cứu Giáo pháp và hoằng dương Giáo lý linh thiêng

Trong thời suy đồi này, Phật giáo ở những nơi khác dường như không được thịnh hành đến vậy. Thành thật mà nói, nhiều chùa chiền ở Trung Quốc đại lục, tôi không nói tất cả, nhưng một số, đã biến thành nơi kinh doanh và điểm du lịch. Nếu người ta viếng thăm những ngôi chùa này, họ khó có thể tìm được tinh túy chân chính của Phật giáo, bởi ở những nơi này, không có sự truyền bá những triết lý chân chính của Phật giáo. Nhiều người đến lễ Phật chỉ để cầu nguyện cho sự an lành của cá nhân họ: rằng con cái họ có thể được vào đại học, rằng công việc kinh doanh của họ thành công hay nhờ cầu nguyện đến Đức Phật, họ cuối cùng sẽ phát tài hay những sự khẩn nài tương tự. Thực sự, mặc dù họ cầu nguyện đến Đức Phật, chẳng hề có mong muốn chân chính về sự tiến bộ tâm linh. Thậm chí nếu có rất ít người chân thành mong cầu giải thoát, cũng chẳng có nhiều đạo sư đủ phẩm tính trong những ngôi chùa này, người có thể giảng giải các kinh văn và triết lý Phật giáo cho họ. Tình hình ở vùng Tây Tạng cũng không mấy khả quan. Trong khi có nhiều Tu viện, những tu sĩ lớn tuổi đang dần qua đời, hết vị này đến vị khác. Cùng lúc, xao lãng bởi internet, tivi và những cám dỗ bên ngoài khác, nhiều tu sĩ trẻ có những hành vi không thích hợp hay thậm chí xả giới. Con cái bị cấm xuất gia bởi chúng giờ phải nhận sự giáo dục bắt buộc theo luật pháp của quốc gia. Vì thế, nhiều Tu viện đang đối mặt với nguy cơ thiếu hụt tu sĩ. Mặc dù ở vùng Tây Tạng, có nhiều Tu viện hoành tráng, Tu viện không nên chỉ là một công trình kiến trúc nguy nga. Điều hành Tu viện không đơn giản như xây dựng một công trình uy nghiêm. Tinh túy của một Tu viện chân chính là tinh thần Phật Pháp.

Vào những thời kỳ như vậy, thật kinh ngạc khi hàng nghìn vị Tăng và Ni có thể vân tập về Larung Gar để nghiên cứu và thực hành Giáo Pháp. Bên cạnh đó, chúng ta còn có thể tổ chức các Pháp hội một cách suôn sẻ ở đây, tại Larung, để các thành viên Tăng đoàn có thể tập hợp lại và thực hành trong không khí thoải mái. Điều này khó có thể thấy ở bất kỳ đâu khác. Ở những nơi khác, cử hành một Puja nhỏ với thậm chí bảy, tám hay mười người cũng gây ra nhiều rắc rối. Tại sao lại có sự khác biệt như vậy? Tôi nghĩ, điều đó có thể là nhờ sự gia trì và lời nguyện của Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche và nhiều đạo sư vĩ đại khác. Nó cũng không thể xảy ra nếu không có sự khéo léo của chư đạo sư trong Học viện của chúng ta. Nếu chư vị không thể khéo léo giải quyết các vấn đề và Học viện lại liên quan đến những vấn đề về chính trị hay tài chính, v.v. nó sẽ chẳng tồn tại lâu dài. Cùng lúc, chúng ta có được sự gia trì tuyệt diệu từ chư vị tôn quý, tức chư Tôn, Hộ Pháp và những vị Phật và Bồ Tát như Cứu Độ Mẫu Tara, Quán Thế Âm và Đạo Sư Liên Hoa Sinh, vị đặc biệt mạnh mẽ trong việc xoa dịu các chướng ngại trong thời suy đồi bằng oai lực và lòng đại bi của Ngài. Khi những nhân và duyên này hội tụ, thậm chí vào thời suy đồi, chúng ta vẫn có thể hoằng dương Phật Pháp và cùng nhau nghiên cứu Phật giáo.

Vì thế, điều tôi đang cố gắng chỉ ra là thật không dễ dàng để chúng ta có thể vân tập về đây để nghiên cứu Giáo Pháp. Biết như vậy, nếu bạn tham dự một Pháp hội hay buổi giảng Pháp, đừng nghĩ về nó như thể một cuộc hội họp xã hội thông thường. Bạn cần trân trọng cơ hội và xem nó là điều gì đó quý giá như bữa ăn duy nhất mà bạn có trong cả trăm ngày. Giữ tinh thần trưởng dưỡng và trân trọng này rất quan trọng. Thật khó để nói khi nào người ta có thể đánh mất cơ hội nghiên cứu và thực hành Giáo Pháp như vậy hay thậm chí Học viện của chúng ta sẽ có thể duy trì bao lâu trong tương lai. Hãy nhìn về lịch sử, Đại học Nalanda từng là một Tu viện vĩ đại và là một trong những Phật học viện sớm nhất trên thế giới. Bây giờ, đó chỉ là một di tích lịch sử. Giờ đây mọi chuyện cũng như vậy. Vì thế, liệu Học viện của chúng ta có tồn tại lâu dài trong tương lai? Chính điện đạo sư đang được xây dựng. Nó được thiết kế để được xây thật vững chắc. Chỉ trong phần móng thôi, bê-tông bên dưới mặt đất sâu khoảng một mét. Điều này gần như móng của đường băng sân bay, thứ sâu khoảng 1,6 mét. Đôi lúc, khi giám sát công nhân xây móng, tôi nghĩ: “Thậm chí nếu Học viện của chúng ta không còn tồn tại, móng bê tông sẽ vẫn rất rắn chắc”. Nghĩ như vậy có lẽ không cát tường khi mà chúng ta vẫn còn đang trong quá trình thiết lập nền móng, nhưng thực sự, như giáo lý về vô thường nói với chúng ta: “bất cứ thứ gì sinh ra đều vô thường và buộc phải chết”. Cá nhân tôi có thói quen quán chiếu về vô thường. Trong sân sau của tôi có một cái cây; nó cao thêm khoảng ba mươi centimet mỗi năm, năm này qua năm khác. Đôi lúc, khi tôi nhìn cái cây này, trong tâm tôi xuất hiện câu hỏi rằng khi tôi chết, liệu nó có còn ở đó không. Ý tôi là dù chúng ta đang nói về một cá nhân hay Học viện nói chung, thực sự, tất cả đều vô thường. Chúng ta giờ có cơ hội tham dự Pháp hội, học hỏi Giáo Pháp và cùng nhau phát những nguyện lành; vì thế, chúng ta không bao giờ được xem đó là một buổi tụ tập xã hội thông thường. Nếu chúng ta chỉ xem nó là một cuộc gặp gỡ thế gian hay giống như cách mà chúng ta đi mua sắm cùng bạn bè, thì chúng ta đang không nhận ra giá trị đích thực của Phật giáo. Chư đạo sư vĩ đại trong quá khứ đã trải qua bao gian khó trên đường đến Ấn Độ? Và tại sao chư vị lại phải trải qua những khó khăn như vậy? Chính là để đi tìm Phật Pháp. Với một số hành giả cư sĩ ở đây, tôi tin các bạn cũng trải qua nhiều thử thách để đến được đây, nhưng để có được Giáo Pháp, mọi nỗ lực đều xứng đáng. Chỉ để có được chút kiến thức đơn giản, người thế gian dành nhiều tiền bạc và trải qua nhiều khó khăn. Đây không phải chuyện xa lạ. Vì lẽ đó, tôi nghĩ để có được kiến thức về Phật giáo Đại thừa, thậm chí chỉ để nghe được một giáo lý, mọi nỗ lực của chúng ta đều xứng đáng.

Tóm lại, dù đó là vì sự thực hành cá nhân của chúng ta hay để làm lợi lạc tất cả Phật giáo, chúng ta cần kiên định cầu nguyện đến chư vị tôn quý, liên tục phát những nguyện lành và dũng mãnh trong suốt quá trình. Khi mà chúng ta còn trong luân hồi, cả sự gia trì và lòng dũng cảm đều cần thiết. Như một phần của giáo lý về logic Phật giáo đã được ban vài ngày trước, tôi nhắc đến rằng một chiếc bình cần nhiều nhân và duyên để “sống” hay hiện diện trên thế gian này. Nếu chúng ta muốn hoằng dương Phật Pháp, bản thân chúng ta cần nỗ lực, cũng như nương tựa vào sự hỗ trợ của những vị phi nhân, chẳng hạn sự gia trì mạnh mẽ từ chư Phật và Bồ Tát và sức mạnh của chư Hộ Pháp. Chỉ khi tất cả những lực này đều hội tụ lại thì chiếc bình Giáo Pháp tuyệt diệu mới có thể duy trì trên thế gian này. Chừng nào Phật Pháp còn tồn tại, con người dứt khoát sẽ nhận được cả lợi lạc tạm thời và rốt ráo.

Đức Khenpo Sodargye Rinpoche

Việt ngữ: Pema Jyana  

Nguồn Anh ngữ:

(http://khenposodargye.org/teachings/khenpos-classical-teachings/praises-to-the-twenty-one-taras/).

[1] Cần lưu ý rằng miêu tả về câu chuyện ở đây hơi khác với câu chuyện được ghi lại trong một số nguồn khác, chẳng hạn Tràng Vàng Của Tôn giả Taranatha. Điều này là bởi có những nguồn khác nhau về câu chuyện này trong Tạng ngữ.

]]> https://kimcuongthua.org/truyen-thua-khac/to-chuc/hoc-vien-larung-gar/tara-me-cua-tat-thay/feed/ 0 https://kimcuongthua.org/truyen-thua-khac/to-chuc/hoc-vien-larung-gar/loi-tan-than-hai-muoi-mot-cuu-do-mau-tara-bai-giang-2-tara-phat-mau-nhanh-dap-lai-tat-thay-deu-ton-kinh/ https://kimcuongthua.org/truyen-thua-khac/to-chuc/hoc-vien-larung-gar/loi-tan-than-hai-muoi-mot-cuu-do-mau-tara-bai-giang-2-tara-phat-mau-nhanh-dap-lai-tat-thay-deu-ton-kinh/#comments Fri, 30 Jul 2021 04:50:48 +0000 http://kimcuongthua.org/?p=10260 Continue Reading]]> Từ năm nay trở đi, tôi cũng hy vọng rằng Phật tử từ khắp nơi trên thế giới có thể kết hợp việc tụng Lời Tán Thán này vào lịch trình của họ. Đừng thỏa mãn với sự hiểu về nghĩa đen của bản văn mà hãy cố gắng đưa vào thực hành, chẳng hạn bằng cách tụng đọc.

Chúng ta đã hoàn mãn bài giảng thứ nhất về Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara; bây giờ, hãy cùng nhau tiếp tục. Lời Tán Thán có hai mươi mốt đoạn kệ; mỗi đoạn kệ tán thán một vị Cứu Độ Mẫu Tara tương ứng; vì thế, người ta có thể có ấn tượng rằng bản văn tán thán 21 vị Tara. Như chúng ta đã tuyên bố trước đó, về bản chất, Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara giống nhau, tức là, chư vị chỉ là những hình tướng khác nhau của cùng một Phật Mẫu. Đấy là lý do mà đề cương bản văn ở đây gợi ý rằng các đoạn kệ trong Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara là những lời tán thán cho các khía cạnh khác nhau của cùng một vị Tôn. Để điều phục những hữu tình chúng sinh khác nhau, các hóa hiện của Cứu Độ Mẫu Tara xuất hiện thành hai mươi mốt hình tướng độc đáo; mỗi hóa hiện hiển bày những phẩm tính, vẻ ngoài, tư thế tay, màu da và v.v. khác nhau. Về màu da, các hóa hiện khác nhau của Cứu Độ Mẫu Tara xuất hiện là trắng, xanh lá, đỏ, vàng, vàng cam, xanh dương hay đen, với mỗi màu đại diện cho một đặc tính của vị Tôn như sau: Trắng đại diện cho thân của Cứu Độ Mẫu Tara; đỏ – khẩu, xanh dương và đen – ý, vàng và vàng cam – phẩm tính và xanh lá – hoạt động.

Như tôi đã đề cập trong bài giảng đầu tiên, ngoài Lời Tán Thán đặc biệt này, Kinh Điển Phật Giáo còn bao gồm nhiều bản văn khác liên quan đến Cứu Độ Mẫu Tara. Nhiều ngày trước, tôi đã xem Kangyur và tìm thấy nhiều nghi quỹ về Tara, bao gồm nhiều nghi quỹ liên quan đến các thực hành về bốn hoạt động – tức tai, tăng ích, kính ái và điều phục. Cũng có nhiều Terma Phật giáo Tây Tạng miêu tả các thực hành Tara. Bên cạnh đó, nếu bạn xem xét kinh điển Phật Giáo Trung Quốc, đặc biệt là những trước tác liên quan đến Phật Giáo Mật Tông Trung Quốc, bạn sẽ thấy rằng có các bản văn với sự hướng dẫn cho những thực hành sùng kính về Cứu Độ Mẫu Tara, điều cũng có thể được tìm thấy ở đó. Mặc dù nhiều bản văn được tìm thấy trong những tuyển tập này được xem là Kinh, chúng thực sự có thể được xếp vào Mật. Lời Tán Thán đặc biệt này là một minh chứng tốt đẹp về điều này. Chúng ta đã nhắc đến trong bài giảng đầu tiên rằng trong khi một số đạo sư phân loại Lời Tán Thán này là một phần của Kriya Tantra, số khác thấy rằng chuẩn xác hơn thì Lời Tán Thán thuộc về Vô Thượng Du Già. Thực sự, cả hai cách phân loại đều có thể chấp nhận được. Mặc dù đã nhắc đến trước đó, tôi cũng muốn nhấn mạnh lại rằng chúng ta không nên cho rằng các thực hành Tara chỉ tồn tại trong Phật Giáo Tây Tạng. Chúng cũng có sẵn trong bối cảnh của Phật Giáo Trung Quốc và có lịch sử lâu dài về việc được truyền bá ở Trung Quốc đại lục từ Triều Đường.

DROLMA TSUKTOR NAMGYAL – ngọc báu trên đỉnh Như Lai vĩ đại

Bây giờ, hãy cùng tiếp tục với Lời Tán Thán. Trước đó, chúng ta đã dừng lại khi học phần thứ hai của Lời Tán Thán Các Khía Cạnh Thân An Bình. Bây giờ, chúng ta sẽ tìm hiểu phần thứ ba, điều tán thán Cứu Độ Mẫu Tara về khía cạnh rằng Bà không chỉ là sự quy y cho chúng sinh bình phàm trong sáu cõi mà cũng là đối tượng nương tựa, tán thán và tôn kính của chư Phật và Bồ Tát thành tựu.

Lời Tán Thán Đối Tượng Quy Y Cho Chư Phật Và Bồ Tát

Đỉnh lễ Ngài, vị với chiến thắng bất tận,

Ngọc báu trên đỉnh của Như Lai vĩ đại,

Được phụng sự bởi chư vị kế thừa Phật 

Những vị viên thành tất cả ba la mật.

[Đỉnh lễ Ngài, vị với chiến thắng bất tận,

Ngọc báu trên đỉnh của Như Lai vĩ đại.

Đã hoàn thành tất cả các ba la mật,

Ngài được chư vị kế thừa Phật phụng sự.]

Đây là Tara Usnisavijaya hay Drolma Tsuktor trong Tạng ngữ, vị Tara hoàn toàn chiến thắng hay Tara Ushnisha. Vị Tara này màu vàng cam, với tay phải trong ấn thắng thí. Nhìn chung, tay phải của mỗi vị Tara đều trong ấn thắng thí, chỉ ra rằng hoạt động của Cứu Độ Mẫu Tara là giải thoát tất cả hữu tình chúng sinh, những kẻ đang đau khổ trong luân hồi. Nói cách khác, Cứu Độ Mẫu Tara sẵn sàng giúp đỡ và giải thoát chúng sinh bằng tay Bà. Trong đời sống hằng ngày, khi ai đó giúp đỡ người khác, chúng ta cũng thường nói rằng họ sẵn lòng giúp một tay. Vì thế, tư thế này biểu tượng cho hoạt động giải thoát hữu tình chúng sinh. Tay trái của vị Tara này cầm bình trường thọ chứa cam lồ thọ mạng bất tử, điều biểu tượng rằng Cứu Độ Mẫu Tara liên tục trút cam lồ Giáo Pháp, thứ xua tan mọi điều ác, chẳng hạn cảm xúc phiền não, khổ đau gây ra bởi nghèo đói và đặc biệt hơn cả, những kẻ thù của sáu ba la mật.

Vị Tara này được gọi là “ngọc báu trên đỉnh của Như Lai vĩ đại” bởi tất cả Như Lai, với sự tôn kính lớn lao, xem vị Tara này là Ushnisha hay nhục kế. Từ đó, chúng ta có thể thấy được sự phi phàm của vị Tara này, bởi thậm chí chư Phật, những vị đáng kính nhất trong tất thảy, cũng tôn kính Bà là ngọc báu vương miện của chư vị. Vị Tara này cũng tiến hành vô số hoạt động chiến thắng. “Chiến thắng bất tận” liên quan đến việc chiến thắng trước mọi nghịch cảnh và chướng ngại – từ các chướng ngại trong đời sống thế tục, cho đến những cản trở trong thực hành tâm linh hay từ những vấn đề trong luân hồi cho đến các thử thách trong việc đạt Niết Bàn. Bà chiến thắng mọi tổn hại gây ra bởi những kẻ thù và ma quỷ bên ngoài và bên trong. Đấy là những hoạt động chiến thắng của Bà. “Đã hoàn thành tất cả các ba la mật” nghĩa là Bà đã đạt được tất cả mười ba la mật, bao gồm sáu ba la mật của bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định và trí tuệ cũng như bốn ba la mật: ba la mật phương tiện thiện xảo, lực, nguyện và trí nguyên sơ. Theo Kinh Thập Địa, người ta có thể được xem là hoàn toàn giác ngộ sau khi đạt được mười ba la mật, hoàn toàn và viên mãn. Sự thành tựu mười ba la mật cho thấy rằng vị Tara này đã đạt được mười kiểu tự do và viên mãn và như thế, đạt được con đường vô lậu học và sự viên mãn hoàn toàn. Cùng nhau, điều này chỉ ra rằng Cứu Độ Mẫu Tara không phải là một thiên nữ bình phàm hay một nữ Bồ Tát, mà là vị vốn đã đạt Phật quả. Bên cạnh đó, tất cả chư Phật và Bồ Tát có thể được cho là sinh ra từ Cứu Độ Mẫu Tara. Vì những lý do này, Bà “được chư vị kế thừa Phật phụng sự”. Nói cách khác, tất cả chư Bồ Tát từ sơ địa Hoan Hỷ cho đến thập địa Pháp Vân đều tán thán, nương tựa và phụng sự Cứu Độ Mẫu Tara.

Với điều đấy trong tâm, còn cần gì phải nhắc đến rằng tất cả Phật tử, bất kể họ thuộc về trường phái nào, đều cần kính lễ Cứu Độ Mẫu Tara với sự kính trọng lớn lao và thường xuyên tham gia vào các thực hành tôn vinh Bà? Về mặt này, không cần phải giữ tri kiến bộ phái về Phật Giáo Tây Tạng, Phật Giáo Trung Quốc hay Phật Giáo Theravada. Thực tế là, bất kỳ vị tôn quý nào trong Phật Giáo, dù chư vị xuất hiện là thuộc về trường phái nào, đều đáng được sự cung kính và đỉnh lễ của mọi người bởi chư vị vượt xa chúng sinh bình phàm về các phẩm tính, khả năng và trí tuệ. Về khía cạnh này, thật vô ích khi những người từ các truyền thống, chủng tộc hay bộ tộc khác nhau lại tranh cãi hay đánh nhau. Nếu người ta hẹp hòi gắn chặt với nhánh riêng của bản thân thì họ chẳng thể tôn kính những vị cao quý, xứng đáng từ các nhánh khác. Lấy ví dụ, một số người theo Tịnh Độ Tông, Thiền Tông hay bất kỳ ai khác nghĩ rằng chỉ một số đạo sư Ấn Độ mới xem Cứu Độ Mẫu Tara là sự nương tựa tâm linh hay chỉ một lượng nhỏ đạo sư Tây Tạng tham gia vào các thực hành sùng kính đến Bà. Vì thế, họ cảm thấy rằng với họ, không cần tham gia vào các thực hành Tara. Thực sự, đây là quan điểm kém hiểu biết và thiếu lý lẽ.

Cứu Độ Mẫu Tara ở Trung Quốc đại lục và Phật Jowo ở Lhasa 

Trong lịch sử Phật giáo Tây Tạng, có nhiều bức tượng Tara thù thắng, nổi tiếng được tạo ra hay đem đến từ nơi khác. Một số màu xanh lá trong khi số khác màu vàng. Tại Tu viện Jokhang ở Lhasa, có nhiều bức tượng Tara nổi tiếng mà thân tỏa ánh sáng vàng. Các bức tượng Tara với sức mạnh lớn lao cũng có thể được tìm thấy ở Trung Quốc đại lục. Ví dụ, trong Triều Đường, Vua Tây Tạng Songtsen Gampo đã bổ nhiệm một thượng thư vĩ đại tên là Gar Tongtsen du hành đến vương quốc Trung Hoa để liên minh kết hôn. Sứ giả đã mang theo một bức tượng Tara, thứ được làm bằng sáu ki lô gam vàng, như là món quà cho hoàng đế Trung Quốc. Bức tượng này rất nổi tiếng ở Tây Tạng bởi khả năng ban gia trì lớn lao và hoàn thành những mong ước của các tín đồ. Mang theo bức tượng Tara, Gar Tongtsen đến Trường An (ngày nay là Tây An), khi ấy là kinh đô của Trung Quốc, để diện kiến hoàng đế Trung Quốc Đường Thái Tông. Nhờ những nỗ lực ngoại giao của Gar Tongtsen, hoàng đế Thái Tông đồng ý kết đồng minh với vua Tây Tạng Songtsen Gampo và như thế, đồng ý gả công chúa Văn Thành cho vua Tây Tạng. Công chúa thỉnh cầu bức tượng Phật Thích Ca Mâu Ni 12 tuổi kích cỡ người thật, thứ được lưu giữ trong Chùa Khai Nguyên (Kaiyuan) hoành tráng ở Trường An và thậm chí khi ấy đã được xem là quốc bảo, làm của hồi môn. Để đảm bảo mối liên hệ thuận hòa, hoàng đế Thái Tông chấp nhận thỉnh cầu của công chúa Văn Thành. Nhờ đó, bức tượng Phật Thích Ca Mâu Ni được đưa đến Tây Tạng và đặt trong Chùa Jokhang ở Lhasa, nơi mà bức tượng được biết đến là Phật Jowo. Kể từ đó, tôn tượng Jowo vẫn luôn được kính trọng lớn lao và mỗi ngày, người ta đến Tu viện này để cúng bái trước bức tượng oai nghiêm này.

Nhưng trong khi bức tượng Phật Thích Ca Mâu Ni đã được đưa đến Tây Tạng, liên hoa tòa mà trên đó, bức tượng vốn an tọa, bị bỏ lại trong Chùa Khai Nguyên. Cùng lúc, bức tượng Tara, được Gar Tongtsen đem theo cùng như là món quà của vua Tây Tạng, cũng được lưu giữ trong Chùa Khai Nguyên. Trong một chuyến viếng thăm đến Tu viện, hoàng đế Thái Tông nhận thấy liên hoa tòa trống không và trong lúc ông ấy xem xét xem bức tượng nào sẽ thích hợp để đặt trên đó, bức tượng Tara bắt đầu nói chuyện, “Thưa Ngài, xin đừng lo lắng về bức tượng Phật nào để đặt trên liên hoa tòa trống không. Hãy đặt Ta ở đó. Ta có thể giải thoát hữu tình chúng sinh thay cho Phật Thích Ca Mâu Ni”. Như vậy, hoàng đế hạ lệnh rằng bức tượng Tara cần được đặt trên liên hoa tòa còn trống, nơi mà bức tượng vẫn duy trì cho đến khi việc xây dựng Chùa Quảng Nhân (Guangren) được hoàn tất. Khởi xướng bởi hoàng đế Khang Hy vào năm 1703, việc xây dựng là một nỗ lực của hoàng đế Trung Quốc để an ủi Tây Tạng và cung cấp điểm đến thuận tiện cho các Lama và thượng thư Tây Tạng, những người thỉnh thoảng du hành đến Trường An để diện kiến lãnh tụ chính trị của Trung Quốc. Khi hoàn thành, bức tượng Tara, thứ được lưu giữ trong Chùa Khai Nguyên, đã được chuyển đến Chùa Quảng Nhân. Người ta nói rằng tượng gỗ của hai Phật Mẫu khác – Phật Mẫu Đại Quang và Ekadzati, vị nữ Hộ Pháp với một búi tóc, cũng được chuyển từ Chùa Khai Nguyên đến Chùa Quảng Nhân và được đặt bên cạnh bức tượng Tara mới được an vị ở đó. Cho đến ngày nay, ba bức tượng này vẫn được trân trọng là những di sản lịch sử quý báu. Bởi việc an vị bức tượng Tara đặc biệt này ở đó, Chùa Quảng Nhân trở thành trung tâm Giáo Pháp chính yếu để hoằng dương về Cứu Độ Mẫu Tara tại Trung Quốc đại lục. Chúng ta biết rằng trong hầu hết các chùa chiền ở Trung Quốc, một bức tượng Phật Thích Ca Mâu Ni thường được đặt trong Mahavira hay Chính Điện. Tuy nhiên, bởi những lý do lịch sử đặc biệt kể trên, Chính Điện tại Chùa Quảng Nhân thờ bức tượng Tara, được đem đến như là quà cho hoàng đế Đường Thái Tông từ vua Tây Tạng Songtsen Gampo. Kể từ khi Chùa Quảng Nhân được xây dựng, các thế hệ đạo sư Tây Tạng, Panchen Lama và Dalai Lama, thường du hành đến đó như một phần trong các nỗ lực hoằng dương Giáo Pháp. Người ta nói rằng năm 1954, Panchen Lama và Đức Dalai Lama đã sống ở đó một thời gian trên đường đến Bắc Kinh. Đạo sư Tây Tạng nổi tiếng – Geshe Sherab Gyatso cũng từng đến đó và ban giáo lý cho các học trò Trung Quốc, hành giả cư sĩ và tu sĩ. Như vậy, trong hơn 300 năm qua, ngôi chùa này đã được công nhận là trung tâm Giáo Pháp có sức ảnh hưởng nhất ở Trung Quốc về thực hành Tara. Vì vậy, một lần nữa, tôi muốn nhắc nhở các bạn đừng nghĩ rằng không có sự hoằng dương thực hành Tara ở Trung Quốc đại lục. Chỉ là trong các cộng đồng Trung Quốc, Cứu Độ Mẫu Tara không phổ biến như ở Tây Tạng, nơi mà mỗi gia đình và mỗi ngôi chùa đều có nhiều hình hay tượng Tara.

Trong tương lai, nếu các bạn có cơ hội đến Trường An, tôi nghĩ thật xứng đáng khi thêm chuyến viếng thăm đến Chùa Quảng Nhân để đỉnh lễ và cúng dường đến bức tượng Tara được lưu giữ ở đó. Tôi từng thấy những bức ảnh của tôn tượng này nhưng vẫn chưa được trực tiếp diện kiến. Trong các bức ảnh mà tôi thấy, có rất ít đồ cúng dường trên bàn thờ phía trước [tượng] Tara, ngoại trừ vài bình để cúng dường đèn. Và tôi không chắc liệu chúng có được đốt không. Dẫu sao, chúng ta cần viếng thăm và dâng cúng dường khi có cơ hội. Không giống bức tượng Phật Jowo ở Lhasa, nơi nhiều người vẫn thờ phụng mỗi ngày, không nhiều người đến thờ cúng bức tượng Tara được lưu giữ ở Quảng Nhân, bất chấp sự thật rằng chúng có cùng tầm quan trọng trong lịch sử Phật giáo. Điều này chủ yếu là bởi sự thật rằng người Trung Quốc không sùng mộ với sự thờ cúng Phật Giáo như người Tây Tạng, điều có thể là bởi nhiều yếu tố lịch sử khác nhau ở Trung Quốc đại lục.

Ngày nay, nhìn chung, nhiều tín ngưỡng tôn giáo của người Trung Quốc đang suy giảm, bao gồm cả niềm tin của họ với Phật Giáo, Khổng Giáo và các tôn giáo khác. Điều này góp phần vào hành vi vô trách nhiệm của nhiều người, bao gồm nhiều sinh viên đại học và các nhà trí thức khác, điều lại trở thành ảnh hưởng tiêu cực với xã hội nói chung. Lấy ví dụ, các nhà máy đang sản xuất thức ăn gây hại cho sức khỏe con người, cũng như tạo ra nhiều sản phẩm giả. Hơn thế nữa, nhiều người không còn hỗ trợ hay kính trọng cha mẹ; họ cũng không đối xử với động vật và chúng sinh khác bằng lòng từ ái và tôn trọng. Về nhiều mặt, ngày nay, người ta hành xử rất thô lỗ. Từ điều này, chúng ta có thể thấy rằng, không có niềm tin tâm linh, người ta hành xử theo cách có thể được xem là điên cuồng và cuối cùng hành xử kỳ quặc như con vật. Chứng kiến điều này thực sự thật khủng khiếp. Thời gian trước, tôi đọc được rằng khi xá lợi xương đỉnh của Đức Phật ở Nam Kinh, xá lợi xương ngón tay của Đức Phật ở Trường An và xá lợi răng của Đức Phật ở Bắc Kinh được triển lãm ở Thái Lan, Ma Cao, Hồng Kông, Đài Loan và những nơi khác, hàng nghìn người đến viếng thăm để bày tỏ sự tôn kính mỗi ngày. Thật khác biệt! Vì thế, từ quan điểm của tôi, một niềm tin tâm linh thực sự quan trọng. Trong Triều Đường, mọi người, từ hoàng đế đến dân chúng bình phàm, đều có niềm tin với Phật Giáo và lòng sùng mộ của họ với Phật Giáo thực sự đáng tán dương. Không may thay, tôi lấy làm tiếc khi nói rằng trong một thế kỷ hay thậm chí ít hơn, niềm tin của mọi người với Phật Giáo đã phai mờ đáng kể.

Hãy trưởng dưỡng niềm tin chân chính và cầu nguyện Cứu Độ Mẫu Tara 

Tôi nghĩ rằng người ta thực sự cần có một niềm tin tâm linh và trong tâm tôi, chẳng có gì đáp ứng được yêu cầu như Phật giáo. Điều cốt yếu là phát khởi sự kính trọng và tâm hoan hỷ hướng về chư Phật và Bồ Tát, lấy ví dụ, Cứu Độ Mẫu Tara và Quán Thế Âm. Nhưng sự hoan hỷ và tin tưởng của các bạn cần đến từ một nguồn đáng tin cậy. Nếu không, chỉ đơn giản cảm thấy xúc động, bởi “Thầy ơi, Ngài thật bi mẫn và oai nghiêm về hình tướng!” hay “Chao ôi, bức tượng Phật đó trông thật oai nghiêm!” có thể không phải sự biểu lộ của niềm tin chân chính. Gendun Chopel chia sẻ câu chuyện liên quan đến chính Ngài, khi mà lần nọ, Ngài cố tình đến một ngôi đền ngoại đạo và cầu nguyện thành tâm với mắt nhắm chặt. Sau một hồi, Ngài xúc động đến mức òa khóc. Nghĩ về câu chuyện này, tôi cảm thấy rằng Gendun Chopel là một người thích đùa cợt đến mức Ngài muốn cầu nguyện đến một vị thần ngoại đạo với sự chân thành như vậy, rằng khi Ngài chắp tay cầu khẩn, Ngài xúc động rớt nước mắt. Dẫu sao, điều này cho thấy rằng mặc dù chúng ta đôi lúc có thể thật xúc động, đấy không nhất thiết là một dấu hiệu chân chính của niềm tin đáng tin cậy. Nó là kiểu cảm giác có thể dễ dàng xảy ra trong môi trường đặc biệt hay vào những dịp nhất định. Nói về những Tirthika hay ngoại đạo, tôi không có ý nói rằng chẳng có bất kỳ sự gia trì nào trong thực hành của họ. Có nhiều tôn giáo và các nhánh liên quan trong lịch sử nhân loại và chắc chắn, nhiều trong số đó đã và vẫn đang cung cấp cho môn đồ sự gia trì và năng lượng phi phàm, cũng như sự hiển bày của các chiến công diệu kỳ đáp lại sự cầu nguyện. Nhiều tôn giáo trên thế giới này có phương tiện thiện xảo của riêng họ để làm lợi và giúp đỡ hữu tình chúng sinh. Thật vô lý khi các Phật tử nghĩ rằng chỉ giáo lý Phật mới đúng đắn trong khi tất cả [giáo lý] khác đều sai. Đó là lý do trong truyền thống Mật thừa, chỉ trích, nói xấu hay bác bỏ bất kỳ trường phái dị giáo nào, bao gồm cả Vaisheshika – một trường phái ngoại đạo giảng dạy sự vĩnh cửu, đều bị cấm. Dù chúng ta thấy được hay không, chắc hẳn phải có ý nghĩa và mục đích ẩn giấu nào đó khi truyền thống Mật thừa thiết lập một sự hạn chế như vậy.

Tôi hy vọng rằng các bạn có thể phát triển sự hoan hỷ và lòng sùng mộ với chư Cứu Độ Mẫu Tara, bởi chư vị chan chứa ân phước gia trì thù thắng và những phẩm tính vĩ đại. Tôi tin rằng điều này là cốt yếu. Tôi đang nghĩ rằng bởi tất cả chư Phật và Bồ Tát đều kính lễ Cứu Độ Mẫu Tara, Phật tử chúng ta, bất kể theo trường phái nào, đều chẳng có lý do để chối bỏ Bà. Sẽ là một hành động vô minh khi khăng khăng rằng bởi bạn là môn đồ của Tịnh Độ Tông hay bất kỳ tông phái nào khác, bạn không phải tôn kính Cứu Độ Mẫu Tara. Như được nhắc đến trong đoạn kệ này, Bà được “chư vị kế thừa Phật phụng sự”, cho thấy rằng thậm chí Quán Thế Âm và Văn Thù Sư Lợi cũng cung kính đỉnh lễ Cứu Độ Mẫu Tara. Do đó, chúng ta, những chúng sinh bình phàm, chẳng có lý do để không đi theo chư vị trong việc kính lễ Bà. Vì vậy, một lần nữa, tôi hy vọng rằng mọi người sẽ ôm trọn Cứu Độ Mẫu Tara bằng một tâm thế thanh tịnh.

Từ năm nay trở đi, tôi cũng hy vọng rằng Phật tử từ khắp nơi trên thế giới có thể kết hợp việc tụng Lời Tán Thán này vào lịch trình của họ. Đừng thỏa mãn với sự hiểu về nghĩa đen của bản văn mà hãy cố gắng đưa vào thực hành, chẳng hạn bằng cách tụng đọc. Sẽ thật tuyệt nếu mỗi trung tâm Giáo Pháp, hiệp hội Phật giáo và chùa chiền có thể bắt đầu tụng Lời Tán Thán này. Về kỹ thuật tụng Lời Tán Thán này, chúng tôi, người Tây Tạng, thường tụng rất nhanh. Trong vài ngày vừa qua khi chúng ta tụng bằng Tạng ngữ, sự trì tụng diễn ra với tốc độ khá chậm và vẫn có những học trò người Hán không thể theo kịp. Chúng ta không thể tụng chậm hơn được, bởi theo truyền thống Phật giáo Tây Tạng, Lời Tán Thán cần được tụng rất nhanh, nếu không, sự gia trì nhanh chóng của Cứu Độ Mẫu Tara không thể hiển bày trọn vẹn. Ở một số chùa Gelug, chư Tăng tụng Lời Tán Thán cực kỳ nhanh. Khi mới bắt đầu khóa học này, chúng ta tụng ở tốc độ chậm nhất có thể, bởi nó không thể được tụng chậm hơn để sự gia trì có thể hiển bày trọn vẹn. Tôi đề xuất rằng các bạn có thể tìm một giai điệu để tụng Lời Tán Thán này bằng ngôn ngữ của chính các bạn. Ví dụ, Tăng đoàn Trung Quốc ở đây có thể tìm ra một giai điệu để tụng bằng tiếng Trung vào lần sau. Liệu văn phòng các vấn đề giáo dục có thể xem xét liệu có một giai điệu phù hợp hay không và tôi cũng sẽ xem liệu có giai điệu nào tốt đẹp để hoằng dương Lời Tán Thán trong tương lai ở Trung Quốc đại lục? Cho đến nay, chưa có bất kỳ giai điệu đặc biệt nào để Lời Tán Thán được tụng bằng tiếng Trung; vì thế, có lẽ các bạn có thể cố gắng tạo ra một [giai điệu]. Hãy giữ trong tâm rằng Cứu Độ Mẫu Tara ban gia trì nhanh chóng, giai điệu không nên quá chậm. Lời cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara cần được tụng thật hăng hái và nhanh chóng. Chúng ta sẽ thử vào bài giảng tiếp theo chứ? Tôi sẽ xem liệu các bạn có thể tạo ra điều gì tốt hay không và cũng sẽ quán sát xem duyên khởi có thuận lợi. Về thời khóa hôm nay, chúng ta vẫn sẽ tụng bằng tiếng Tạng.

DROLMA RIKCHEMA – TARA KURUKULLE – vị đem đến tự do và thoải mái

Đoạn kệ này tán thán Cứu Độ Mẫu Tara vì điều phục hữu tình chúng sinh trong tam giới.

Lời Tán Thán Điều Phục Mọi Chúng Sinh Trong Tam Giới

Đỉnh lễ Ngài, bằng Tuttara và Hum

Tràn ngập cõi Dục đến tận cùng hư không.

Ngài đạp lên bảy thế giới dưới chân và

Có sức mạnh câu triệu tất cả không sót.

[Đỉnh lễ Ngài, bằng Tuttara và Hum

Tràn ngập cõi Dục, các phương và hư không.

Ngài đạp lên bảy thế giới dưới chân và

Có sức mạnh câu triệu tất cả không sót.]

Đây là Tara Kurukulle hay Drolma Rikchema trong Tạng ngữ. Vị Cứu Độ Mẫu Tara này màu đỏ, cầm hoa sen trong tay trái mà trên đó là cung và tên.

“Ngài, bằng Tuttara và Hum” nghĩa là vị Tara này đầy quở trách phát ra âm thanh TUTTARA và HUM. Ở đây, HUM biểu tượng cho tâm bi mẫn của Bồ đề tâm và TUTTARA biểu tượng cho trí tuệ tính Không, thoát khỏi mọi bám chấp. “Hư không” liên quan đến Vô Sắc giới. Vì thế, hai dòng đầu tiên nghĩa là vị Tara này phát ra âm thanh TUTTARA và HUM, thứ là âm thanh hợp nhất của trí tuệ và lòng bi và tràn khắp tam giới – Dục giới, Sắc giới và Vô Sắc giới.

Hai dòng cuối miêu tả tư thế của vị Tara này: Bà đạp lên cả bảy thế giới dưới chân. Các học giả Phật giáo cung cấp cho chúng ta hai sự giải thích về bảy thế giới. Một sự giải thích là bảy thế giới này liên quan đến:

Cõi Bardo; sáu cõi bao gồm:

• Ba cõi thấp hơn: địa ngục, ngạ quỷ và súc sinh;
• Ba cõi cao hơn: con người, A tu la và chư thiên.

Một sự giải thích khác là:

• Ba cõi thấp hơn: địa ngục, ngạ quỷ và súc sinh;
• Cõi người;
• Cõi của chư thiên trong Dục giới;
• Sắc giới;
• Vô Sắc giới.

Trong trường hợp này, bảy thế giới liên quan đến sáu cõi. Xin nhắc lại, bảy thế giới liên quan đến Sắc giới, Vô Sắc giới và Dục giới, điều có thể được chia nhỏ thành năm cõi gồm địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, con người và chư thiên. Cõi của chư thiên ở đây chỉ liên quan đến các cõi trời trong Dục giới. Vì thế, “đạp lên bảy thế giới dưới chân” nghĩa là tất cả chúng sinh trong bảy thế giới, không ngoại lệ, đều bị điều phục bởi Cứu Độ Mẫu Tara nhờ trí tuệ và lòng bi của Bà, được biểu tượng bằng âm thanh bao trùm khắp. Do đó, mọi chúng sinh, thậm chí cả các thế lực ma quỷ và ngoại đạo, có thể dễ dàng bị câu triệu, đánh bại và thu hút bởi vị Tara này.

Kurukulle [Tác Minh Phật Mẫu] là một trong chín vị Tôn của hoạt động kính ái mà chúng ta thực hành trong Pháp hội Trì Minh, điều diễn ra hằng năm trong giai đoạn Chotrul Duchen, “Lễ Hội Thần Thông”. Trong nghi quỹ được sử dụng trong [Pháp] Hội này, Terma với tựa đề “Thực Hành Sâu Xa Thòng Lọng Hư Huyễn Của Chín Vị Tôn Căn Bản Quán Thế Âm” do Lerab Lingpa phát lộ, có một số dòng nhắc đến Rikchema. Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche cũng biên soạn những lời tán thán và nghi thức về Tác Minh Phật Mẫu. Sự quán tưởng và thực hành Tác Minh Phật Mẫu giúp người ta giữ gìn giới luật thanh tịnh. Với những hành giả gặp khó khăn trong việc giữ gìn giới luật thanh tịnh, nếu họ cầu nguyện đến Tác Minh Phật Mẫu hay đơn giản quán tưởng Bà trong tâm, ham muốn của họ sẽ tự nhiên tiêu tan và họ sẽ dễ dàng có thể trì giới thanh tịnh. Các thực hành Tác Minh Phật Mẫu cũng giúp thu hút và câu triệu mọi hữu tình chúng sinh, hữu hình và vô hình. Nếu muốn hoàn thành hoạt động kính ái, chúng ta cần nương tựa Tác Minh Phật Mẫu. Nhiều đạo hữu khát khao hoàn thành mục tiêu hoằng dương Giáo Pháp và làm lợi chúng sinh. Trong trường hợp đó, nếu bạn cầu nguyện đến vị Tara này, ngay cả khi thọ mạng ngắn ngủi, bạn chắc chắn có thể vượt qua mọi nghịch duyên, cũng như chấp nhận và làm lợi lạc vô số hữu tình chúng sinh có kết nối nghiệp với bạn.

Bắt đầu từ năm nay, tôi hy vọng chúng ta có thể hoàn thành hoạt động kính ái bằng cách nương tựa sức mạnh và sự gia trì của chín vị Tôn, đến mức chúng ta có thể thu hút nhiều chúng sinh và làm họ lợi lạc. Hãy để những vị không tin Phật giáo hướng về Phật giáo. Hãy để những vị vốn đã tin tưởng Phật giáo đạt được sự tự do thực sự, cả thân lẫn tâm, thay vì chỉ duy trì là có niềm tin đơn thuần. Vì mục đích đó, trong quá khứ, chúng ta đã làm nhiều cờ đỏ với lời cầu nguyện Wangdu. Năm nay, chúng ta cũng làm nhiều cờ cầu nguyện như vậy và treo chúng ở nhiều nơi, bao gồm cả những ngọn núi ở quê nhà của tôi. Nói về cờ cầu nguyện, nếu bạn muốn treo chúng, tốt hơn là không treo chúng từ những nhánh cây. Tôi nghe nói rằng nhiều đạo hữu ở Larung thường treo cờ trên nhánh của cây trên núi nơi mà chúng ta dâng cúng dường đến chư Hộ Pháp. Người ta nói rằng có các tinh linh sống trong cây, cũng như tinh linh đất trong vách đá và tinh linh núi trong núi. Do đó, nếu bạn treo cờ từ các nhánh cây, tinh linh cây sống trong những cây này sẽ bị hạn chế khỏi việc tự do di chuyển. Vì thế, sẽ tốt hơn nếu bạn treo chúng ở nơi khác ngoài ngọn núi của chư Hộ Pháp và bằng phương pháp khác hơn là trên nhánh cây. Tôi đã đi qua sân nhà của một số đạo hữu và nhận ra rằng họ trang trí sân nhà bằng cờ cầu nguyện Wangdu; cứ như thể là họ đang dùng cờ cầu nguyện để ngăn gió hay gì khác. Điều này không thích hợp và sẽ dẫn đến việc tích lũy ác nghiệp nặng nề. Tốt hơn thì các bạn di chuyển những cờ cầu nguyện này đến nơi sạch sẽ.

Ngày nay, rất hiếm Phật tử tận hưởng được cả sự thoải mái và tự tại về cả thân lẫn tâm. Họ thường cảm thấy hỗn loạn và mất phương hướng hơn là được gia trì và thư giãn. Điều này là bởi họ chưa hoàn thành được hoạt động kính ái. Nếu hoạt động kính ái được thành tựu, chúng ta có thể giúp đỡ và giải thoát hữu tình chúng sinh, chứ đừng nói đến việc có thể hoàn toàn chiến thắng phiền não của bản thân. Thực sự, khi chúng ta nghĩ nhiều hơn về cách mà chúng ta có thể làm lợi chúng sinh khác, chúng ta trải qua ít phiền não hơn. Không may thay, nhiều người nghĩ về phiền não của bản thân họ mỗi ngày, nhưng chẳng bao giờ nghĩ đến việc làm lợi lạc chúng sinh khác. “Tôi đang gặp rắc rối. Làm sao mới thoát khỏi được?” hay “Tôi lại gặp chướng ngại khác! Chướng ngại nối đuôi nhau xảy đến!”. Thực sự thì bạn càng nghĩ về bản thân, những hoàn cảnh không mong muốn càng khởi lên trong cuộc sống của bạn. Bạn càng ít nghĩ về tình cảnh của bản thân, chướng ngại càng ít khởi lên. Điều này chỉ ra cho chúng ta rằng khổ đau và các chướng ngại ma quỷ được tạo ra bởi ý nghĩ quan niệm của chính chúng ta. Vì thế, nhờ cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara và khẩn nài Bà gia trì để chúng ta hoàn thành hoạt động kính ái, Bà sẽ ban gia trì cho chúng ta.

Sự gia trì của Cứu Độ Mẫu Tara - câu chuyện của Đức Atisha và Shantideva 

Nếu bạn đọc tiểu sử của những đạo sư trong quá khứ, bạn sẽ thấy mức độ đáp lại nhanh chóng của Bổn tôn Cứu Độ Mẫu Tara. Hãy lấy Đức Atisha làm ví dụ: từ tiểu sử của Đức Atisha, chúng ta thấy rằng Cứu Độ Mẫu Tara đã trao cho Ngài những chỉ dẫn và tiên tri vào nhiều dịp. Điều sớm nhất là một nhân tố góp phần vào việc Ngài xuất gia. Đức Atisha vốn là hoàng tử của Đông Bengal, nơi ngày nay thuộc về Pakistan. Khi Ngài là một chàng trai trẻ lịch thiệp, can đảm và mạnh mẽ và đang tận hưởng mọi kiểu hạnh phúc, Cứu Độ Mẫu Tara xuất hiện trước Ngài và hướng dẫn Ngài không trở nên quá bám chấp vào hạnh phúc luân hồi của cuộc đời thế tục. Nhờ cuộc thăm viếng này, Ngài từ bỏ cuộc đời vương giả và trở thành tu sĩ.

Câu chuyện thứ hai xảy ra khi Đức Atisha ở Kim Cương Tòa, Bồ Đề Đạo Tràng và đang tinh tấn tham gia vào các thực hành như đi nhiễu quanh bảo tháp Mahabodhi [Đại Giác], tranh luận với những vị khác về triết học Phật giáo và v.v. Trong lúc Ngài Atisha đang đi nhiễu quanh các thánh địa này, Cứu Độ Mẫu Tara hiển bày trước Ngài trong nhiều hình tướng, chẳng hạn thành những cô gái trẻ, người ăn xin, bà lão, v.v. để dẫn dắt Ngài về tầm quan trọng của thực hành Bồ đề tâm. Mỗi lần, Ngài thấy hai hóa hiện trao đổi với nhau, những vị mà sự trao đổi diễn ra dưới dạng sự dẫn dắt và chỉ dẫn khác nhau. Lần nọ, Ngài thấy hai bức tượng đá bên dưới bảo tháp trao đổi với nhau, nói rằng, “Nếu người ta muốn nhanh chóng đạt giác ngộ, hãy rèn luyện về Bồ Đề Tâm”. Lúc khác, một bức tượng ngà nói với Ngài, “Nếu con muốn nhanh chóng tiến bộ từ Bồ Tát địa đến quả vị Phật, hãy rèn luyện về Bồ Đề Tâm”. Theo cách này và bằng nhiều kiểu hóa hiện như vậy, Cứu Độ Mẫu Tara đã nhiều lần thúc giục Đức Atisha cho đến khi Ngài cuối cùng nhận ra được tầm quan trọng của Bồ Đề Tâm. Khi ấy, một trong những đạo sư nổi tiếng nắm giữ toàn bộ giáo lý về cách phát triển Bồ Đề Tâm là Dharmakirti (Serlingpa), đạo sư tôn quý từ Suvarnadvipa, Đảo Vàng. Đức Atisha đã trải qua vô số khó khăn trong hành trình đến Suvarnadvipa để tìm kiếm vị đạo sư này và cuối cùng dành mười hai năm để học hỏi những giáo lý về Bồ Đề Tâm từ Ngài Dharmakirti, cho đến khi Bồ Đề Tâm chân chính khởi lên trong dòng tâm thức Ngài; sau đấy, Ngài trở về Ấn Độ.

Câu chuyện thứ ba liên quan đến sự truyền bá Giáo Pháp của Đức Atisha ở vùng Tây Tạng. Sau cuộc khủng bố Phật Giáo của Langdarma, Tây Tạng ở trong giai đoạn giữa Sự Truyền Bá Trước và Sau của Phật Giáo, một giai đoạn khi mà Phật giáo suy yếu. Vua Tây Tạng – Yeshe Wo nhiều lần thỉnh mời Đức Atisha từ Ấn Độ đến Tây Tạng để chấn hưng Phật Giáo ở đó. Nhiều lần, đức vua gửi đại diện đến gặp Đức Atisha, nhưng bởi Đức Atisha đang ngày một lớn tuổi và có nhiều trách nhiệm và tu viện phải chăm sóc ở Ấn Độ, Ngài ban đầu không chấp nhận những khẩn nài của đức vua. Cuối cùng, xúc động trước những hy sinh của vua Tây Tạng, các nỗ lực của những vị đại diện và vì lòng bi mẫn, Ngài bày tỏ với các đại diện Tây Tạng rằng Ngài sẽ xem xét liệu Ngài có thể tiến hành hành trình gian khổ đến Xứ Tuyết hay không. Như thế, Ngài hỏi Cứu Độ Mẫu Tara ba câu hỏi: “Liệu con có thể làm lợi lạc hữu tình chúng sinh ở Tây Tạng? Liệu con có thể hoàn thành các mong ước của vua Tây Tạng? Liệu thọ mạng của con có còn đủ thời gian?”. Cứu Độ Mẫu Tara lần lượt trả lời những câu hỏi của Ngài theo cách như sau: “Nếu đi, con sẽ đem lợi lạc đến cho vô lượng chúng sinh ở đó. Con sẽ hoàn thành các mong ước của vua Tây Tạng, bởi mong ước duy nhất của Ngài là hoằng dương Phật Giáo Đại thừa và biến Tây Tạng thành đất nước Phật giáo. Tuy nhiên, con đáng lẽ có thể sống thọ 92 năm. Nhưng nếu con đến Tây Tạng, cuộc đời con sẽ giảm 20 năm, tức là con sẽ qua đời năm 72 tuổi”. Nghe được tiên tri này, Đức Atisha quyết định hy sinh 20 năm cuộc đời và du hành đến Tây Tạng. Khi ấy, Cứu Độ Mẫu Tara cũng trao cho Ngài tiên tri sau đây: “Sau khi đến Tây Tạng, con sẽ gặp được một đệ tử phi phàm tên là Dromtonpa, con phải chấp nhận ông ấy”. Người ta nói rằng vào đêm trước khi Dromtonpa đến, Cứu Độ Mẫu Tara lại nói với Đức Atisha, “Ngày mai, một hành giả cư sĩ tên Dromtonpa sẽ đến gặp con, con phải chấp nhận ông ấy”. Hôm sau, Đức Atisha chờ rất lâu, nhưng Dromtonpa vẫn chưa xuất hiện, Ngài tự nhủ: “Liệu Cứu Độ Mẫu có lừa mình? Sao ông ấy chưa đến”. Cuối buổi chiều, Đức Atisha được mời đến nhà một thí chủ để dùng bữa. Ngài vẫn đang nghĩ về Dromtonpa khi dùng Tsampa và bơ. “Bởi đệ tử của Ta vẫn chưa đến, Ta phải để dành chút đồ ăn cho ông ấy”. Tuy nhiên, đến cuối bữa ăn, Dromtonpa vẫn chưa xuất hiện. Đức Atisha đi về nhà trong thất vọng, không nhận ra rằng trong lúc Ngài viếng thăm nhà của thí chủ, Dromtonpa đã đến nhà của Đức Atisha và nóng lòng được gặp đạo sư, đã chạy nhanh về phía nhà của thí chủ. Họ gặp nhau trên đường và bởi họ đã có kết nối nghiệp thân thiết trong nhiều đời, họ nhận ra nhau ngay lập tức, cảm thấy hoan hỷ và trưởng dưỡng sự kính trọng dành cho nhau.

Hơn thế nữa, sau khi Đức Atisha đến Tây Tạng, Ngài làm Tsa-tsas (những bức hình linh thiêng nhỏ từ đất sét) mỗi ngày, điều cũng đến từ những chỉ dẫn của Cứu Độ Mẫu Tara cho Ngài. Câu chuyện này bắt nguồn từ thời mà Đức Atisha là vị đứng đầu về giới luật ở Vikramashila, giám sát sự trì giới và hành vi của các tu sĩ. Trong nhiệm kỳ của Đức Atisha ở Vikramashila, có một đạo sư tên là Maitripa hay “Đấng Từ Ái”, vị thực sự là một Bồ Tát vĩ đại. Trong khi tham gia vào các thực hành du già, điều liên quan đến việc dâng cúng dường lên chư Hộ Pháp và Không Hành Nữ, Ngài bị bắt gặp đang uống rượu và Đức Atisha, với tư cách là người đứng đầu về giới luật, phải trục xuất Ngài khỏi Tăng đoàn. Chấp nhận sự trục xuất, Maitripa lựa chọn không rời đi qua cửa mà đi xuyên qua tường bằng cách dùng sức mạnh diệu kỳ của mình. Sau khi Ngài rời đi, Đức Atisha cảm thấy vô cùng ân hận và hỏi Cứu Độ Mẫu Tara cách thức sửa chữa. Cứu Độ Mẫu Tara bảo Ngài: “Trước hết, hãy đến Tây Tạng để hoằng dương Giáo Pháp”. Điều này là bởi, sau cuộc khủng bố Phật giáo do Langdarma khởi xướng, Phật giáo ở Tây Tạng ở trong tình trạng khủng khiếp và nếu Đức Atisha có thể nhóm lại ngọn đèn Giáo Pháp ở đó, Ngài sẽ tích lũy công đức lớn lao. “Bên cạnh đó, con phải làm bốn mươi chín Tsa-tsas mỗi ngày và theo cách này, ác nghiệp của con sẽ được tịnh hóa”. Đấy là lý do Đức Atisha làm bốn mươi chín Tsa-tsas mỗi ngày sau khi Ngài đến Tây Tạng. Lời Vàng Của Thầy Tôi có nhắc đến rằng, khi những môn đồ thấy Ngài làm Tsa-tsas mỗi ngày, họ xin Đức Atisha để họ làm thay cho Ngài. “Các con đang nói gì vậy chứ? Các con có định bắt đầu ăn thức ăn của Ta thay cho Ta luôn không?”. Như thế, Ngài không để người khác làm thay. Việc Ngài làm Tsa-tsas là để sửa chữa những lỗi lầm của việc xúc phạm một hành giả đại thành tựu trong nhiệm kỳ làm người đứng đầu về giới luật. Vì thế, nếu những vị giám sát của chúng ta ở Larung muốn trục xuất bất kỳ ai, đầu tiên xin hãy đảm bảo rằng họ không phải là những vị thành tựu. Nếu họ là [những vị thành tựu], các bạn cần đặc biệt cho phép họ làm bất cứ điều gì họ muốn, thậm chí nếu điều đấy bao gồm cả việc uống rượu. Tất cả những vị còn lại thì đều cần tuân theo yêu cầu và quy tắc của Tăng đoàn.

Một ví dụ khác về những đạo sư vĩ đại nhận được hướng dẫn từ Cứu Độ Mẫu Tara là Ngài Shantideva [Tịch Thiên], vị đã viết Nhập Bồ Tát Hạnh (Bodhicharyavatara). Câu chuyện được ghi lại trong tiểu sử của Ngài, điều có thể được tìm thấy trong Lịch Sử Phật Giáo Ấn Độ của Tôn giả Taranatha. Ngài Tịch Thiên là hoàng tử của Saurashtra. Đêm trước khi Ngài đăng quang trở thành vua, Ngài nằm mơ thấy Văn Thù Sư Lợi ngồi trên ngai tòa của Ngài, nói rằng, “Con trai, đây là chỗ của Ta và Ta là thầy con. Làm sao mà hai chúng ta có thể ngồi cùng một chỗ?”. Cũng trong giấc mơ, Ngài Tịch Thiên thấy Cứu Độ Mẫu Tara dưới dạng mẹ của chính Ngài, rót nước nóng vào đầu Ngài (một nghi thức được cử hành trong lễ đăng quang). Khi Ngài hỏi nguyên nhân, Cứu Độ Mẫu Tara nói, “Một vương quốc cũng chẳng gì khác hơn nước sôi không thể chịu đựng của địa ngục. Vì thế, Ta đang thánh hóa con bằng thứ này”. Điều này muốn chỉ ra cho Ngài rằng nếu Ngài được tấn phong và trở thành vua, Ngài sẽ phạm phải ác hạnh dẫn Ngài đến tái sinh vào địa ngục; tại đó, nước sôi mà Ngài trải qua sẽ ít dễ chịu hơn nhiều so với nước nóng trong giấc mơ.

Ngài sau đó nhận ra rằng sẽ là không thích hợp nếu Ngài chấp nhận vương quốc và thay vào đó, Ngài từ bỏ ngai vàng và bỏ trốn. Sau đấy, dưới sự dẫn dắt của một người phụ nữ là hóa hiện của Cứu Độ Mẫu Tara, Ngài đến gặp một Yogi ở hang động trong rừng, vị lại là hóa hiện của Văn Thù Sư Lợi. Bằng cách tuân theo các thực hành tâm linh của Yogi này, Ngài Tịch Thiên đã đạt được thành tựu tâm linh chẳng thể nghĩ bàn.

Trên đây chỉ là ví dụ về hai đạo sư vĩ đại được lợi lạc lớn lao từ sự gia trì và hướng dẫn của Cứu Độ Mẫu Tara. Từ những câu chuyện này, chúng ta cần nhận ra rằng nhiều đạo sư vĩ đại có kết nối mật thiết với Cứu Độ Mẫu Tara và thọ nhận gia trì lớn lao từ Bà.

DROLMA JIKCHE CHENMO – TARA khiến lực tiêu cực khiếp sợ 

Lời Tán Thán Việc Được Tôn Kính Bởi Thần Thế Gian Vĩ Đại

Đỉnh lễ Ngài, được tán thán bởi Đế Thích

Thần Lửa, Phạm Thiên, Thần Gió, Tự Tại Thiên.

Tất cả tập hội quỷ mị và yêu ma,

Càn Thát Bà và Dạ Xoa đều tôn kính.

Đây là Tara Mahabairava hay Drolma Jikche Chenmo trong Tạng ngữ, vị Tara gây khiếp sợ cho các thế lực tiêu cực hay Cứu Độ Mẫu được tất cả tôn kính. Bà màu đỏ và cầm dao Phổ Ba trong tay trái. Mặc dù nhìn chung Bà mang thân an bình, để biểu tượng cho khả năng phá hủy mọi sự hiểu và tri kiến sai lầm, Bà hiển bày là được bao quanh bởi lửa. Đoạn kệ này nghĩa là: Tôn kính ai? [Tôn kính] Cứu Độ Mẫu Tara, vị được kính trọng bởi những vị thần thế gian như Đế Thích, Phạm Thiên, Thần Lửa (Agni), Thần Gió (Marut) và Shiva (Tự Tại Thiên), vị mà trong một số bản dịch khác được nhắc đến là Varuna (Thần Nước). Bên cạnh đó, Bà được tôn kính bởi tập hội quỷ mị (Bhuta), yêu ma (Vetala), Càn Thát Bà (Gandharva), Dạ Xoa (Yaksha, một trong tám bộ thiên và ma) và La Sát (Rakshasa, một kiểu tinh linh ác độc ăn thịt người). Như thế, chúng ta được giải thích rằng Bà được họ tán thán và tôn kính.

Theo một số bản văn Mật thừa, thế giới của chúng ta nằm dưới sự kiểm soát của mười vị bảo vệ chính yếu. Mỗi vị dẫn dắt một trong mười phương, điều bao gồm bốn phương chính, bốn phương trung gian, bên trên và bên dưới. Cụ thể, Đế Thích là vị bảo vệ của phương Đông. Veruna, Thần Nước, là vị bảo vệ phương Tây. Càn Thát Bà, vị mặc dù được giải thích trong A-tỳ-đạt-ma-câu-xá là chúng sinh trong Bardo ăn mùi hương, ở đây được nhắc đến là vị bảo vệ của phương Nam. Tỳ Sa Môn (Vaishravana), vị đứng đầu chư Dạ Xoa, bảo vệ phương Bắc. Phạm Thiên dẫn dắt thiên đỉnh, tức thế giới phía trên và Thần Đất dẫn dắt đế, tức thế giới bên dưới. Agni, Thần Lửa, dẫn dắt Đông Nam; Marut, Thần Gió, Tây Bắc; chúa tể của ma quỷ – Đông Bắc và chúa tể của Vetala – Tây Nam. Mười vị bảo vệ của mười phương thường được tìm thấy trong các bản văn của “Giải Thoát Nhờ Nghe”. Ngoại trừ những vị tôn quý như chư Phật và Bồ Tát, những vị bảo vệ này, chúa tể của tập hội chư thiên, con người, ma quỷ, v.v. cùng tùy tùng vô số môn đồ vây quanh, nhận được thanh thế cao nhất trong thế giới của chúng ta. Thậm chí những vị đầy thanh thế này cũng thấy được các phẩm tính của Cứu Độ Mẫu Tara và bị ấn tượng bởi lòng bi mẫn và trí tuệ của Bà. Do đó, họ tôn kính Bà thật thành kính và thường tán thán các phẩm tính khác nhau của Bà với sự kinh ngạc và cung kính. Từ đó, chúng ta có thể thấy rằng Cứu Độ Mẫu Tara thực sự phi phàm.

Những bức tranh tường Cứu Độ Mẫu Tara biến thành thật

Vì thế, nếu tai ương xảy ra, bao gồm các thiên tai như động đất, lũ lụt, hỏa hoạn và bão tố, chúng sẽ lập tức biến mất nếu chúng ta cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara. Những trường hợp như vậy được ghi chép rõ ràng ở cả Ấn Độ và Tây Tạng. Ví dụ ở Tây Tạng, có nhiều trường hợp tai ương được ngăn chặn nhờ dân chúng cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara.

Có một câu chuyện tuyệt vời về xưởng in Derge. Xưởng in Derge được xây dựng vào khoảng hơn 270 năm trước bởi một vị vua Derge xuất chúng. Sau khi hoàn thành xưởng in và trong khoảng một thời gian khá dài sau đó, có quy tắc là nữ giới không được phép vào trong. Lúc đó, người ta nói rằng quy tắc được tạo ra để giữ gìn những tấm gỗ in Kinh được giữ ở đó. Đêm nọ, người ta nghe thấy tiếng thét của một người phụ nữ từ xưởng in, “Cháy! Giúp! Mọi người mau đến!”. Bà ấy hét to đến mức mọi người đều chạy đến. Thấy rằng xưởng in thực sự bị cháy, mọi người dồn hết sức dập lửa. Sau khi lửa bị dập tắt và mọi người xem xét sự việc, họ thấy rằng thật kỳ quặc bởi xưởng in được bao quanh bởi tường rất cao, nghĩa là chẳng ai có thể vào tòa nhà trừ phi cửa được mở. Mọi người băn khoăn, “Sao lại có một phụ nữ bên trong, người có thể phát hiện ra cháy?”. Khi tìm kiếm xung quanh, họ đến góc mà có bức tranh Cứu Độ Mẫu Tara trên tường. Khi họ đứng đó, bức tranh Tara sống dậy và nói những lời sau, “Các con cần canh giữ chống lại lửa, chứ không phải nữ giới”. Từ đó trở về sau, quy tắc cấm nữ giới được loại bỏ. Cho đến ngày nay, cả nam và nữ đều được hoan nghênh vào xưởng in và rằng bức tranh Cứu Độ Mẫu Tara giờ được biết đến là “Tara Nói Chuyện”. Vị Tara này đáp lại rất nhanh, như dân chúng thường kể. Bức tranh vẫn ở đó. Tôi đã thấy bức tranh khi thăm nơi ấy không lâu trước đây. Năm ngoái, tôi tham dự một hội nghị Phật giáo tại xưởng in và tận dụng cơ hội để tham quan quanh khu liên hợp. Trong chuyến viếng thăm đó, tôi đã mang về một bức tranh Tara, thứ mà mặc dù không phải bản sao của bức tranh Tara cứu xưởng in khỏi bị thiêu rụi, vẫn là bản sao của một vị Tara đặc biệt khác, vị cũng được biết đến là ban gia trì lớn lao. Nó được in trên giấy, thứ được làm bằng tay từ các chất liệu trong vùng và trông giống như hình được sao chụp lại. Tôi có thể cho các bạn xem vào lúc khác bởi giờ tôi đang đặt bức hình trên bàn thờ của mình.

Có một câu chuyện khác về một bức tranh tường Cứu Độ Mẫu Tara, điều xảy ra tại tu viện Drepung. Lần nọ, khi chư Tăng trong tu viện đang tiến hành tranh luận, một nhóm những cô gái Ấn Độ xinh đẹp, trong y phục Ấn Độ, xuất hiện. Khi theo dõi cuộc tranh luận, họ nghiêm khắc phê bình các tu sĩ, nói những điều như, “Đấy thực sự là một luận cứ tồi tệ”, “Vị này thiếu sự hùng biện”, “Vị kia sai lầm” và v.v. Họ cứ như vậy suốt thời gian họ ở đó, trò chuyện và cười khúc khích với nhau, cho đến khi cuối cùng, các tu sĩ không thể chịu đựng thêm nữa và yêu cầu những cô gái rời đi, bảo rằng, “Các cô không được phép ở lại đây, hãy đi đi!”. Khi bị đuổi đi, họ chạy về vài góc trong Tu viện, nơi mà họ dường như biến mất. Mọi người đều sửng sốt và nhận ra rằng các cô gái này có lẽ không phải những vị khách thông thường. Sau đấy, những bức hình Tara bắt đầu xuất hiện ở góc mà các cô gái biến mất. Về sau, người ta đếm những bức hình và thấy rằng có chính xác hai mươi mốt. Khi người hành hương viếng thăm, họ có thể thấy những bức hình này rõ ràng từ xa. Người ta nói rằng những bức hình này vẫn ở đó trong Cách mạng Văn hóa, nhưng tôi không chắc liệu chúng có còn cho đến ngày nay, bởi một số chùa chiền ở Lhasa đã bị phá hủy nghiêm trọng trong cuộc cách mạng, trong khi số khác vẫn tương đối tốt.

Cởi mở với sự đa dạng về quan điểm và cố gắng giữ lời hứa 

Những vị không có niềm tin chân thành có thể thấy những câu chuyện này là không thể chấp nhận. Bởi tà kiến hay ảnh hưởng của một nền giáo dục vô thần, nhiều người sẽ nghĩ rằng miêu tả về các sự kiện này chỉ là huyền thoại hay truyện cổ tích; tuy nhiên, những vị với niềm tin và sự hiểu đúng đắn về những sự việc lạ kỳ như vậy sẽ biết rằng các câu chuyện này không lừa dối chút nào. Chắc chắn là, sự gia trì từ những vị tôn quý như Cứu Độ Mẫu Tara thật khó lĩnh hội với người bình phàm, nhưng chúng ta không nên phủ nhận chúng chỉ bởi vì tự thân chúng ta chẳng có bất kỳ trải nghiệm nào về chúng. Thực sự, thậm chí chẳng cần nói về kinh nghiệm tâm linh siêu việt, trong trải nghiệm thông thường, chẳng hạn trong mơ hay trong đời sống hằng ngày, nhiều việc lạ thường vẫn xảy ra nằm ngoài tầm hiểu biết của chúng ta.

Những chuyện này thỉnh thoảng vẫn xảy ra trong trải nghiệm của mọi người. Vì thế, về các hiện tượng khác thường, tốt hơn thì chúng ta giữ tâm cởi mở và xem xét cẩn thận và với trí tuệ trước khi đưa ra đánh giá.

Sự gia trì của chư Tôn cao quý thực sự chẳng thể nghĩ bàn. Đó là lý do mà trong suốt lịch sử nhân loại, có nhiều câu chuyện thú vị vẫn được ghi lại trong sách vở. Từ những câu chuyện của nhiều đạo sư giác ngộ hay hành giả cao cấp, chúng ta thấy rằng trong khi chư vị xuất hiện là bình phàm như mọi người khác, chư vị sở hữu những năng lực phi phàm. Điều này là bởi chư vị nương tựa sức mạnh của những vị cao quý như Yidam (Bổn tôn), Dakini (Không Hành Nữ) và Hộ Pháp. Nhờ cung kính nương tựa những vị cao quý này và sùng kính dâng cúng dường, những người như vậy nhận được sự hỗ trợ từ chư Tôn và nhờ đó, có được sức mạnh lớn lao để thành tựu nhiều điều. Mipham Rinpoche trong Luận Lối Sống nói rằng:

Một người như vậy, kẻ được bảo vệ bởi chư vị linh thiêng,

Thậm chí khi tự mình,

Những khả năng của anh ta về mọi mặt vẫn ngang với

Nhiều nghìn người cộng lại.

Một số người có thể không tin tưởng tính chân thật của những sự kiện lạ kỳ như vậy hay về các hình tướng như vậy và thậm chí còn xem thường. Sự hoài nghi hay xem thường như vậy chỉ đem đến tổn hại và phá hủy cho bản thân, chứ chẳng bao giờ đến cho kẻ khác. Trong Cách mạng Văn hóa, nhiều người phỉ báng Phật Giáo và phạm phải vô vàn ác hạnh, điều cuối cùng đem đến bất hạnh cho chính họ. Thực sự, luật về nghiệp là không sai lầm và kết quả có thể thật khủng khiếp. Có một người đàn ông ở quê tôi, người bị bắt vì nhiều vụ kiện khác nhau. Ở Tây Tạng, trong những trường hợp như vậy, nếu người đã làm sai đến một ngôi chùa nổi tiếng và thề không bao giờ tái phạm lỗi lầm, họ sẽ thoát được vài sự trừng phạt. Người đàn ông từ quê tôi đã đến Larung Gar và thề không bao giờ lặp lại những ác hạnh. Tôi và một số đạo sư khác đã có mặt để chứng minh. Tuy nhiên, trong chưa đến một năm, ông ấy lại phạm một tội khác. Sau đấy, mọi chuyện trở nên tồi tệ và cuối cùng, ông ấy bị tuyên tử hình. Tôi không chắc ông ấy có được tha bổng hay không bởi điều đấy được cho là không thể. Điều tôi đang muốn nói là nếu bạn thề trong một ngôi chùa hay trước chư Phật hoặc Bồ Tát nhưng bạn không thể giữ lời, bất hạnh và tai ương có thể xảy đến với bạn ngay trong đời này.

Trung thành với niềm tin hay lời thề rất quan trọng. Trong thực hành, chúng ta cần cố gắng hết sức để giữ gìn giới luật. Đó không phải chỉ là nghi thức và trong khi điều này có thể nằm ngoài chủ đề một chút, tôi muốn nhân cơ hội này để nhấn mạnh nó. Hôm nay, tôi gặp phải chút chuyện làm tôi khá ấn tượng. Năm trước, sau trận động đất Yushu (Ngọc Thụ), tôi đến Yushu để giúp đỡ đôi chút. Chúng tôi tìm được một trẻ mồ côi ở đó; cha, mẹ và chị của nó đều đã qua đời trong trận động đất. Đứa bé nói rằng nó chỉ còn người bà lớn tuổi và không người họ hàng nào khác còn sống. Sau đấy, tôi quyết định đưa cậu bé theo cùng, nhưng trước khi đưa cậu bé đi, chúng tôi đến thăm người bà, khi ấy khoảng ngoài bảy mươi. Nghĩ rằng cậu bé không có họ hàng nào khác, tôi đã đưa cậu bé theo cùng và gửi đến trường của tôi ở Drakgo và yêu cầu một trong những người chị của tôi chăm sóc cậu. Trong khi chúng tôi nghĩ rằng cậu bé không còn người họ hàng nào còn sống, hóa ra là cậu thực sự có một người cậu, em trai của mẹ. Người cậu này là một tu sĩ và khi động đất xảy ra, thầy ấy nghe tin trong lúc nghỉ giữa các thời thiền định và biết rằng chỉ có người mẹ già còn sống sót trong khi chị gái, anh rể và một trong những đứa con của họ đều qua đời trong tai họa. Thầy ấy cũng nghe nói rằng một đứa con khác của chị gái được một tu sĩ Phật Giáo đưa đi. Bởi thầy đã phát nguyện nhập thất ba năm ba tháng và vẫn chưa hoàn tất, thầy chọn tiếp tục nhập thất. Khoảng một tháng trước, vị tu sĩ này đã hoàn mãn khóa nhập thất và hôm nay, thầy ấy đến gặp tôi, nói rằng thầy đang tìm kiếm đứa cháu trai mồ côi và hy vọng được biết tình hình hiện nay của cậu bé. Tôi nói với sự ngưỡng mộ rằng, “Thầy là một hành giả tốt. Lời hứa của thầy không dao động. Nếu con là thầy, biết rằng chị gái đã qua đời trong động đất, chỉ còn lại mẹ già, con có thể đã xả thất ngay lập tức. Con có lẽ chẳng thể ở lại thêm một ngày”.

Thực sự, nếu có thể tuân thủ những lời thề, chúng ta sẽ ít bám chấp với nhiều xao lãng của cuộc đời và thay vào đó, sẽ nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giữ gìn giới luật hay lời hứa mà chúng ta đã phát và xem chúng là những điều giá trị nhất trong đời. Tuy nhiên, người bình phàm không trân trọng những điều này như họ cần và thay vào đó, lại xem trọng những thứ mà họ không nên. Ngày nay, đây là chuyện thường. Trong quá trình nghiên cứu và thực hành Giáo Pháp, bất kể khi nào chúng ta dự định làm gì đó, dù là nhập thất hay một thực hành đặc biệt, chúng ta cần phát nguyện vững chắc và tuân thủ không dao động. Mipham Rinpoche nhiều lần nhấn mạnh, trong các bản văn liên quan, rằng chúng ta cần giữ lời hứa. Điều này cũng áp dụng với việc làm tình nguyện. Một số tình nguyện viên ở đây hăng hái trong một hay hai ngày đầu tiên; không lâu sau, khi gặp phải chút thử thách hay chướng ngại, họ thốt lên rằng, “Ôi không! Tôi không thể làm điều đấy. Tôi từ bỏ,” và họ rời đi luôn. Bạn sẽ chẳng đạt được gì bằng cách hành xử như vậy, dù đó là công việc tình nguyện, nghiên cứu Giáo Pháp, làm lợi lạc hữu tình chúng sinh hay bất kỳ điều gì khác. Đấy là lý do mà chư đạo sư đáng kính luôn nhấn mạnh rằng chúng ta cần ổn định, đáng tin cậy và tuân thủ những lời hứa và nguyên tắc. Điều này vô cùng quan trọng.

Bây giờ, khi chúng ta học hỏi về các phẩm tính của Cứu Độ Mẫu Tara, tôi hy vọng rằng mọi người đều có thể hoan hỷ và phát khởi lòng sùng mộ lớn lao với Bà. Đặc biệt, ngày nay, có nhiều nữ Phật tử và tôi nghĩ rằng Cứu Độ Mẫu Tara, là một vị Tôn nữ, có lẽ sẽ đặc biệt quan tâm đến các bạn. Bởi thế, vì lý do này, nữ giới đặc biệt cần cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara. Trên thế giới này, nữ giới chắc chắn gặp phải nhiều nghịch duyên và nghiệp chướng hơn nam giới. Điều này cũng được Đức Phật được nhắc đến trong các Kinh điển; đấy không phải là sự thành kiến với nữ giới. Do vậy, nếu các nữ hành giả sùng kính cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, nhiều nghịch duyên có thể được loại bỏ hoàn toàn. Dĩ nhiên, các hành giả nam cũng cần cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara và chắc chắn cũng sẽ nhận được sự gia trì nhanh chóng và lớn lao. Hy vọng rằng, tất cả các bạn sẽ trân trọng cơ hội này để tinh tấn nghiên cứu và thực hành Cứu Độ Mẫu Tara.

Đức Khenpo Sodargye Rinpoche

Việt dịch: Pema Jyana 

Nguồn Anh ngữ: Praises to the Twenty - One Taras 

Nguồn Việt ngữ: Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Đức Tara - Bài giảng 2 - Tara - Phật Mẫu Nhanh Đáp Lại - Tất Thảy Đều Tôn Kính

Bối cảnh để giảng dạy Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara 

Hôm nay, chúng ta sẽ bắt đầu nghiên cứu Lời Tán Thán Cứu Độ Mẫu Tara bằng hai mươi mốt đoạn kệ kính lễ, thường được nhắc đến đơn giản là Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara. Đây là một bản văn có thể được tìm thấy không chỉ trong Kangyur Tây Tạng mà cũng nằm trong Kinh Điển Phật Giáo Trung Quốc. Về mặt lịch sử, ở Tây Tạng cũng như Ấn Độ cổ xưa, nhiều vị trong những đạo sư vĩ đại nhất trong quá khứ đã biên soạn các giáo lý và nghi quỹ về Cứu Độ Mẫu Tara, điều vẫn còn tồn tại cho đến ngày nay. Ở Tây Tạng và Ấn Độ ngày nay, rất nhiều người vẫn tiếp tục tin tưởng và dâng những thực hành sùng kính lên Cứu Độ Mẫu Tara và ở các vùng này, Bà vẫn là một nhân vật phổ biến giống như Văn Thù Sư Lợi hay Quán Thế Âm. Không may thay, điều tương tự không xảy ra với Phật Giáo Trung Quốc, nơi mà các thực hành sùng kính, chẳng hạn trì tụng những lời cầu nguyện và Chân ngôn về Cứu Độ Mẫu Tara không được thực hành rộng rãi. Trong những năm gần đây, một số đạo sư Tây Tạng đang nỗ lực hoằng dương các giáo lý và thực hành liên quan đến Cứu Độ Mẫu Tara ở Đài Loan, Hồng Kông và những nơi khác. Tuy nhiên, ngoại trừ vài vùng như vậy, hiện nay có rất ít sự truyền bá về thực hành Tara ở Trung Quốc đại lục. Điều này có lẽ, một phần, là bởi trong suốt lịch sử Trung Quốc, chỉ một lượng bản văn rất hạn chế về Cứu Độ Mẫu Tara đã được dịch sang tiếng Trung. Trong Phật giáo Trung Quốc, Cứu Độ Mẫu Tara được biết đến là Bồ Tát Đa La [Duoluo] và bất chấp sự khan hiếm phổ quát về bản văn liên quan đến Bồ Tát Đa La trong Kinh Điển Phật Giáo Trung Quốc, một số thực sự vẫn tồn tại. Trong số này có một Kinh điển miêu tả các nghi thức về Bồ Tát Đa La đã được dịch sang tiếng Trung bởi dịch giả với nhiều tác phẩm, đạo sư Amoghavajra [Bất Không Kim Cương], vị sống vào thế kỷ tám. Bên cạnh đó, vào thời nhà Nguyên, viện sĩ Ansar từ Hàn Lâm Viện có lẽ là vị đầu tiên chuyển dịch Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara sang tiếng Trung. Sau khi được khởi xướng bởi Hoàng đế Đường Minh Hoàng của Triều Đường, trong nhiều triều đại sau đó, uy tín của Hàn Lâm Viện ngày càng phát triển và các thành viên dần dần trở nên vô cùng được kính trọng. Viện sĩ Hàn Lâm Ansar được bổ nhiệm bởi Kublai Khan, Thế Tổ Hoàng Đế của Triều Nguyên, để chuyển dịch Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara. Tôi đã đọc bản dịch tiếng Trung của Ngài, nhưng cảm thấy rằng một vài phần đã được dịch từng từ, một quá trình mà tôi cảm thấy vài chỗ thật khó hiểu. Bản dịch của tôi được tiến hành bằng cách dựa vào phiên bản Tạng ngữ cũng như tham khảo một vài trong số những luận giải của các học giả Phật giáo Tây Tạng được công nhận [1].

Tôi tin rằng nhiều người các bạn, những vị đã lựa chọn tham dự giáo lý này, có thể không quen thuộc với Cứu Độ Mẫu Tara, nghĩ rằng thực hành này thuộc về Phật Giáo Tây Tạng. Thực sự, thực hành và niềm tin với Cứu Độ Mẫu Tara bắt nguồn từ Ấn Độ, nơi mà từ những tiểu sử của chư đạo sư Ấn Độ lỗi lạc như Tôn giả Nagarjuna [Long Thọ], Nagabodhi [Long Trí], Shantideva [Tịch Thiên], Đức Atisha, v.v. chúng ta biết rằng những đạo sư nổi tiếng này thường nhận được thọ ký, gia trì và chỉ dẫn từ Cứu Độ Mẫu Tara. Thậm chí các bạn, người có thể từng nghe những câu chuyện như vậy khi nghiên cứu lịch sử Phật giáo, cũng lại không dấn thân nhiều trong các thực hành Cứu Độ Mẫu Tara. Mặc dù một số thực hành, nghi quỹ và Chân ngôn đơn giản của Cứu Độ Mẫu Tara tồn tại trong tiếng Trung và các ngôn ngữ khác, chúng rất ít về số lượng. Vì thế, tôi hy vọng rằng nhờ nghiên cứu bản văn này, từ giờ trở đi, các bạn sẽ cố gắng truyền bá thực hành Cứu Độ Mẫu Tara ở chính quốc gia của mình và trên thế giới, bởi điều đấy sẽ làm lợi lạc lớn lao cho nhiều người. Mọi người chắc chắn sẽ gặp phải những khó khăn, nghịch cảnh, chướng ngại và rắc rối trong đời hay trong lúc thực hành tâm linh; bằng cách cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, nhờ sự gia trì nhanh chóng, mãnh liệt và rõ ràng từ trí tuệ, lòng bi mẫn và sức mạnh của Cứu Độ Mẫu Tara, mọi chướng ngại đều có thể bị đẩy lùi. Cùng lúc đó, trí tuệ, công đức, tài năng và những khía cạnh lợi lạc khác có thể đạt được một cách tự nhiên. Đấy là lý do Cứu Độ Mẫu Tara cũng được gọi là “hiện thân về hoạt động của tất cả chư Phật”, giống như Văn Thù Sư Lợi thường được nhắc đến là “hiện thân về trí tuệ của tất cả chư Phật” và Quán Thế Âm là “hiện thân về bi mẫn của tất cả chư Phật”. Hoạt động của chư Phật là xoa dịu khổ đau của hữu tình chúng sinh và thiết lập họ trong quả vị hạnh phúc. Về mặt này, Cứu Độ Mẫu Tara có sự gia trì và sức mạnh phi phàm. Bất kỳ ai tin tưởng Cứu Độ Mẫu Tara, cầu nguyện đến Bà một cách thành kính và tụng những lời cầu nguyện và Chân ngôn của Bà thường xuyên, chắc chắn sẽ thọ nhận sự gia trì từ Bà, điều sẽ chuyển hóa dòng tâm thức của họ.

Kết nối của tôi với Cứu Độ Mẫu Tara 

Bản thân tôi có niềm tin mạnh mẽ với Cứu Độ Mẫu Tara từ thời thơ ấu. Có lẽ một số người nghĩ rằng đây là lời khoe khoang của tôi về bất cứ chủ đề nào mà tôi đang giảng dạy. Điều đấy không đúng. Bất cứ giáo lý nào mà tôi ban, đó luôn luôn là [giáo lý] ưa thích của tôi hay ít nhất, đó là giáo lý mà tôi đã nghiên cứu, trì tụng và thực hành miên mật. Đây là cách mà tôi cố gắng hết sức để khiến giáo lý trở nên lợi lạc nhất với các bạn. Nếu tôi còn nghi ngờ về thực hành hay cảm thấy thờ ơ thì tôi sẽ không thể dạy cho người khác. Thậm chí nếu tôi có nói được những từ ngữ đúng đắn, giáo lý sẽ giống như chiếc bình rỗng, chẳng có gì bên trong để đổ đầy cho những chiếc bình khác – nói cách khác, bạn sẽ chẳng được lợi lạc gì. Vì thế, bất cứ khi nào giảng dạy, trước tiên tôi quán sát bản thân và chỉ khi thực sự yêu thích giáo lý, tôi mới cảm thấy hoan hỷ khi cố gắng chia sẻ với người khác. Đó là thói quen của tôi và lần này cũng vậy. Trước kia, tôi đã giảng Phổ Hiền Hạnh Nguyện Vương. So với giáo lý ấy, tôi cảm thấy tôi thông thạo về Cứu Độ Mẫu Tara hơn. Khi nói điều này, tôi không nói đến sự thành thạo hay kiến thức về cách ban giáo lý. Tôi đang nói từ khía cạnh của lòng sùng mộ rằng tôi có niềm tin mạnh mẽ hơn với Cứu Độ Mẫu Tara. Chỉ dựa trên khía cạnh này, giáo lý của tôi về Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara chắc hẳn sẽ đem đến cho các bạn chút lợi lạc.

Khi ngẫm lại, tôi đã thuộc lòng Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara vào khoảng sáu tuổi rưỡi, khi mà tôi thậm chí còn chẳng biết cách đọc. Từ đó trở về sau, bất cứ khi nào tôi gặp phải những chướng ngại hay khổ đau, ý nghĩ đầu tiên trong tâm tôi là “Cứu Độ Mẫu Tara sẽ gia trì cho tôi. Bà dứt khoát sẽ giúp đỡ tôi”. Sự xác quyết này khởi lên một cách tự nhiên. Khi tôi khoảng mười tuổi, có một hành giả tên là Pema Tenzin, một đạo sư Giáo Pháp của truyền thừa Nyingma Dzogchen. Mặc dù sau đấy Ngài xả giới tu sĩ, niềm tin của Ngài với Tam Bảo và sự thông tuệ của Ngài về Phật Pháp vẫn thật phi phàm. Khi ấy, hành giả này đã trao cho tôi một bức tượng Tara nhỏ xíu, thứ mà tôi vẫn giữ trong suốt thời tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông, Trường Sư Phạm Garze và thậm chí là lúc đã xuất gia. Khoảng năm 1991, khi tôi trở về sau khi đi thị giả Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche đến Ấn Độ, tôi vẫn có bức tượng. Tôi đã giữ bức tượng gần bên trong rất nhiều năm, nhưng sau đó, bức tượng Tara nhỏ này, nói một cách dễ nghe thì đã bay mất, hay thành thật mà nói thì bị mất. Tôi thấy buồn bởi bức tượng bị mất dẫu cho bức tượng không được tinh tế như những tác phẩm được làm ngày nay. Khi ấy, trong những năm 70, khi tôi vẫn còn đi học, chính sách nhà nước về tôn giáo vẫn rất hạn chế. Nó khác xa so với bây giờ, bởi khi ấy, người ta sẽ gặp rắc rối lớn nếu họ bị phát hiện là đang tham gia vào thực hành tôn giáo và đôi lúc, thậm chí giáo viên và bạn học cũng không đáng tin. Ngay cả trong thời kỳ như vậy, tôi vẫn mang theo bức tượng Tara bất kể đi đâu, bọc lại trong một miếng vải vàng, bí mật cầu nguyện đến Bà. Tôi có thể thực sự cảm nhận sự gia trì lớn lao.

Sự cát tường để giảng dạy lời tán thán này 

Thời điểm để ban giáo lý về Cứu Độ Mẫu Tara được gia trì bằng nhiều sự cát tường. Thực sự, ý tưởng ban giáo lý về Cứu Độ Mẫu Tara đã xuất hiện từ nhiều năm trước, nhưng vẫn chưa có cơ hội với những nhân và duyên thích hợp để hiện thực hóa ý tưởng. Tuy nhiên, năm nay, cơ hội cuối cùng đã đến. Với những vị không sùng đạo hay không tin tưởng vào duyên khởi, điều này dường như cũng chẳng khác gì chuyện trùng hợp hay tình cờ. Nhưng với tôi, từ đầu năm nay, nhiều dấu hiệu cát tường liên quan đến Cứu Độ Mẫu Tara đã lần lượt khởi lên, cho thấy rằng thời điểm ban giáo lý về Cứu Độ Mẫu Tara đã chín muồi.

Đầu tiên, tôi đã nhận được nhiều cuốn sách về Cứu Độ Mẫu Tara, thứ được gửi đến từ những đạo sư và Phật tử ở nước ngoài. Sau đó, khoảng hai hay ba tháng trước, tôi hạnh ngộ Khenpo Depa ở Trung Quốc đại lục và hoan hỷ nhận được một bức tượng Tara từ Ngài như là món quà. Sau khi trở về Larung Gar ít lâu trước, một thương nhân ở Ấn Độ bày tỏ mong muốn cúng dường tôi bức tượng Văn Thù Sư Lợi, nhưng như thế nào đó lại không thể tìm được một bức. Trong tất cả những bức sẵn có, ông ấy cuối cùng tìm được một bức Tara vô cùng đẹp. Ông ấy đã thỉnh bức tượng này từ Nepal và trao lại cho tôi. Hai ngày trước, một nhóm nghiên cứu đã đến Học viện của chúng ta từ Hạt Serxu (Tứ Xuyên, Trung Quốc), nơi có một bức tượng Tara vô cùng nổi tiếng, giờ là di sản văn hóa quốc gia được công nhận. Khoảng năm 2002, khi đến Serxu, tôi đã đặc biệt sắp xếp để chiêm bái bức tượng Tara này. Trong quá khứ, bức tượng Tara này đã bị lũ trộm nhắm đến; hiện nay bức tượng được giữ gìn cẩn thận và không được trưng bày công khai. Để chiêm bái bức tượng, người ta phải biết được đúng người và “giật dây” đôi chút bởi cần ba người giữ khóa khác nhau để mở những cánh cửa ở nơi mà bức tượng được giữ. Khi đến Serxu, chúng tôi cực kỳ may mắn khi có được cơ hội chiêm bái bức tượng đẹp đẽ này. Sau khi chiêm bái vị Tara này, tôi đã phát khởi niềm tin mạnh mẽ với Bà. Người ta nói rằng bức tượng tuyệt vời này được Công chúa Trung Quốc – Văn Thành đem đến khi kết hôn với Vua Songtsen Gampo và được để lại cho dân chúng trong vùng như một món quà. Nhóm nghiên cứu đã mang theo vài bức hình quý của Cứu Độ Mẫu Tara, thứ mà họ đóng khung lại. Khi họ đến Larung Gar, chỉ còn một bức cuối cùng và tôi rất hoan hỷ rằng họ đã trao nó cho tôi khi chúng tôi gặp nhau. Một dấu hiệu cát tường khác liên quan đến Thangka Lục Độ Mẫu [Tara Xanh] và Bạch Độ Mẫu [Tara Trắng] đang treo ở đây trong chính điện của chúng ta. Thời gian trước, vài hành giả cư sĩ nói rằng họ muốn cúng dường một bức Thangka cho chính điện của chúng ta. Dù vô tình hay cố ý, những bức Thangka mà họ đem đến hóa ra lại là một Bạch Độ Mẫu và một Lục Độ Mẫu. Chúng đến vào hai ngày trước, đúng ngày mà tôi thông báo sẽ ban giáo lý này. Cũng có nhiều dấu hiệu cát tường khác nữa. Có lẽ một số người duy vật hay những vị với rất nhiều ý niệm miên man và người chỉ bị thuyết phục bởi logic suy diễn, chẳng tin những chuyện như vậy. Họ nghĩ, “Ồ, những trùng hợp như vậy xảy ra mọi lúc. Đâu nhất thiết phải có một kết nối giữa chúng. Các ông đang nghĩ quá nhiều đấy!”. Nhưng tôi tin vào sự khởi lên phụ thuộc và cảm thấy rằng đây là những điềm cát tường cho việc ban giáo lý này.

Bắt đầu từ năm nay, tôi hy vọng các bạn sẽ cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara trong quá trình thực hành. Thực sự, cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara sẽ đem đến những lợi lạc ý nghĩa cho mọi khía cạnh của sự hành trì. Trong Phật giáo Tây Tạng, bất kể Tu viện nào, dù Gelug, Sakya, Nyingma hay [truyền thống] nào khác, thực hành sùng kính đến Cứu Độ Mẫu Tara là thực hành chung của Tăng đoàn trong sự tụng niệm hằng ngày hay trong những lời cầu nguyện dành cho các thí chủ. Vào hầu hết tất cả các dịp liên quan đến tụng niệm, những lời cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara đều sẽ được tụng. Đặc biệt, người Tây Tạng tụng Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara rất nhanh, để cho thấy rằng Cứu Độ Mẫu Tara ban gia trì thật nhanh chóng. Điều này đặc biệt đúng trong truyền thống Gelug, khi mà tốc độ nhanh đến mức thật khó để theo kịp họ. Hai ngày trước, chúng ta đã tụng lời cầu nguyện cùng nhau bằng tiếng Tạng ba lần. Nhưng một số học trò Trung Quốc ở đây đơn giản chỉ mấp máy môi và không thể theo kịp tốc độ. Về sau, chúng ta có thể cố gắng đọc chậm lại một chút. Tụng chậm hơn lúc khởi đầu thì cũng được. Nhưng chúng ta vẫn cần cố gắng hoàn thành một lượt trong hai hay ba phút, thế là tốt nhất. Chắc chắn sẽ thật tuyệt khi bắt đầu học hỏi giáo lý về Cứu Độ Mẫu Tara và cầu nguyện đến Bà cùng nhau từ nay trở đi và tôi chắc chắn rằng nhiều người sẽ phát triển niềm tin lớn lao với Bà. Với niềm tin, sự gia trì của Cứu Độ Mẫu Tara chắc chắn sẽ thâm nhập tâm chúng ta. Sau đó, bất kể làm gì, chúng ta cũng sẽ thành công. Vì thế, khi chúng ta trải qua khóa học về Cứu Độ Mẫu Tara, cuối mỗi buổi giảng, hãy cùng nhau tụng Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara, sau đấy là lời hồi hướng. Xin hãy chuẩn bị cho điều này.

I. Phần mở đầu

Bây giờ, hãy cùng bắt đầu sự nghiên cứu của chúng ta về Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara. Về mặt lịch sử, có những truyền thống mô tả bằng tranh khác nhau, điều đặt sự nhấn mạnh khác nhau vào hình ảnh của mỗi vị trong hai mươi mốt hình tướng của Cứu Độ Mẫu Tara, liên quan đến màu sắc, tư thế, thủ ấn, v.v. cũng như các truyền thống gọi tên chư vị khác nhau. Lần này, tôi sẽ trình bày những miêu tả về Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara về cơ bản dựa theo truyền thống Nyingma. Để tạo ra một phân tích mang tính hệ thống hơn về mỗi lời tán thán, tôi sẽ soạn đề cương bản văn, điều sẽ giải thích lời tán thán như là những sự xuất hiện khác nhau của Cứu Độ Mẫu Tara. Trong khi việc nhắc đến hai mươi mốt lời tán thán như là lời tán thán lần lượt cho mỗi vị trong Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara có thể dễ dàng để các bạn ghi nhớ và hiểu hơn, đề cương này sẽ cung cấp cho các bạn cách thức đạt đến sự hiểu đó mang tính hệ thống hơn.

Dựa trên đề cương bản văn, Lời Tán Thán này có thể được chia thành ba phần: (I) Phần Mở Đầu, (II) Nội Dung và (III) Hoàn Mãn. Phần đầu tiên bao gồm (1) Tựa Đề và (2) Kính Lễ Chung. Trước tiên, hãy bắt đầu với tựa đề.

1. Tựa đề

Lời Tán Thán Cứu Độ Mẫu Tara bằng hai mươi mốt đoạn kệ kính lễ

Lời Tán Thán miêu tả Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara, với một đoạn tán thán cho mỗi vị; vì thế, nó được gọi là “Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara”. Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara được nhắc đến trong Lời Tán Thán này thực sự giống nhau về bản chất. Bằng cách thường xuyên tụng Lời Tán Thán này, chúng ta sẽ thọ nhận sự gia trì của tất cả những vị Cứu Độ Mẫu Tara này như một kết quả tự nhiên.

Như chúng ta vừa đề cập, Lời Tán Thán này không chỉ tồn tại trong Kangyur mà cũng được tìm thấy trong Kinh Điển Phật Giáo Trung Quốc. Trong Phật Giáo Tây Tạng, những đạo sư vĩ đại, chẳng hạn Đức Atisha, xếp Lời Tán Thán này vào Kriya Tantra, một trong ba bộ Mật điển bên ngoài; hai bộ kia là Charya và Yoga Tantra. Theo quan điểm của Đức Atisha, có ba mươi lăm tuyển tập trong Kriya Tantra; tuyển tập thứ ba trong đó là Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara. Trong khi đó, nhiều đạo sư khác, chẳng hạn Đạo Sư Suryagupta, lại xem Lời Tán Thán này là một phần của Anuttarayoga Tantra, tin rằng nó là tuyển tập thứ 570 trong Anuttarayoga Tantra. Cũng có một số đạo sư xem Lời Tán Thán này không chỉ nằm trong phần Mật điển của Kriya Tantra mà cũng nằm trong Anuttarayoga Tantra. Thực tế là, chẳng có gì xung đột trong quan điểm của những đạo sư này. Điều đó giống như cách mà Trì Tụng Danh Hiệu Đức Văn Thù có thể được giải mã từ quan điểm của Anuttarayoga Tantra trong khi cũng có thể được giải thích từ tri kiến của các bộ Mật điển bên ngoài. Vì thế, chúng ta có thể hiểu theo cách này: Trong khi ý nghĩa rốt ráo của Lời Tán Thán này có thể được giải mã từ quan điểm của Anuttarayoga, nó cũng có thể được hiểu từ quan điểm của các bộ Mật điển bên ngoài, để áp dụng cho những chúng sinh với căn cơ khác nhau. Do đó, chúng ta có thể xem Lời Tán Thán này là một bản văn Mật thừa. Trong Phật Giáo Trung Quốc, đặc biệt bởi nó được ban hành trong giai đoạn tích cực của Phật Giáo Bí truyền Trung Quốc, có nhiều thực hành liên quan đến Cứu Độ Mẫu Tara. Không may thay, chúng chẳng bao giờ trở nên phổ biến trên khắp Trung Quốc đại lục.

Có lẽ một số người lại băn khoăn, “Tara là Bồ Tát hay Phật mẫu?”. Rốt ráo mà nói, Bà vốn đã đạt Phật quả. Mật điển Guhyagarbha nhắc đến năm Phật [phụ] và năm [Phật] mẫu của năm gia đình. Trong năm Phật mẫu này, phối ngẫu của Amoghasiddhi [Bất Không Thành Tựu], vị ngự ở phía Bắc, là Samayatara, cũng được biết đến là Lục Độ Mẫu. Vì thế, chúng ta cần nhận ra rằng Cứu Độ Mẫu Tara đã đạt Phật quả, nhưng để điều phục và giải thoát những kiểu chúng sinh khác nhau, Bà hóa hiện trong hình tướng của những Bồ Tát nữ được biết đến là Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara.

Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara có thể xua tan mọi kiểu bất hạnh và khổ đau của hữu tình chúng sinh. Vì vậy, với bất kỳ ai, bất cứ khi nào gặp phải tai ương, sợ hãi hay chướng ngại trong đời, cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara một cách chân thành là điều vô cùng quan trọng. Như nhiều học trò lớn tuổi ở đây có thể nhớ lại, khi những tai ương và khổ đau nhất định xảy ra ở Larung hay trên thế giới, Kyabje Jigme Phuntsok [Rinpoche] thường yêu cầu toàn bộ Tăng đoàn ở Larung, bao gồm cả những hành giả bên ngoài Học viện, thành tâm cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara để tiêu trừ các chướng ngại. Trong Phật Giáo Trung Quốc, người ta thường nhắc đến Quán Thế Âm là “vị giải thoát chúng sinh khỏi khổ đau và tai ương”. Danh hiệu này cũng áp dụng với Cứu Độ Mẫu Tara. Thực sự, ý nghĩa chân chính của “Tara” là “Mẹ Cứu Độ,” tức là vị giải thoát mọi hữu tình chúng sinh khỏi khổ đau. Vị giải thoát là ai? Chính là Arya Tara [Thánh Cứu Độ Mẫu]. Ai được giải thoát? Chúng sinh đang đau khổ. Họ được giải thoát như thế nào? Bằng cách tự bản thân họ sùng kính cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara hoặc người khác có niềm tin và cầu nguyện hay khẩn nài Cứu Độ Mẫu Tara vì họ. Sau đấy, từ tâm trí tuệ của Cứu Độ Mẫu Tara, sự gia trì sẽ tự nhiên tuôn trào và được ban cho những chúng sinh này. Với sự gia trì như vậy, họ có thể vượt qua những thử thách.

Trong thời suy đồi hiện nay, không có sự gia trì của Bổn tôn [Yidam], Không Hành Nữ [Dakini] và chư Hộ Pháp, người dựa vào sức lực của bản thân, giống như ngọn đèn trong gió có thể dễ dàng bị dập tắt, sẽ yếu ớt trong việc đạt được những kết quả tốt đẹp. Nếu chúng ta nhận được sự hỗ trợ từ những vị tôn quý này, ngay cả trong thời Ngũ Trược, khi tà kiến lan tràn, các ảnh hưởng ma quỷ dày đặc và những lực gây chướng dường như bao trùm cuộc đời của chúng ta, vẫn có những cách để chống lại. Giống như một trận mưa như trút từ trời có thể dập tắt lửa dữ, nhờ sự gia trì từ trí tuệ và lòng bi của những vị tôn quý, mọi khổ đau và nghịch cảnh trên thế giới đều tan vỡ.

Do vậy, tôi khuyên rằng tất cả các đạo hữu, như là bước đầu tiên, cần phát khởi niềm tin với Cứu Độ Mẫu Tara. Khi niềm tin như vậy đã khởi lên, mọi chuyện có thể diễn ra suôn sẻ; điều này cũng áp dụng với sự nghiên cứu và thực hành Pháp của chúng ta. Thành thật mà nói, nghiên cứu, quán chiếu và thực hành Giáo Pháp không phải là một nhiệm vụ dễ dàng. Với những người thiếu niềm tin, đến Larung để nghiên cứu và quán chiếu về Giáo Pháp suốt cả ngày, ngày này qua ngày khác, có thể khá kiệt sức và thậm chí có thể trở thành một kiểu khổ đau. Nhưng chừng nào chúng ta còn có niềm tin, chúng ta sẽ cảm thấy rằng sự học hỏi này là điều gì đó để tận hưởng và là một hoạt động thực sự ý nghĩa. Đấy là lý do mà niềm tin là điều vô cùng cốt yếu. Bất kể bạn muốn thực hành Giáo Pháp nào hay muốn làm gì, trước tiên, điều bắt buộc là phát khởi niềm tin. Không có niềm tin, tiến hành công việc hay lắng nghe thậm chí một buổi giảng cũng là chuyện khá thách thức. Một số người, không thể chịu đựng một buổi giảng, chứ đừng nói đến việc cố gắng duy trì nghiên cứu lâu dài. Ai đó mà tôi từng gặp, nói với tôi rằng: “Con từng nghe rằng thật cát tường làm sao khi tham dự một buổi giảng Pháp; vì thế, con đến dự một lớp. Chao ôi, thật khó để ngồi suốt cả buổi. Thời gian trôi qua thật chậm. Không thể nào chịu nổi, thật khó nhọc. Đầu gối của con tê đi …”. Thực sự, chỉ ngồi kiết già cũng chẳng khiến đầu gối bạn tê đến vậy, nhưng với ông ấy, điều đó cực kỳ khó nhọc. Vấn đề là bất kể chúng ta thực sự làm gì, trước tiên phát khởi sự tin tưởng với nó là điều cực kỳ quan trọng. Nếu chúng ta có thể phát khởi niềm tin và tâm hoan hỷ thì bất kể làm gì, bao gồm cả lắng nghe Giáo Pháp hay thậm chí vào địa ngục đầy lửa cháy để giải thoát hữu tình chúng sinh, cũng giống như trường hợp của chư Bồ Tát được miêu tả trong Trang Nghiêm Đại Thừa Kinh, những vị có thể thấy vậy với sự thoải mái hoàn toàn, giống như đi dạo một khu vườn. Vì thế, khi tiếp cận các thực hành Cứu Độ Mẫu Tara, chúng ta trước hết cần phát khởi tâm thế hoan hỷ và niềm tin, để sự gia trì của Cứu Độ Mẫu Tara sẽ có thể trực tiếp thâm nhập tâm chúng ta.

2. Kính lễ chung

Om! Đỉnh lễ Thánh Mẫu Cứu Độ Mẫu tôn quý!

“Om” là một lời cầu khẩn và Chân ngôn kết hợp thân, khẩu và ý với ba kim cương của chư Phật và Bồ Tát. “Thánh Mẫu tôn quý” là một cách kính trọng để nhắc đến Cứu Độ Mẫu Tara. “Tôn quý” hay “Jetsunma” trong Tạng ngữ chứa đựng ý nghĩa của việc có trí tuệ và lòng bi mẫn, cũng như sở hữu ba bộ giới luật. “Tara” hay “Drolma” trong Tạng ngữ nghĩa là cứu giúp hay làm lợi lạc hữu tình chúng sinh. Vì thế, dòng kính lễ này nghĩa là: Trước Thánh Mẫu Cứu Độ Mẫu tôn quý này, vị sở hữu trí tuệ và lòng bi, vị thanh tịnh về giới luật, làm việc vì lợi lạc của chúng sinh, vị sở hữu mọi kiểu phẩm tính lợi lạc, chúng con, những môn đồ sùng kính, đỉnh lễ một cách cung kính và kính trọng.

Trong các truyền thống của Ấn Độ cổ xưa, thậm chí trong những vị ngoại đạo, nhiều người thực hành và đỉnh lễ Cứu Độ Mẫu Tara. Ví dụ, trong thời lịch sử, tại Tu viện Nalanda, hình ảnh Tara xuất hiện nổi bật giữa những bức tranh trên các bức tường phía trong. Ở Bồ Đề Đạo Tràng, cũng có khá nhiều bức tượng Tara có thể được thấy giữa nhiều bức tượng chư Phật và Bồ Tát khác nhau. Ở Tây Tạng, gần như mỗi Tu viện đều có hình ảnh, tôn tượng và Thangka Cứu Độ Mẫu Tara và trong đời sống hằng ngày của người Tây Tạng, hầu như không ai lại không biết cách tụng những lời cầu nguyện hay Chân ngôn về Cứu Độ Mẫu Tara, mặc dù trong những người Tây Tạng trẻ hơn, nhiều vị không biết cách cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara bởi họ trở nên yêu thích việc kiếm tiền hay kiểu văn hóa đại chúng nào đó hơn. Tuy nhiên, trong các thế hệ lớn tuổi hơn, đa số đều có niềm tin với Cứu Độ Mẫu Tara và thường tụng những lời cầu nguyện đến Bà.

Bất kỳ ai có niềm tin với Cứu Độ Mẫu Tara sẽ được sự gia trì của Bà, giống như mặt trăng bạc tự nhiên phản chiếu chừng nào nước trong ao được phản chiếu còn rõ ràng. Chư Phật và Bồ Tát có lòng bi mẫn không phân biệt với tất cả hữu tình chúng sinh và không thiên vị bất kỳ chúng sinh đặc biệt nào hơn chúng sinh khác. Vì lẽ đó, bất kỳ ai có niềm tin với những vị Tôn này tự nhiên thọ nhận gia trì của chư vị và có thể đạt được những thành tựu. Do vậy, bất kể tham gia vào thực hành nào, chúng ta trước tiên cần hiểu những phẩm tính phi phàm của vị Bổn tôn của thực hành. Khi đã hiểu, chúng ta sẽ phát khởi niềm tin thanh tịnh. Sau đó, bằng tâm thanh tịnh với lòng mộ đạo và kính trọng, chúng ta cần kính lễ, đỉnh lễ và dâng cúng dường lên Bổn tôn, tức là thực hành bằng cách phụng sự Bổn tôn nhờ thực hành Bảy Nhánh (lễ lạy, cúng dường, sám hối, tùy hỷ, thỉnh chuyển Pháp luân, thỉnh đừng nhập Niết Bàn và hồi hướng công đức). Chỉ theo những cách như vậy thì chúng ta mới có thể thực sự trải nghiệm sự gia trì. Chúng ta bây giờ sẽ hướng chú ý đến việc tìm hiểu các phẩm tính của Cứu Độ Mẫu Tara nhờ Lời Tán Thán này.

Drolma Nyurma Pamo – Tara nhanh chóng và anh dũng

Bây giờ, hãy cùng hướng sự chú ý đến (II) Nội dung, điều lại bao gồm ba phần: (1) Lời tán thán về nguồn gốc lịch sử, (2) Lời tán thán các khía cạnh thân và (3) Lời tán thán các hoạt động. Trước tiên, hãy cùng nói về (1) Lời tán thán về nguồn gốc lịch sử.

II. Nội dung

1. Lời tán thán về nguồn gốc lịch sử

Đỉnh lễ Độ Mẫu nhanh chóng và anh dũng,

Ánh nhìn sáng ngời như tia chớp lóe lên;

Sinh ra ở tâm của một bông sen nở

Từ nước mắt của Đấng Bảo Hộ Tam Giới.

[Đỉnh lễ Độ Mẫu nhanh chóng và anh dũng,

Ánh nhìn sáng ngời như tia chớp lóe lên;

Sinh ra từ nhị hoa đang bung nở của

Khuôn mặt hoa sen Đấng Bảo Hộ Tam Giới.]

Đây là Tara Turavira hay Drolma Nyurma Pamo trong Tạng ngữ, vị Tara nhanh chóng và anh dũng. Bà được miêu tả là màu vàng hoặc đỏ. Nhìn chung, tay phải của Bà bắt ấn ban tặng điều thù thắng [ấn thắng thí], nghĩa là Bà sẵn sàng bảo vệ hữu tình chúng sinh; trong khi tay trái cầm hoa Utpala mà phía trên là vỏ ốc xoáy về bên phải.

“Nyurma Pamo” nghĩa là gì? “Nyurma” nghĩa là rất nhanh và “Pamo” nghĩa là anh dũng hay dũng cảm. Vì thế, ở đây, điều đó nghĩa là Bà dũng mãnh trong việc giải thoát hữu tình chúng sinh và ban gia trì thật nhanh chóng. Ju Mipham Rinpoche đề cập đến trong Tràng Bảo Châu – Tám Đại Bồ Tát rằng trong tất cả chư Bổn tôn, ân phước gia trì của Cứu Độ Mẫu Tara là nhanh nhất. Ở Larung Gar, vào thời của Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche, bất cứ khi nào chướng ngại xảy đến, Kyabje Rinpoche thường yêu cầu mỗi thành viên Tăng đoàn tụng những lời cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara hay Ozer Chenma (tức Marichi), vị Tara thứ 21 trong Lời Tán Thán này.

Vậy thì những phẩm tính của Tara Turavira là gì? Theo dòng thứ hai, “Ánh nhìn sáng ngời như tia chớp lóe lên,” mắt trí tuệ của Bà thấy và nhìn nhận mọi hiện tượng một cách lập tức, nhanh chóng như tia chớp. Chớp xảy ra rất nhanh và soi sáng tất cả trong một phần giây. Do đó, trong một phần giây, trí tuệ của Cứu Độ Mẫu Tara thấy rõ sự thực rốt ráo của mọi điều có thể biết, từ các hiện tượng vật chất cho đến sự tồn tại của hữu tình chúng sinh, từ những điều thế tục cho đến vấn đề xuất thế gian. Vậy thì nguồn gốc của Cứu Độ Mẫu Tara là gì? Điều đó được nhắc đến trong hai dòng cuối, “Sinh ra từ nhị hoa đang bung nở của khuôn mặt hoa sen Đấng Bảo Hộ Tam Giới.” Ở đây, “Đấng Bảo Hộ Tam Giới” tức là chúa tể của ba giới Dục, Sắc và Vô Sắc – Bồ Tát Quán Thế Âm, vị thấm đẫm lòng đại từ và đại bi. Vẻ mặt của Ngài được so sánh với bông sen. Vì thế, hai dòng này miêu tả rằng, từ mắt của Quán Thế Âm, thứ giống như trung tâm của khuôn mặt như bông sen của Ngài, xuất hiện những giọt nước mắt của lòng bi mẫn mạnh mẽ dành cho tất cả hữu tình chúng sinh và từ những giọt nước mắt này, những vị Tara đã sinh ra. Các câu chuyện về nguồn gốc của Cứu Độ Mẫu Tara được ghi lại rõ ràng trong những kinh văn Phật giáo. Đặc biệt, chúng có đề cập ba lần rằng Cứu Độ Mẫu Tara đã phát những đại nguyện trong nền tảng nguyên nhân của Bà, điều khiến Bà trở thành Tara “Mẹ Cứu Độ”.

Đây là một trong ba câu chuyện về việc Bà phát nguyện: Vào thời quá khứ, trong vũ trụ gọi là Ánh Sáng Nhiều Phần, có vị Như Lai danh hiệu Lôi Âm. Trong thế giới ấy, có công chúa tên là Yeshe Dawa (Nguyệt Trí), vị được phú bẩm tất cả những gốc rễ thiện lành cần thiết và có lòng sùng mộ lớn lao với Tam Bảo. Khi đó, mọi người đều có cuộc đời trường thọ. Trong hàng triệu năm, công chúa dâng cúng dường lớn lao lên Phật cùng với vô số Tăng đoàn thị giả của Ngài. Lúc này, một số Tỳ Kheo thúc giục cô rằng, “Nhờ những gốc rễ thiện lành, bất kể con muốn gì cũng sẽ trở thành hiện thực. Tại sao không cầu nguyện trong thân này rằng con có thể trở thành nam giới, điều sẽ khiến việc tiến hành thiện hạnh và tham gia vào thực hành dễ dàng hơn”. Công chúa đáp:

“[Con thấy] ở đây chẳng có nam, chẳng có nữ,

Chẳng có ngã, chẳng có nhân và chẳng có thức.

Những tên gọi ‘nam’ hay ‘nữ’ là hư huyễn,

Điều lừa dối chúng sinh thế gian với trí tuệ hạn hẹp”.

Sau khi nói vậy, Bà phát đại nguyện rằng, “Có nhiều vị mong cầu giác ngộ trong thân nam, nhưng rất hiếm người nỗ lực vì lợi lạc của hữu tình chúng sinh trong thân nữ. Vì thế, cho đến khi luân hồi trống rỗng, tôi sẽ hành động vì lợi lạc của hữu tình chúng sinh trong thân nữ”. Sau đấy, trong hàng triệu năm vô số kể, Bà đã tinh tấn thực hành và nhờ đó, đạt được sự chứng ngộ rằng chẳng có gì thực sự khởi lên hay diệt vong. Nhờ sức mạnh của sự chứng ngộ này, mỗi ngày, Bà giải thoát hàng triệu chúng sinh khác nhau. Bởi vậy, Bà trở thành Tara, “Mẹ Cứu Độ”. Sau đó, Như Lai Lôi Âm tiên đoán rằng Bà sẽ được biết đến bằng danh hiệu Tara từ đó trở đi.

Câu chuyện thứ hai là, lần khác, Bà phát nguyện trước Như Lai Bất Không Thành Tựu sẽ bảo vệ và canh giữ hữu tình chúng sinh trong tất cả vô số cõi khắp mười phương và xua tan mọi tổn hại và chướng ngại bởi ma vương. Vì thế, mỗi ngày trong chín mươi lăm kiếp, Bà đã giải thoát hàng triệu hữu tình chúng sinh và điều phục hàng triệu ma vương. Như thế, Bà nhận được danh hiệu Tara.

Lần thứ ba, Bà đã xuất hiện từ những giọt nước mắt của Quán Thế Âm và khát khao được chia sẻ trách nhiệm của Quán Thế Âm trong việc giải thoát vô số chúng sinh. Trong số kiếp chẳng thể tính đếm, Quán Thế Âm đã làm việc không mệt mỏi để giải thoát tất cả hữu tình chúng sinh khỏi khổ đau nhờ mọi kiểu hóa hiện. Tuy nhiên, khi nhìn lại sáu cõi, Ngài thấy rằng số lượng chúng sinh đau khổ cũng chẳng ít hơn lúc Ngài bắt đầu. Khi ấy, Quán Thế Âm xuất hiện là cực kỳ buồn bã và rớt hai giọt nước mắt bi mẫn. Những giọt nước mắt biến thành hai bông sen và từ hai bông sen nở này, Bạch Độ Mẫu và Lục Độ Mẫu xuất hiện. Hai vị thề trước Quán Thế Âm, “Bạch Đức Quán Thế Âm, xin đừng buồn bã. Chúng con sẽ hỗ trợ Ngài trong việc giải thoát vô số chúng sinh”. Hai vị Tara này sau đấy biến thành 21 vị Tara để giúp đỡ Đức Quán Thế Âm làm lợi chúng sinh trọn vẹn hơn.

Có một miêu tả mang tính lịch sử khác về nguồn gốc của Cứu Độ Mẫu Tara. Nhiều kiếp trước, có một vị Tỳ Kheo tên là Vô Cấu Quang. Tất cả chư Phật mười phương đã ban cho thầy ấy quán đỉnh và như thế, thầy ấy trở thành Quán Thế Âm. Sau đó, Quán Thế Âm thọ quán đỉnh từ chư Như Lai Năm Gia Đình và Cứu Độ Mẫu Tara xuất hiện từ tim Ngài.

Như thế, bởi Cứu Độ Mẫu Tara đến từ tim hay những giọt nước mắt xót thương của Quán Thế Âm, hai vị về cơ bản là một và như nhau. Ở Trung Quốc đại lục, Quán Thế Âm thường được xem là một nhân vật nữ, vị nỗ lực để giải thoát vô số chúng sinh, trong khi ở vùng Tây Tạng, Quán Thế Âm được xem là một nhân vật nam, với Cứu Độ Mẫu Tara là hiện thân nữ của Ngài. Từ khía cạnh này, Quán Thế Âm trong Phật Giáo Trung Quốc tương ứng với hình ảnh về Cứu Độ Mẫu Tara. Chỉ là điểm này thường không được nêu ra. Vì thế, khi cầu nguyện, chúng ta cần nhận ra rằng chư vị có cùng bản tính.

Drolma Yangchenma – Tara ban trường hợp, tài hùng biện và trí tuệ 

Bây giờ, hãy cùng chuyển sang (2) Lời tán thán các khía cạnh thân, điều lại bao gồm hai phần: (2.1) Lời tán thán các khía cạnh Báo Thân và (2.2) Lời tán thán khía cạnh Pháp Thân. Phần đầu tiên lại có thể chia thành hai phần nữa: (2.1.1) Lời tán thán những khía cạnh Thân An Bình và (2.1.2) Lời tán thán những khía cạnh Thân Phẫn Nộ. [Phần] (2.1.1) Lời tán thán những khía cạnh Thân An Bình bao gồm sáu lời tán thán. Trong số này, đầu tiên là (a) Lời tán thán Tôn Nhan và Hào Quang chói ngời.

2. Lời tán thán các khía cạnh thân

2.1. Lời tán thán các khía cạnh Báo Thân

2.1.1. Lời tán thán các khía cạnh Thân An Bình

a) Lời tán thán Tôn Nhan và Hào Quang chói ngời

Đỉnh lễ vị sở hữu khuôn mặt giống như

Trăm mặt trăng tròn hợp lại vào mùa thu,

Mỉm cười, tỏa sáng với hào quang rực rỡ,

Như nghìn vì sao cùng hợp ánh sáng lại.

Đây là Tara Trắng [Bạch Độ Mẫu], cũng được biết đến là Tara Sarasvati hay Drolma Yangchenma trong Tạng ngữ. Là Phật tử, chúng ta cần biết được những vị Tôn cao quý này. Không làm được vậy thì khá là không hợp lý. Hai dòng đầu tiên miêu tả khuôn mặt của vị Tara này như là trăm mặt trăng tròn trong mùa thu lớp này chồng lên lớp khác, chẳng bị ô nhiễm bởi tất cả bụi bẩn, mây, sương mù và vết nhơ. Có trăm mặt trăng thu hợp lại như vậy không có nghĩa là khuôn mặt của Bà thật to lớn, mà thay vào đó, hình ảnh này chỉ ra rằng khuôn mặt của Bà vô cùng hoàn hảo. Hai dòng cuối miêu tả hào quang từ thân Bà. Nó rực rỡ như hàng nghìn vì sao cùng hợp lại, thậm chí còn sáng ngời hơn cả ánh trăng hay ánh sáng từ những ngôi sao sáng nhất, chiếu tỏa tia sáng trắng mà từ đó tuôn chảy cam lồ như ánh trăng xua tan khổ đau thiêu cháy chúng sinh.

Bạch Độ Mẫu và Diệu Âm, Phật Mẫu về Trí Tuệ, Văn Học và Thi Ca, cùng bản tính. Trong Phật Giáo Tây Tạng, nhiều nghi quỹ về Bạch Độ Mẫu và Diệu Âm rất tương đồng. Nếu chúng ta thực hành nghi quỹ Diệu Âm thật tốt, những kỹ năng về thi ca, sự thông tuệ và trí tuệ phước lành của chúng ta chắc chắn sẽ cải thiện. Đây là những gia trì đặc biệt và phi phàm của Diệu Âm. Tham gia vào thực hành Bạch Độ Mẫu cũng có thể trưởng dưỡng trí tuệ lớn lao. Bạch Độ Mẫu cũng được biết đến là Sapta Lochani, Tara Bảy Mắt. Trong một số ghi chép lịch sử, Bạch Độ Mẫu có bảy tuệ nhãn: ba mắt trên mặt, hai trong lòng bàn tay và hai trong lòng bàn chân. Mắt trên trán Bà nhìn hướng lên trên về phía chư Phật và Bồ Tát trong khi sáu mắt còn lại nhìn chằm chằm vào tình cảnh của chúng sinh trong sáu cõi. Bạch Độ Mẫu là một trong ba vị Tôn trường thọ [Tam Tôn Trường Thọ] trong Phật Giáo Tây Tạng; hai vị kia là Vô Lượng Thọ [Amitayus] và Phật Đỉnh Tôn Thắng [Ushnishavijaya] – vị cũng là một trong Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara. Trong nhiều lời cầu nguyện trường thọ cho chư đạo sư vĩ đại, sự cầu khẩn hướng đến Vô Lượng Thọ, Bạch Độ Mẫu hay Phật Đỉnh Tôn Thắng vì sự trường thọ của những đạo sư này.  Bạch Độ Mẫu cũng có thể được hiểu là một hóa hiện của Vô Lượng Thọ. Do đó, dù chúng ta mong muốn sự trường thọ cho bản thân hay vì chúng sinh khác, cầu nguyện đến vị Tara này là điều vô cùng quan trọng.

Trong lịch sử Tây Tạng, Công chúa Văn Thành và Công chúa Bhrikuti Devi được xem là những hóa hiện của Cứu Độ Mẫu Tara. Công chúa Bhrikuti từ Nepal được xem là hóa hiện của Bạch Độ Mẫu trong khi Công chúa Văn Thành là hóa hiện của Lục Độ Mẫu. Theo một số miêu tả lịch sử, sau khi Vua Songtsen Gampo hoàn thành nhiều dự án quốc gia, sắp xếp và tiên đoán các sự kiện quan trọng liên quan đến đất nước và Giáo Pháp trong tương lai, Ngài bắt đầu chuẩn bị từ giã thế gian này. Khi ấy, bằng tay phải, Ngài chạm vào đầu Công chúa Bhrikuti Devi, biến Công chúa thành một bông sen trắng tám cánh mà trên đó, chủng tự gốc của Bạch Độ Mẫu hiển bày. Sau đấy, Vua chạm vào đầu của Công chúa Văn Thành bằng tay trái, biến Công chúa thành bông sen xanh mười sáu cánh mà trên đó, chủng tự gốc của Lục Độ Mẫu xuất hiện. Kế đó, hướng về vị Tôn của Ngài, tức Quan Âm Thập Nhất Diện, Đức Vua cùng với hai bông sen, biến thành ánh sáng và tan vào tim của Quán Thế Âm, tan biến vào đó. Vì thế, cả ba vị này đều là hóa hiện của Quán Thế Âm, mặc dù chư vị xuất hiện thành những người khác nhau, đến từ những nơi khác nhau – một vị đến từ Trung Quốc đại lục, một đến từ Nepal và vị còn lại đến từ Tây Tạng. Những người với ý nghĩ lan man có thể có một số miêu tả khác về lịch sử này, nhưng miêu tả trên đây đến từ các ghi chép lịch sử đáng tin cậy.

Ngày nay, nhiều người mong muốn hạnh phúc, của cải, trí tuệ, trường thọ, có con cái và được an toàn yên ổn. Trong nhiều nghi quỹ Tara có đề cập rằng nếu bạn cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, tất cả những mong ước của bạn có thể được hoàn thành. Ngoại trừ những vị ác nghiệp nặng nề, chừng nào bạn còn cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara một cách chân thành, nhờ nhất tâm trì tụng một biến Lời Tán Thán này hay Chân ngôn của Cứu Độ Mẫu Tara, Bà sẽ ban cho bạn bất cứ điều gì bạn mong mỏi. Ngày nay, đa số dường như có thể tận hưởng y phục và đồ ăn tốt, nhưng nhiều vị đang chịu khổ đau. Khổ đau của họ không đến từ sự thiếu thốn vật chất mà bởi sự thiếu thốn bên trong. Có nhiều chúng sinh đang đau khổ về tinh thần, trải qua rất nhiều sợ hãi, lo âu, buồn bã, thất vọng và cảm giác rằng họ là nạn nhân của sự bất công. Tại sao số lượng người tử tự lại ngày càng gia tăng? Đó là bởi sự không trọn vẹn ở bên trong, điều khiến người ta nhìn nhận mọi chuyện trên đời một cách tiêu cực và là nguyên nhân khiến họ đau đớn. Trong những trường hợp như vậy, nếu họ cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, mọi sợ hãi và lo lắng băn khoăn trong tâm họ có thể được lập tức tiêu trừ.

Bất cứ khi nào chúng ta gặp phải những tai ương, sợ hãi hay nguy hiểm đe dọa cuộc đời, hãy cứ cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara. Xưa kia có vị đạo sư tên là Triratnadasa, một học trò của Tôn giả Dignaga [Trần Na]. Khi Ngài đang thuyết Pháp ở miền Đông Ấn Độ, một con rắn ghê gớm xuất hiện từ đại dương và nuốt chửng nhiều người và cả voi. Sau đó, vị đạo sư thành tâm cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara và trì tụng Chân ngôn của Bà. Như thế, con rắn ghê gớm lập tức quay về đại dương.

Drolma Sonam Chokter – Tara giải thoát chúng sinh bằng sáu Ba La Mật 

Tiếp theo là lời tán thán Cứu Độ Mẫu Tara về khía cạnh nước da và thực hành của Bà về sáu ba la mật.

b) Lời tán thán màu sắc thân và thực hành sáu Ba La Mật

Đỉnh lễ Mẹ Hoàng Kim, tay sen của Ngài

Được hoa xanh dương sinh từ nước tô điểm.

Ngài đại diện bố thí, tinh tấn, khổ hạnh,

Và điềm tĩnh, nhẫn nhục cũng như thiền định.

[Đỉnh lễ Phật Mẫu màu xanh dương hoàng kim,

Tay Ngài được tô điểm bằng một bông sen.

Bố thí, tinh tấn, khổ hạnh và điềm tĩnh

Nhẫn nhục, thiền định, phạm vi của chính Ngài.]

Đây là Tara Punyottama-da hay Drolma Sonam Chokter trong Tạng ngữ. Vị Tara này có thân màu vàng, với tay phải trong ấn thắng thí và tay trái được điểm tô bằng bông sen, với một viên ngọc báu như ý phía trên, thứ có thể xua tan nghèo đói và ban tặng vận may cho bất cứ kẻ nào cầu nguyện đến nó.

Đặc tính chính yếu của vị Tara này là Bà giải thoát chúng sinh hay viên thành những mong ước của chúng sinh bằng sáu ba la mật: các ba la mật của bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định và trí tuệ. Bốn ba la mật của bố thí, tinh tấn, nhẫn nhục và thiền định [được chỉ ra] rõ ràng trong đoạn kệ này. Trong nhiều luận giải về Lời Tán Thán này, “khổ hạnh và điềm tĩnh” được giải thích là trì giới, bởi để trì giới, người ta phải trải qua sự khổ hạnh trong khi duy trì ở chốn an tĩnh. Ba la mật thứ sáu đến từ “phạm vi của chính Ngài,” điều nghĩa là dẫn lối hay làm chủ mọi hiện tượng có thể biết, khiến chúng trở thành “phạm vi của chính Ngài”. Tức là thâm nhập vào bản tính của mọi hiện tượng hay dấn thân vào sự chứng ngộ bản tính của mọi hiện tượng. Để làm điều đó, người ta phải khai mở trí tuệ Prajna của bản thân. Vì thế, “phạm vi của chính Ngài” liên quan đến trí tuệ ba la mật. Nhờ sáu ba la mật, với năm [ba la mật] trước là phương tiện thiện xảo, [ba la mật] cuối là sự phát triển trực tiếp của trí tuệ Prajna, cũng như nhờ vô số hoạt động, vị Tara này làm lợi lạc hữu tình chúng sinh. Cầu nguyện đến Bà có thể tăng trưởng trí tuệ và công đức, kéo dài thọ mạng trong khi tiêu trừ vô minh, xua tan khổ đau và loại trừ tai ương, cũng như viên thành những mong ước tương tự. Vì thế, nếu chúng ta cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara một cách sùng kính với tinh thần hân hoan thì bất cứ điều gì chúng ta cần đều có thể được đáp ứng.

Trong Lịch Sử Phật Giáo Ấn Độ của Tôn giả Taranatha, có một câu chuyện về cách mà Cứu Độ Mẫu Tara hoàn thành những mong ước. Ở Ấn Độ cổ xưa, có một bà lão nghèo; con gái của bà ấy sắp kết hôn. Bởi gia đình cực kỳ nghèo khó và chẳng có cách nào để chuẩn bị cho hôn lễ, bà lão đi ăn xin ở nhiều nơi khác nhau. Sau khi nghe nói về Đạo Sư Nguyệt Xứng lừng danh, vị sống tại Tu viện Nalanda, bà quyết định đến xin Ngài số tiền cần để chuẩn bị hôn lễ cho con gái. Ngài Nguyệt Xứng, mặc dù rất nổi tiếng, chẳng có mấy tài sản vật chất, nhưng muốn giúp đỡ một chút, Ngài bảo bà lão, “Tôi là một tu sĩ khổ hạnh chẳng có nhiều tài sản; vì thế, tôi chẳng có gì để cho bà. Nhưng có một vị tên là Nguyệt Cung ở gần đây, hãy đến gặp ông ấy. Dẫu sao thì ông ấy vẫn là một hành giả cư sĩ”. Ngài Nguyệt Cung, mặc dù là một hành giả cư sĩ, vẫn là một đạo sư và học giả Ấn Độ, vị nổi tiếng vì đã thách Đức Nguyệt Xứng tranh luận ở Nalanda trong nhiều năm. Vì thế, bà lão đi tìm Ngài Nguyệt Cung, để rồi thấy rằng dẫu cho đạo sư bày tỏ lòng bi mẫn lớn lao với bà, Ngài cũng chẳng có gì để cho bởi Ngài không có gì ngoài Kinh Bát Nhã Ba La Mật và một bộ y. Tuy nhiên, đầy lòng bi mẫn với người ăn xin nghèo khó, Ngài Nguyệt Cung đã thành tâm cầu nguyện đến bức tranh Cứu Độ Mẫu Tara trên tường. Xúc động trước lời cầu nguyện sùng kính của Ngài, Cứu Độ Mẫu Tara biến thành thật và trút hết những trang sức và châu báu khác nhau mà Bà đang đeo rồi trao chúng cho đạo sư. Đạo sư lại trao hết cho bà lão, vị hồi hộp nhận lấy những món quà này và rời đi vô cùng sung sướng. Từ đó trở về sau, vị Tara này, giờ chẳng còn trang sức, được biết đến “Tara Không Trang Sức”. Người ta nói rằng cho đến ngày nay, bức tranh Tara này vẫn được tôn kính và trân trọng.

Dù ở Ấn Độ hay vùng Tây Tạng, vẫn luôn có nhiều câu chuyện diệu kỳ về cách mà những bức tượng Tara nói chuyện hay hướng dẫn mọi người. Có nhiều câu chuyện về thần thông của Cứu Độ Mẫu Tara, giống như Quán Thế Âm ở Trung Quốc đại lục và nhiều quốc gia châu Á khác. Ngài Nguyệt Cung từng nói rằng miễn là bạn cầu nguyện vị tha, mọi mong ước của bạn sẽ nhanh chóng được viên thành, trong khi trong những trường hợp khác, bạn có thể cần phải cầu nguyện trong thời gian dài hơn. Khi chúng ta cầu nguyện, tốt nhất là chúng ta cầu nguyện vị tha, không phải vì tư lợi mà vì sự an lành của mọi hữu tình chúng sinh. Tuy nhiên nếu lời cầu nguyện của bạn đến từ lợi ích cá nhân, bạn có thể vẫn nhận được sự gia trì tương ứng.

Trong đời sống hằng ngày của chúng ta hay trong quá trình nghiên cứu và thực hành Giáo Pháp, chúng ta cần cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara, giống như nhiều đạo sư trước kia đã làm, để những nghịch cảnh có thể được tiêu trừ tự nhiên. Hãy lấy tôi làm ví dụ. Khi tôi sắp xuất gia làm tu sĩ, tôi đã gặp phải nhiều thử thách. Khi ấy, dường như tôi chẳng thể chống lại chúng. Tôi đã cố gắng hết sức cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara và diệu kỳ thay, mọi chướng ngại mà tôi gặp phải đều tan biến. Lúc đó, tôi đang học tại Trường Sư Phạm Garze; thầy giáo chủ nhiệm của lớp đánh giá cao và đặc biệt chú ý đến tôi. Khi quyết định xuất gia, tôi vẫn chưa tốt nghiệp và vì thế, tôi cần xin phép thầy chủ nhiệm để rời trường. Nếu tôi không nhận được sự chấp thuận, gia đình tôi sẽ bị phạt 3000 Nhân Dân Tệ, một số tiền lớn khi ấy và gia đình tôi thì chẳng thể nào trả nổi. Do đó, tôi chẳng còn lựa chọn nào ngoài việc đến xin phép thầy giáo. Trước khi vào nhà của thầy ấy, tôi đã bí mật tụng nhiều biến Chân ngôn Cứu Độ Mẫu Tara và mọi chuyện suôn sẻ đến mức thầy giáo chấp thuận yêu cầu của tôi không chút do dự. Thời gian trước, thầy giáo này đến thăm tôi và tôi hỏi rằng, “Con chắc rằng thầy sẽ không đồng ý cho con rời trường bởi khi ấy thầy chẳng muốn con trở thành tu sĩ. Điều gì đã khiến thầy đổi ý?”. Thầy ấy nói rằng, “Tôi chẳng biết tại sao lại đồng ý cho Ngài bỏ học. Tôi chắc hẳn đã rối trí khi ấy”. Vì thế, cá nhân tôi thấy rằng sự gia trì của Cứu Độ Mẫu Tara là cực kỳ chân chính và nhanh chóng.

Chắc chắn mỗi người đều có mục tiêu riêng trong cuộc sống hay trong thực hành tâm linh. Trong quá trình đó, khi gặp phải những thử thách nhất định, điều cần được giải quyết ngay lập tức, hãy cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara. Sau đấy, một cách diệu kỳ, những khó khăn này sẽ được giải quyết nhanh chóng. Ngay từ bây giờ, hãy cố gắng cầu nguyện đến Cứu Độ Mẫu Tara liên tục để bạn có thể loại trừ những thử thách trong lúc thực hành Giáo Pháp và các mong ước của bạn có thể được viên thành.

Đức Khenpo Sodargye Rinpoche

Việt dịch: Pema Jyana 

Nguồn Anh ngữ: Praises to the Twenty-One Taras 

Nguồn Việt Ngữ: Lời Tán Thán Hai Mươi Mốt Cứu Độ Mẫu Tara - Bài giảng 1 - Cứu Độ Mẫu

Ở đây, chúng ta sẽ học hỏi về công đức của Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng dựa trên Bạch Liên Hoa[1] của Mipham Rinpoche[2]. Chúng ta sẽ cần một vài buổi giảng. Bạch Liên Hoa là một giải thích về Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng, giới thiệu thực hành bên ngoài của lời cầu nguyện – thứ phát lộ nghĩa đen của nó – và các thực hành bên trong cũng như bí mật – thứ phát lộ ý nghĩa ẩn giấu sâu xa của lời cầu nguyện. Dịp này, tôi sẽ chỉ ban giải thích ngắn gọn về những nội dung của thực hành bên ngoài.

1.1. Các yêu cầu với học trò

Tốt nhất là thọ nhận quán đỉnh trước khi nghe giáo lý này bởi nó thuộc về thực hành Mật thừa. Nhưng với những vị chưa thọ nhận quán đỉnh Mật thừa mà vẫn mong mỏi lắng nghe giáo lý, điều kiện tiên quyết là có sự xác quyết về sức mạnh và ân phước gia trì của Đức Liên Hoa Sinh và thực hành Mật thừa. Nếu bạn nghĩ rằng, “Kim Cương thừa là con đường dẫn đến điều xấu” hay “Mật thừa chẳng ý nghĩa gì” thì tốt nhất là không nghe giáo lý này bởi nó có thể chẳng làm lợi cho bạn.

Ngày nay, nhiều người có thể đã nhận ra rằng khi bạn thỉnh cầu chư đạo sư trao truyền giáo lý Mật thừa, hầu hết chư vị đều từ chối. Thậm chí nếu một số vị thầy đã đồng ý, chư vị yêu cầu học trò bắt đầu từ nền tảng. Vì thế, lần này, tôi sẽ trao cho các bạn sự giới thiệu ngắn gọn về lợi lạc của Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng, một lời cầu nguyện quan trọng từ truyền thống Kim Cương thừa, dựa trên Bạch Liên Hoa, nhưng sẽ không giảng dạy các thực hành bên trong, bí mật và cực mật. Trong tương lai, khi có cơ hội thích hợp, tôi có thể sẽ trao cho các bạn giáo lý về những phần này.

1.2. Cách mà tôi sẽ giảng dạy

Lần này, tôi sẽ chỉ đưa ra một sự giải thích theo nghĩa đen bằng cách tuân theo Bạch Liên Hoa. Tôi sẽ không trích dẫn nhiều bằng chứng về giáo lý và lý thuyết như chúng ta thường làm khi giảng dạy những bản văn khác, bởi thế là đủ để các bạn biết được ân phước gia trì và sức mạnh phi phàm của lời cầu nguyện này, như là những lời kim cương của chư vị tôn quý.

1.3. Tại sao lại ban giáo lý này

Hằng năm, tôi đều ban một vài giáo lý Mật thừa cho những hành giả đạo hữu trong Học viện[3], bao gồm một số sự giới thiệu về công đức của Kim Cương thừa, chỉ dẫn về các thực hành Mật thừa hay những chỉ dẫn cốt tủy khác. Và lần này, tôi quyết định ban một giải thích về Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng, cùng với một sự giới thiệu về công đức của việc trì tụng lời cầu nguyện này; nó thuộc về thực hành Mật thừa nhưng là một [thực hành] tương đối đơn giản. Nhờ đó, bạn sẽ đạt được sự hiểu tốt hơn về truyền thống Mật thừa và phát khởi niềm tin mạnh mẽ hơn với nó.

2. Hiểu Kim Cương thừa là chuyện quan trọng

Hiểu Kim Cương thừa là chuyện quan trọng. Có những trường hợp mà một số anh chị em đạo hữu từ bỏ hoặc thậm chí phỉ báng Mật thừa hay Kim Cương thừa bởi thiếu hiểu biết về lịch sử và công đức. Vì vậy, điều vô cùng cần thiết với các bạn là học hỏi về Phật giáo Tây Tạng, đặc biệt là truyền thống Mật thừa của nó, ở mức độ sâu sắc, nhờ đọc các cuốn sách đáng tin cậy hay trao đổi với những vị thầy hoặc hành giả đủ phẩm tính. Bởi vì, khi đã đạt được một sự hiểu đầy đủ về Phật giáo Tây Tạng, bạn sẽ nhận được những lợi lạc lớn lao và cả cuộc đời bạn sẽ được chuyển hóa; nếu không, có thể là bạn từ bỏ giáo lý Mật thừa sâu xa hay thậm chí tìm lỗi trong đó hoặc phỉ báng và do đó, tích lũy ác nghiệp. Vì vậy, tôi thực sự hy vọng các bạn sẽ trưởng dưỡng một tri kiến đúng đắn với Mật thừa nhờ xem xét tỉ mỉ, tổng thể về nguồn gốc lịch sử, sự phát triển và v.v... Bằng cách có được hiểu biết trọn vẹn về Phật giáo Tây Tạng, bạn sẽ không dễ dàng tuân theo quan điểm phổ biến nhưng sai lầm về nó; bạn cũng sẽ không dễ dàng từ bỏ hay thậm chí phỉ báng.

2.1. Đi từng bước

Hiện nay, nhiều đạo hữu đã du hành cả chẳng đường xa đến Học viện để tham dự khóa học; điều này cho thấy niềm say mê Giáo Pháp của họ. Tuy nhiên, một số đến đây chỉ vì các chỉ dẫn cốt tủy trong khi chưa xây dựng nền móng cần thiết cho chúng. Trong trường hợp này, thực hành Mật thừa dứt khoát chẳng dễ dàng với họ. Tại sao? Bởi dưới ảnh hưởng của gia đình và xã hội, nhiều hành giả lớn lên mà chẳng có kiến thức về luật nhân quả, chứ đừng nói đến kiến thức về Kim Cương thừa. Sau đấy, nhờ nghiệp lực tích cực, họ bước vào con đường của Phật giáo. Tiếp đó, khi họ bước vào con đường của Mật thừa, họ tìm kiếm cấp độ thực hành cao nhất, điều mà bởi thiếu nền tảng vững chắc có thể dẫn đến sự dao động hay hoàn toàn mất niềm tin với truyền thống Mật thừa.

Vì lý do này, để không thất bại, các đạo hữu cần phải bước đi dần dần khi mà tuân theo con đường của Mật thừa. Hãy bắt đầu bằng cách tìm hiểu về logic và lợi lạc của nó cùng với các thực hành căn bản nhất; sau đó, hãy di chuyển dần dần đến các thực hành Mật thừa sâu xa. Theo cách này, tâm chúng ta sẽ được chuyển hóa tốt đẹp và chúng ta sẽ không dễ dàng thoái lui trên con đường. Thực sự, nhiều hành giả Giáo Pháp vô cùng trân trọng việc học hỏi Giáo Pháp và họ để lại đằng sau gia đình, công việc cùng nhiều thứ khác mà trước kia họ đã đặc biệt trân trọng, để tìm kiếm Giáo Pháp ở chốn cô tịch. Tuy nhiên, nếu họ không có một cách tiếp cận mang tính hệ thống trong nghiên cứu, kết quả sẽ không tuyệt vời như họ mong chờ và cuối cùng, họ sẽ rất nản lòng.

Bởi vậy, bất chấp sự thật rằng nhiều đạo hữu có sự tin tưởng lớn lao với Kim Cương thừa và xứng đáng thọ nhận những chỉ dẫn cốt tủy thù thắng, cùng lúc, cả đạo sư và đệ tử cần phải thận trọng về kiểu lý thuyết hay thực hành nào thích hợp để người học trò bắt đầu. Nếu người ta hấp tấp tìm kiếm những giáo lý Mật thừa và vị thầy lại truyền một thực hành sâu xa như vậy cho học trò mà không cẩn thận xem xét, tôi sợ rằng một ngày nào đó, vị thầy có thể sẽ hối tiếc vì đã ban giáo lý đó và học trò cũng sẽ không được lợi nhiều từ đó. Trong trường hợp này, giáo lý sẽ hầu như không đem đến lợi lạc nào bất kể nó phi phàm đến đâu. Đó là lý do Đức Phật nói trong nhiều Kinh điển khác nhau rằng một đạo sư cần giảng dạy tùy theo căn cơ của đệ tử, điều khá quan trọng. Trong quá khứ, chư đạo sư vĩ đại của Ấn Độ và Tây Tạng hiểu rõ thiên hướng và căn cơ của những người khác nhau và vì thế, ban giáo lý ở các mức độ khác nhau một cách tương ứng. Nhưng ngày nay, thật khó để đa phần mọi người gặp được một đạo sư vĩ đại đến vậy. Dẫu sao, chúng ta cũng cần thận trọng và khôn ngoan và dần dần hiểu được tính chân thật của Phật giáo Tây Tạng để không dễ dàng thoái lui.

2.2. Tìm hiểu sâu sắc và trưởng dưỡng tín tâm

Sự hiểu đúng đắn về Phật giáo Tây Tạng là điều vô cùng quan trọng, đặc biệt vào thời kỳ hiện nay. Một số thầy tu và trí thức Phật giáo, những vị tuyên bố đã nghiên cứu và tìm hiểu về Phật giáo Mật thừa, lại thiếu kiến thức căn bản về lịch sử và thực hành của nó; vì thế, sự nghiên cứu của họ chỉ đơn thuần mang tính học thuật. Kết quả là, họ chưa đạt được bất kỳ lợi lạc nào từ cam lồ của Phật giáo Mật thừa. Vì lý do này, cần phải có sự hiểu thực sự về Phật giáo Mật thừa và trưởng dưỡng niềm tin. Sau đấy, bạn sẽ biết nó thù thắng đến nhường nào.

Hãy lấy tôi làm ví dụ; tất cả những năm tháng nghiên cứu Giáo Pháp này, mỗi buổi học hỏi về lý thuyết Mật thừa và mỗi kinh nghiệm từ việc tham gia vào thực hành Mật thừa, bao gồm cả việc trì tụng các Chân ngôn, đã và đang tăng cường sự xác quyết của tôi với Kim Cương thừa. Sự nghiên cứu này cùng với các thực hành đã khiến tôi nhận ra rằng Phật giáo Mật thừa là chân lý và vì thế, tâm trí tôi đồng tình và đi theo nó. Phật giáo Mật thừa không phải là điều gì đó có vẻ hấp dẫn nhưng thực sự lại chẳng có gì sâu xa hay đặc biệt trong giáo lý cũng như thực hành. Thực sự, nó phát lộ tính sâu xa khi mà người ta học hỏi và thực hành một cách tỉ mỉ. Chỉ khi ấy, người ta mới biết được bản tính phi phàm của nó.

3. Tại sao Mật thừa lại phi phàm

Một cách để hiểu được sự xuất sắc của Kim Cương thừa là trước tiên nhận ra giá trị của Phật giáo. Khi bạn hiểu được sự phi phàm của Phật giáo thì bạn sẽ nhận ra Mật thừa phi phàm đến thế nào, bởi nó giữ vị trí quan trọng trong Phật giáo.

3.1. Sự công nhận mang tính quốc tế về giá trị của Phật giáo

Ngày nay, Phật giáo được công nhận và chấp nhận rộng khắp là xuất sắc trong tất cả các triết học và kiến thức. Nhiều nhà nghiên cứu khoa học hay học giả tôn giáo, từ một quan điểm công bằng và khách quan, xem Phật giáo là rất đặc biệt. Lý do đầu tiên là quan điểm của Phật giáo về lòng bi mẫn, đối xử công bằng với mọi hữu tình chúng sinh, con người và các sinh vật khác, không thể được tìm thấy trong bất kỳ tôn giáo nào khác. Lý do thứ hai là tính phổ quát và khoan dung của trí tuệ Phật giáo không thể dễ dàng tìm thấy trong các truyền thống tâm linh khác. Trong một số truyền thống khác, thường có những trường hợp về bạo lực hay trường hợp gây ra phiền não. Bên cạnh đó, giáo lý Phật Đà rất toàn diện, điều khá độc đáo.

Tháng 7 năm 2009, Liên Minh Quốc Tế Vì Sự Tiến Bộ Của Tôn Giáo Và Tâm Linh (ICARUS) đặt trụ sở ở Geneva đã mời hơn 200 lãnh đạo tôn giáo từ mọi nền tâm linh trên thế giới để bầu chọn “Tôn Giáo Tốt Nhất Trên Thế Giới”. Thật thú vị là nhiều lãnh đạo tôn giáo đã bầu cho Phật giáo thay vì tôn giáo của riêng họ. Cuối cùng, ICARUS đã trao giải thưởng quốc tế này cho Phật giáo mặc dù các Phật tử thực sự chỉ chiếm thiểu số nhỏ bé trong các thành viên của ICARUS.

Sau khi công bố bên giành được giải thưởng, nhiều phóng viên đã phỏng vấn một số thành viên bình chọn trong hội nghị này. Jonna Hult, Giám Đốc Nghiên Cứu của ICARUS nói rằng: “Tôi chẳng ngạc nhiên khi Phật giáo giành giải Tôn Giáo Tốt Nhất Trên Thế Giới, bởi chúng ta không thể tìm được theo nghĩa đen một ví dụ nào về một chiến tranh được tìm thấy nhân danh Phật giáo”. Với ông ấy, các Phật tử “thực hành điều mà họ thuyết giảng đến một mức độ mà chúng ta đơn giản không thể chứng minh bằng tài liệu với bất kỳ truyền thống tâm linh nào khác”.

Một linh mục Thiên chúa, Cha Ted O’Shaughnessy nói rằng: “Càng yêu mến Công giáo, tôi càng thấy phiền lòng rằng chúng tôi thuyết giảng về tình yêu thương trong kinh văn nhưng rồi lại tuyên bố về việc biết được ý của Chúa khi giết hại người khác. Vì lý do đó, tôi thực sự đã bỏ phiếu cho các Phật tử”.

Tal Bin Wassad, một giáo sĩ Hồi giáo, đồng tình: “Là một tín đồ Hồi giáo thuận thành, tôi có thể thấy mức độ mà sân hận và đổ máu được truyền vào sự biểu hiện tâm linh thay vì giải quyết ở một cấp độ cá nhân. Các Phật tử đã giải quyết được chuyện đó”.

Rabbi Shmuel Wasserstein nói: “Dĩ nhiên, tôi yêu mến đạo Do Thái và tôi nghĩ đó là tôn giáo vĩ đại nhất trên đời. Nhưng thành thật mà nói, tôi đang thực hành thiền Vipassana mỗi ngày trước Minyan (lời cầu nguyện hằng ngày của người Do Thái) từ năm 1993. Do vậy, tôi đã chọn nó”.

Giám Đốc ICARUS nói rằng họ vốn dự định trao giải “Tôn Giáo Tốt Nhất Trên Thế Giới” cho các lãnh đạo từ nhiều truyền thừa trong cộng đồng Phật giáo. Tuy nhiên, không có cộng đồng Phật giáo nào đòi hỏi giải thưởng này. “Mọi Phật tử mà chúng tôi kêu gọi đều quả quyết rằng họ không muốn giải thưởng”, ông ấy nói. Khi được hỏi tại sao cộng đồng Phật giáo Miến Điện từ chối giải thưởng, một tu sĩ Phật giáo từ Miến Điện nói rằng: “Chúng tôi biết ơn vì sự công nhận đó, nhưng chúng tôi trao giải thưởng này cho tất cả nhân loại, bởi Phật tính nằm trong mỗi người chúng ta”.

Ngay cả khi giành được một vinh dự như vậy, những cộng đồng Phật giáo này vẫn khiêm nhường và điềm tĩnh. Đó là sự hiển bày của tinh thần vị tha, điều đến từ những giáo lý Phật giáo chẳng nhấn mạnh vào sự mong cầu lợi ích cá nhân hay danh tiếng.

Sự kiện này cho thấy sự thật rằng Phật giáo, với trí tuệ xuất sắc và tinh thần từ ái, được công nhận rộng khắp.

3.2. Sự xuất sắc của Mật thừa

Từ đó, bạn có thể hiểu được sự xuất sắc của Phật giáo. Nếu bạn hiểu điểm này, việc bạn trưởng dưỡng niềm tin với Kim Cương thừa sẽ trở nên dễ dàng hơn, bởi nó nằm ở tâm của truyền thống Phật giáo Đại thừa trong Phật giáo. Sự thật rằng Kim Cương thừa giữ một vị trí quan trọng trong truyền thống Đại thừa có lẽ không được công nhận bởi một số đạo sư của truyền thống Kinh thừa; điều này có thể hiểu được bởi thời kỳ đầu, chư vị hiếm khi được tiếp cận với giáo lý Mật thừa. Tuy nhiên, nếu có thời gian để hiểu về Mật thừa, họ sẽ công nhận nó; và càng học hỏi, họ sẽ càng nhận ra sự xuất sắc của nó, chẳng hạn ân phước gia trì mạnh mẽ và công đức phi phàm. Vì thế, những vị với gốc rễ thiện lành và niềm tin với Phật giáo Đại thừa cần có thể dần dần chấp nhận nó.

4. Bắt đầu từ các thực hành sơ khởi

Nếu chúng ta muốn thực hành Kim Cương thừa, hãy giữ trong tâm tầm quan trọng của cách tiếp cận mang tính hệ thống về nghiên cứu và thực hành Giáo Pháp. Khi bạn đi theo con đường này của Mật thừa, xin hãy bắt đầu từ việc đạt được sự hiểu căn bản bằng cách học hỏi tiểu sử của chư đạo sư truyền thừa và các thực hành Mật thừa căn bản. Sau đấy, bạn có thể tiếp cận thêm các Giáo Pháp sâu xa hơn về giai đoạn phát triển và giai đoạn hoàn thiện, cũng như thực hành sâu xa nhất của Dzogchen [Đại Viên Mãn] hay Mahamudra [Đại Thủ Ấn]. Sẽ thật nguy hiểm nếu bạn nhảy thẳng vào các thực hành Mật thừa sâu xa nhất mà không hiểu được những nền tảng.

Đi theo Mật thừa không đơn giản như một số người vẫn nghĩ. Chúng ta cần thiết lập một nền tảng thật tốt cho thực hành Mật thừa nhờ các thực hành sơ khởi. Tôi thường hỏi nhiều đạo hữu về cảm xúc và trải nghiệm của họ trên con đường tâm linh và nhiều người nói rằng trước kia, trọng tâm của họ chủ yếu về triết học Phật giáo. Nhưng trong những năm gần đây, khi họ bắt đầu tham gia vào các thực hành sơ khởi, chẳng hạn thiền định về tính vô thường của cuộc đời hay Đạo Sư Du Già, họ nhận được sự gia trì phi phàm và có được vài kinh nghiệm tâm linh đặc biệt. Điều đó khiến họ nhận ra tầm quan trọng của sự hành trì, bởi nó vận hành để hòa quyện sự gia trì của chư Phật, chư Bồ Tát và đạo sư vào tâm, điều khiến người ta dễ dàng có được sự tiến bộ và chứng ngộ tâm linh. Nếu không, đạt đến một sự chứng ngộ nhất định chỉ nhờ học hỏi lý thuyết hay tranh luận triết học, điều chủ yếu liên quan đến các ý nghĩ quan niệm của bản thân, là chuyện khá khó khăn.

5. Kính lễ và Cầu khẩn

5.1. Kính lễ

Namo Guru Padma Manjushri Vajra Tikshnaya!

Đây là một lời cầu nguyện đến Đức Liên Hoa Sinh được phiên âm từ Phạn ngữ.

5.2. Cầu khẩn

Kim Cương Trì, Ngài thực sự là tất cả chư Phật ba thời,

Đấng Hồ Sinh, xuất hiện là một hóa hiện trên thế giới này,

Thân của trí tuệ bất diệt, thủ lĩnh của chư Trì Minh,

Liên Hoa Sinh, hỡi đấng vinh quang, giờ đây xin hãy bảo vệ con, kẻ lang thang này!

Bản tính của chư Phật quá khứ, hiện tại và vị lai là Kim Cương Trì, vị xuất hiện trước hữu tình chúng sinh trong thế giới này là Đấng Hồ Sinh, cũng được biết đến là Liên Hoa Sinh (Padmasambhava). Đã đạt được trí tuệ bất diệt, Ngài là vị thống lĩnh hàng vạn vị Trì Minh hay Vidyadhara. Chúng ta cầu khẩn Ngài, Đức Liên Hoa Sinh vinh quang, bảo vệ chúng ta, những chúng sinh đáng thương, trong thời kỳ suy đồi hiện nay.

Càng cần khẩn Đức Liên Hoa Sinh, ân phước gia trì chúng ta thọ nhận từ Ngài sẽ càng mạnh mẽ. Khi ân phước gia trì tan hòa vào tim chúng ta, sự hành trì của chúng ta sẽ thành công không gì vướng mắc. Hiện tại, khi Giáo Pháp suy giảm, các tinh linh xấu ác và dị giáo cực kỳ tích cực và những bám chấp sai lầm cùng với ý nghĩ tiêu cực của chúng ta có thể xuất hiện bất kỳ lúc nào. Trong thời kỳ tăm tối như vậy, thật khó khi cố gắng hoàn thành thực hành nhờ nỗ lực yếu kém của bản thân mà không nương tựa vào sự hỗ trợ của một lực mạnh mẽ phi phàm. Vì thế, lặp đi lặp lại, tôi khẩn khoản yêu cầu các bạn, những kim cương hữu của tôi, cầu nguyện liên tục đến Đạo Sư Liên Hoa Sinh với sự xác quyết mạnh mẽ. Nếu các bạn làm vậy, sự hành trì của các bạn sẽ suôn sẻ từ đầu đến cuối.

Bông sen của tim con, với niềm tin ba phần,

Hướng về mặt trời của Đấng Chiến Thắng quyền uy

Và bung nở trong sự huy hoàng của ân phước gia trì.

Cầu mong những giọt mật ong của sự giải thích này dịu dàng rơi xuống

Và thỏa mãn mong ước của những kẻ may mắn!

Khi mặt trời chiếu sáng, hoa sen nở và những giọt mật ong phát triển, chỉ được nếm bởi kẻ may mắn. Giống như vậy, khi mặt trời ân phước gia trì của Như Lai chiếu sáng, bông sen trí tuệ của niềm tin của Mipham Rinpoche bung nở và những giáo lý này đến một cách tự nhiên, được tận hưởng bởi kẻ may mắn, những vị có thiên hướng nghiệp đặc biệt với chúng.

6. Vua của mọi lời cầu nguyện

Trong mọi lời cầu nguyện đến đạo sư vĩ đại và vinh quang xứ Oddiyana, hiện thân của tất cả chư Phật quá khứ, hiện tại và vị lai, lời cầu khẩn gồm bảy đoạn kim cương là thù thắng. Nó khởi lên một cách không gượng ép như là tiếng dội vang tự nhiên của sự thực rốt ráo không thể phá hủy và là nguồn ân phước gia trì và thành tựu lớn lao.

Có nhiều lời cầu nguyện đến Guru Rinpoche, nhưng vua của tất cả là Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng. Lời cầu nguyện này không được biên soạn bởi chính Đức Liên Hoa Sinh. Nó là một lời cầu nguyện mà chư Phật mười phương dùng để khẩn nài Đức Liên Hoa Sinh quang lâm. Phát ra tự nhiên từ bầu trời khi ân phước gia trì và trí tuệ của chư Phật ba đời hội tụ lại, giống như Mật điển Vị Kế Thừa Duy Nhất Của Giáo Lý, lời cầu nguyện này là cội nguồn hay kho tàng của tất cả ân phước, mọi công đức và thành tựu.

Để lại những ý nghĩa bên trong hay bí mật sâu xa, chỉ bằng cách tìm hiểu ý nghĩa bên ngoài mà Mipham Rinpoche giải thích ở đây, chúng ta có thể thấy lời cầu nguyện này tuyệt vời làm sao, mặc dù nó chỉ gồm bảy dòng. Bởi lời cầu nguyện này thật lợi lạc, bạn có thể tìm thấy nó trong mỗi bản văn kho tàng của 108 Terton của Tây Tạng. Đó cũng là lý do mà mỗi Pháp Hội ở Tây Tạng, đặc biệt là Pháp Hội của truyền thống Nyingma, đều bắt đầu bằng việc trì tụng ba biến Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng.

Chừng nào bạn còn cầu nguyện với niềm tin và lòng sùng mộ chân thành, Guru Rinpoche, cũng như chư Phật mười phương, Tam Gốc, Hộ Pháp và tất cả những bậc tôn quý khác, sẽ tập hợp lại trước bạn và ban gia trì cùng quán đỉnh cho bạn. Điều đó giống như một đứa bé lang thang trên đường phố đông đúc, hoàn toàn bị lạc và đơn độc, chẳng được ai chăm sóc, đứa bé thiết tha gọi mẹ nó, người sau đó tự nhiên xuất hiện, đem đến cho nó cảm giác an ủi và an toàn. Trong thời kỳ suy đồi tăm tối này, thậm chí nếu chúng ta thực sự muốn sự hành trì Giáo Pháp của bản thân được thành công không gặp vấn đề, có lẽ vẫn có một số khó khăn nếu chúng ta chỉ nương tựa vào nỗ lực của riêng mình. Vì thế, điều vô cùng quan trọng là cầu nguyện đến đạo sư của chúng ta, chư Hộ Pháp và chư Tôn, đặc biệt là Đức Liên Hoa Sinh.

7. Lợi lạc của Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng ghi lại trong một Terma

Trong nghi quỹ về Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng từ một kho tàng Giáo Pháp của Tổ Pema Garwang Chime Yungdrung Lingpa, Guru Rinpoche tuyên bố [với Vua Trisong Detsen và những vị đồng hành],

Phần tiếp theo là một Terma (bản văn kho tàng) được phát lộ bởi Đức Pema Garwang Chime Yungdrung Lingpa, vị cũng được biết đến là Jamgon Kongtrul Lodro Thaye[4], thứ miêu tả lợi lạc của lời cầu nguyện này. Là một vị sống cùng thời với Đức Jamyang Khyentse Wangpo[5], Ngài là một Terton vĩ đại và cũng là đạo sư tâm linh của Mipham Rinpoche. Tiểu sử của Ngài được ghi lại trong cuốn Trường Phái Nyingma Của Phật Giáo Tây Tạng – Nền Tảng Và Lịch Sử[6] cũng như trong nhiều ghi chép lịch sử khác. Ngài đã biên soạn hơn chín mươi tập trước tác trong đời, bao gồm cả Năm Kho Tàng Vĩ Đại nổi tiếng.

Trong một số bản tiểu sử của Ngài, có đoạn miêu tả những công đức tuyệt hảo của Ngài: Về các trước tác, dường như Ngài dành cả cuộc đời để viết những cuốn sách; nhưng về những Terma (bản văn kho tàng) mà Ngài phát lộ, dường như Ngài dành trọn đời để làm lợi hữu tình chúng sinh bằng các Terma và v.v... Về mọi mặt, các hoạt động làm lợi hữu tình chúng sinh và hoằng dương Giáo Pháp của Ngài đều cực kỳ mở rộng và tuyệt diệu.

7.1. Pháp thân và Báo thân

Khi Ta, Liên Hoa Tổng Trì,

Đang trụ trong định trong cõi giới bao la, nguyên sơ,

Ta được cầu khẩn bằng âm thanh kim cương, sự hiển bày của sự thực rốt ráo,

Giai điệu tự hiển bày bằng bảy dòng.

Khi ấy, Ta khởi lên với sự huy hoàng vô biên của Báo thân,

Phát lộ một hàng ngũ chư Phật cùng các cõi tràn khắp không gian của chư vị,

Được phú bẩm sự chắc chắn năm phần.

Lúc bắt đầu, Đức Liên Hoa Sinh an trú trong một bông sen và duy trì trong cõi giới của các hiện tượng [tức Pháp giới], trạng thái nguyên sơ thoát khỏi mọi tạo tác và vượt khỏi sự diễn tả. Sau đấy, âm thanh tuyệt vời của Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng khởi lên tự nhiên từ sự hiển bày của sự thực rốt ráo, nhờ sức mạnh tập thể của chính sự thực rốt ráo và công đức từ thiện nghiệp của hữu tình chúng sinh. Lời cầu khẩn du dương tuyệt vời này khiến Đức Liên Hoa Sinh khởi lên từ trạng thái của Pháp thân và hiển bày dưới dạng Báo thân với sức mạnh vô lượng.

Như chúng ta đều biết, Báo thân có năm sự chắc chắn liên quan đến thân tướng của đạo sư, các đệ tử, giáo lý, thời gian và địa điểm. Năm sự chắc chắn này bao trùm sự bao la của hư không rỗng rang và hiển bày trong sự huy hoàng của một cõi Phật. Điều này nghĩa là trong một cõi của Báo thân sở hữu năm sự chắc chắn và theo cách thức tự khởi, Đức Liên Hoa Sinh giảng dạy Giáo Pháp thù thắng, thứ chẳng thể diễn tả với đoàn tùy tùng của Ngài.

7.2. Nửa Hóa thân nửa Báo thân[7]

Sau đó, năm mẹ tôn quý của cõi giới rốt ráo

Bằng bài ca bảy dòng, cầu khẩn Ta hành động vì chúng sinh.

Và vì thế, trên một bông sen nở nhô lên phía trên cuống,

Giữa đại dương sữa trong cõi đại lạc, Ta đã hiển bày,

Được biết đến là Thotreng, Tràng Sọ, trong truyền thừa năm phần.

Cuộc đời và hoạt động của Ta thật chẳng thể tưởng tượng.

Vào khoảnh khắc đó, năm mẹ [Phật Mẫu] của năm gia đình, tức Mamaki của Bảo Sinh Bộ, Buddhalochana của Kim Cương Bộ, Dhatvishvari của Phật Bộ, Pandavarasini của Liên Hoa Bộ và Samayatara của Sự Nghiệp Bộ, đồng giọng cất lên giai điệu tuyệt vời của Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng Kim Cương để cầu khẩn Báo thân Liên Hoa Sinh hành động vì chúng sinh. Lúc ấy, một bông sen nở xuất hiện giữa đại dương sữa ở cõi Tây Phương Tịnh Độ Cực Lạc và Đạo Sư Liên Hoa Sinh hiển bày trên đó là Pema Thotreng Tsal của truyền thừa năm phần, tức là Liên Hoa Sinh của Bảo Sinh Bộ, Liên Hoa Sinh của Kim Cương Bộ, Liên Hoa Sinh của Phật Bộ, Liên Hoa Sinh của Liên Hoa Bộ và Liên Hoa Sinh của Sự Nghiệp Bộ. Cuộc đời và các hoạt động làm lợi chúng sinh của Ngài là vô lượng vô biên. Điều đó nghĩa là trong cõi Cực Lạc, Đạo Sư Liên Hoa Sinh làm lợi lạc hữu tình chúng sinh dưới dạng Nửa Hóa Thân Nửa Báo Thân.

7.3. Hóa thân

Và sau đó, một trăm triệu Không Hành Nữ trí tuệ,

Cùng một giọng gọi Ta

Rằng Ta cần hoằng dương giáo lý Chân ngôn Bí mật,

Khẩn nài Ta bằng bài ca bảy dòng

Hãy đến thế giới này,

Cõi mà [Phật] Thích Ca Mâu Ni đã điều phục.

Và vì thế trong vùng đất Orgyen, cái nôi của Chân ngôn,

Giữa Hồ Dhanakosha, trên bông sen tuyệt diệu mọc lên từ cuống,

Xuất hiện từ cõi hỷ lạc, Ta đã đến.

Do đó, Ta được biết đến là ‘Hồ Sinh Kim Cương’.

Sau đấy, một trăm triệu Không Hành Nữ trí tuệ đã hát Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng tuyệt vời với cùng một giọng, cầu khẩn Đạo Sư Liên Hoa Sinh đến thế gian này từ cõi Phật Cực Lạc để hoằng dương Kim Cương thừa thù thắng tại Nam Thiệm Bộ Châu, nơi Phật Thích Ca Mâu Ni đã điều phục chúng sinh. Chư vị cầu nguyện và rồi những nhân và duyên thích hợp xuất hiện. Kế đó, trong cõi của Phật Thích Ca Mâu Ni, ở vùng đất Oddiyana – cái nôi của Chân ngôn thừa, trên một hòn đảo giữa hồ Dhanakosha, một bông hoa sen rất hiếm đã nở. Tiếp theo, Phật Vô Lượng Quang [A Di Đà] trong cõi Phật Cực Lạc đã phóng chữ HRIH (ཧྲཱི) từ tim Ngài, thứ giáng hạ xuống nhụy của bông sen này. Chủng tự này biến thành một bé trai khôi ngô. Lúc ấy, Vua Indrabhuti đến hồ này và gặp được cậu bé. Sau đó, ông ấy đưa cậu bé về vương quốc và phong làm thái tử. Đây là lý do Đức Liên Hoa Sinh cũng được biết đến là “Hồ Sinh Kim Cương”. Phần này giải thích cách mà Đức Liên Hoa Sinh đã đến Nam Thiệm Bộ Châu trong hình tướng Hóa thân.

Ngoài ra, theo các giáo lý của nhiều đạo sư vĩ đại, Đạo Sư Liên Hoa Sinh là hóa hiện hợp nhất của Phật Vô Lượng Quang, Phật Thích Ca Mâu Ni và Quán Thế Âm. Vì vậy, những người bình phàm và thậm chí một số Bồ Tát cũng thấy thật khó để chấp nhận hay hiểu về sự hiển bày và các hoạt động vi diệu của Ngài.

b) Sự hiển bày kỳ bí của việc Đạo Sư Liên Hoa Sinh sống ở Tây Tạng

Đấy có lẽ là lý do mà có nhiều tranh cãi xung quanh việc Đạo Sư Liên Hoa Sinh đã sống ở Tây Tạng bao lâu. Một số phiên bản nói rằng Ngài chỉ ở lại vài tháng, chẳng hạn ba, sáu, mười hai hay mười tám tháng; một số nói vài năm, chẳng hạn ba, sáu hay mười hai năm; và một số khác nói rằng Ngài ở lại hơn năm mươi năm hay 111 năm và v.v... Tuy nhiên, quan điểm được chấp nhận phổ biến nhất là Đạo Sư Liên Hoa Sinh đã hóa hiện trước hầu hết người Tây Tạng và những hữu tình chúng sinh may mắn và duy trì ở Tây Tạng trong hơn năm mươi năm. Cuốn sách Trường Phái Nyingma Của Phật Giáo Tây Tạng – Nền Tảng Và Lịch Sử của Dudjom Rinpoche ghi lại rằng Guru Rinpoche đã đến Tây Tạng khi Vua Trisong Detsen hai mươi mốt tuổi và ở lại Tây Tạng thêm mười sáu năm nữa sau khi Đức Vua qua đời ở tuổi bốn mươi chín. Vậy thì tại sao một số tài liệu lịch sử lại nói rằng Đức Liên Hoa Sinh sống ở Tây Tạng trong một khoảng thời gian ngắn hơn nhiều? Dudjom Rinpoche giải thích rằng trước những thượng thư xấu xa, Đức Liên Hoa Sinh xuất hiện một khoảng thời gian ngắn hơn rất nhiều. Thực sự, khi Guru Rinpoche hiển bày là rời vùng Tây Tạng, thân thực sự của Ngài du hành từ nơi này đến nơi khác, ban gia trì cho toàn bộ Xứ Tuyết.

Nhờ sức thần thông và ân phước gia trì tuyệt vời của Guru Rinpoche, cũng như sự bảo hộ của vô vàn Hộ Pháp, Phật giáo Tây Tạng vẫn thịnh vượng và trọn vẹn cho đến tận ngày nay và không truyền thống tôn giáo nào khác có thể thâm nhập Tây Tạng. Vì vậy, điều vô cùng quan trọng là chúng ta liên tục cầu nguyện Đạo Sư Liên Hoa Sinh bảo vệ trung tâm Giáo Pháp hay sự hành trì Giáo Pháp của chính chúng ta. Thực sự thì có nhiều đạo sư vĩ đại vô cùng trân trọng thực hành Liên Hoa Sinh và nhờ liên tục dấn thân vào thực hành này, thực hành tâm linh của chư vị không bị phiền nhiễu hay gián đoạn bởi bất kỳ chướng cản nào.

7.4. Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng – Gốc rễ của mọi Giáo pháp

a) Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng là gốc rễ của mọi Giáo pháp

Phát lộ những điều diệu kỳ chẳng thể nghĩ bàn,

Các hình tướng tuyệt diệu của Ta là vô số.

Vì chư Không Hành Nam và Không Hành Nữ của hồ,

Ta tuyên thuyết tinh túy bí mật của những giáo lý vô cùng bí mật:

Một trăm triệu Mật điển, trích yếu [Agama] và chỉ dẫn cốt tủy [Upadesha]

Của Huyễn Võng Liên Hoa,

Để giúp những kẻ đang sống và tất cả những vị sẽ xuất hiện,

Tùy theo thiên hướng khác biệt của họ.

Khi Đức Liên Hoa Sinh đến cõi người, Ngài hiển bày những hình tướng tuyệt diệu khác nhau trước hữu tình chúng sinh và làm họ lợi lạc bằng nhiều hóa hiện tuyệt diệu khác nhau. Đặc biệt, vì lợi lạc của hữu tình chúng sinh thời điểm đó và vì những vị trong tương lai và trước những chúng sinh với căn cơ và thiên hướng khác nhau, chẳng hạn Không Hành Nữ, Kim Cương Không Hành và con người, Đức Liên Hoa Sinh giảng dạy vô số tinh túy bí mật chẳng thể nghĩ bàn của Giáo Pháp, tức các Kinh điển, Mật điển, học thuyết và chỉ dẫn cốt tủy, chẳng hạn Huyễn Võng Liên Hoa và nhiều [giáo lý] khác.

Những giáo lý này đều được cô đọng lại

Trong các nghi quỹ về Ta, Đạo Sư –

Ta chính là hiện thân của Tam Gốc.

Lời cầu nguyện bảy dòng là gốc của tất cả các nghi quỹ này.

Trong nền tảng, những dòng này bao hàm

Bảy kiểu của thức;

Trên con đường, chúng đại diện

Bảy nhánh giác ngộ;

Và khi đạt được kết quả, chúng hoàn thiện

Thành bảy sự giàu có linh thiêng của điều rốt ráo.

Đức Liên Hoa Sinh đã giảng dạy cho hữu tình chúng sinh với những thiên hướng khác nhau các Kinh điển, Mật điển và chỉ dẫn cốt tủy tuyệt vời và tất cả những Giáo Pháp này, thực sự, có thể được tóm lược lại thành các thực hành của Tam Gốc – Đạo Sư, Bổn tôn và Không Hành Nữ. Và tất cả các thực hành Tam Gốc có thể nằm trọn trong thực hành về Đạo Sư Liên Hoa Sinh. Nhưng thậm chí chỉ xét đến các thực hành về Đạo Sư Liên Hoa Sinh, cũng có rất nhiều. Mỗi bản văn Terma hay trước tác của mỗi đạo sư có thể có những kiểu thực hành Liên Hoa Sinh khác nhau – một số là thực hành về Liên Hoa Sinh an bình và một số là thực hành Liên Hoa Sinh phẫn nộ. Sau đấy, mỗi Terma về Liên Hoa Sinh an bình lại gồm nhiều nghi quỹ khác nhau. Tuy nhiên, tất cả các thực hành Liên Hoa Sinh đều nằm trọn trong Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng.

Nó không chỉ bao gồm mọi thực hành về Đạo Sư, Bổn tôn và Không Hành Nữ mà còn tất cả Giáo Pháp của nền tảng, con đường và kết quả. Ở cấp độ nền tảng, nó bao trùm mọi Giáo Pháp của bảy kiểu thức; ở cấp độ con đường, nó bao trùm mọi Giáo Pháp của bảy yếu tố giác ngộ; và ở cấp độ kết quả, nó bao trùm mọi Giáo Pháp của bảy sự giàu có linh thiêng của điều rốt ráo. Do vậy, lời cầu nguyện này bao trùm tất cả.

b) Phát âm Lời Cầu Nguyện

Bởi gốc rễ của mọi thực hành về Đạo Sư Liên Hoa Sinh là Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng, nếu bạn không biết cách thực hành các nghi quỹ khác nhau về Guru Rinpoche, bạn có thể đơn giản trì tụng Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng và điều đấy thì chẳng phải vấn đề với đa số mọi người.

Dĩ nhiên, mỗi người có cách tụng riêng. Mỗi vùng cũng có tiếng địa phương riêng và có thể tụng khác nhau. Đôi lúc chúng ta thấy những người từ Lhasa và vùng phụ cận phát âm các lời cầu nguyện Giáo Pháp khác với những vị sống ở Do-kham hay các vùng khác. Hãy lấy Chân ngôn Kim Cương Đạo Sư [Vajra Guru] làm ví dụ; ở một số vùng, người ta tụng “Om Ah Hum Banzer Goro Padma Soddho Hum” trong khi ở vùng khác lại tụng “Om Ah Hum Banza Guru Pema Siddhi Hum”.

Vì lý do này, thiết lập một tiêu chuẩn phát âm để trì tụng cũng hơi khó bởi những vùng khác nhau có phương ngữ khác nhau và vì thế, phát âm cũng khác. Chúng ta không thể nói phát âm của một nơi là chuẩn và phát âm của những người từ các vùng khác là không chuẩn. Vì vậy, miễn là người ta trì tụng với niềm tin và tâm thanh tịnh, phát âm không phải vấn đề lớn để thọ nhận gia trì.

Lần nọ, có một đạo sư vĩ đại, vị đã thực hành trì tụng Chân ngôn Phổ Ba Kim Cương. Sau khi thực hành một thời gian dài, Ngài có thể cắm dao Phổ Ba vào đá. Ngày nọ, Tổ Sakya Pandita đi qua thung lũng nơi vị đạo sư này sống và nghe thấy mọi thứ, bao gồm cả cây cối và nước trong thung lũng, đều dội vang âm thanh Chân ngôn Phổ Ba Kim Cương; vì thế, Ngài nghĩ rằng ắt hẳn phải có một hành giả rất vĩ đại sống quanh nơi ấy. Tuy nhiên, khi cẩn thận lắng nghe, Ngài nhận ra rằng phát âm Chân ngôn không hoàn toàn chính xác. Ngài tìm cách gặp hành giả và đã xoay xở để tìm được ông ấy trong một hang động và sửa lại cách phát âm. Tuy nhiên, khi hành giả sửa lại cách tụng, âm thanh dội vang biến mất. Sau đó, Tổ Sakya Pandita nghĩ có lẽ điều này không đúng và để hành giả quay về lối tụng cũ. Khi làm vậy, hành giả lại có thể cắm dao Phổ Ba vào đá và khắp vùng xung quanh đều dội vang âm thanh của Chân ngôn. Câu chuyện này chỉ ra rằng chừng nào mà tâm chúng ta thanh tịnh, phát âm không phải vấn đề lớn.

7.5. Lợi lạc của việc trì tụng Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng

a) Cách thức nhanh chóng để thọ nhận quán đỉnh trí tuệ

Do đó, nếu con đơn giản gọi Ta

Bằng giai điệu của âm thanh kim cương này,

Ta, Liên Hoa, chẳng thể nào không đến bên con.

Ta sẽ ban cho con sự gia trì và trao tặng

Quán đỉnh của trí tuệ nguyên sơ vĩ đại.

Nếu bạn cầu khẩn Đức Liên Hoa Sinh bằng Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng Kim Cương với âm thanh du dương, Đức Liên Hoa Sinh “chẳng thể nào không đến”, điều nghĩa là Ngài sẽ lập tức xuất hiện trước bạn, để gia trì cho bạn và ban cho bạn các quán đỉnh, thứ trao tặng trí tuệ vĩ đại.

Đây là những lời kim cương của Đức Liên Hoa Sinh, thứ chẳng bao giờ sai. Ngày nay, có nhiều hành giả không thể tìm được những đạo sư ban quán đỉnh bởi nhiều đạo sư rất bận rộn hay không khỏe. Trong trường hợp đó, bạn có thể thỉnh cầu Guru Rinpoche các quán đỉnh. Bằng cách trì tụng Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng mỗi ngày, thân trí tuệ của Guru Rinpoche sẽ đến bên và trao cho bạn các quán đỉnh. Chừng nào mà bạn có niềm tin thì bạn sẽ nhận được sự gia trì và các quán đỉnh trí tuệ của Ngài.

b) Các dấu hiệu của ân phước gia trì

Vô số chư Tôn Tam Gốc sẽ vân tập như những đám mây,

Để ban tặng, không chướng cản, các thành tựu thông thường và thù thắng.

Và trong lúc thức hay trong thiền định,

Hoặc trong các linh kiến giấc mơ, con sẽ diện kiến Ta.

Con sẽ thấy những khối ánh sáng cầu vồng xoáy và ngửi thấy hương thơm.

Khi bạn cầu khẩn bằng cách trì tụng Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng, Tam Gốc gồm Đạo Sư, Bổn tôn và Không Hành sẽ vân tập như những đám mây trước bạn để gia trì và ban cho bạn các thành tựu (siddhi) thông thường và thù thắng không chướng cản. Nhờ sự hành trì như vậy, bạn có thể có được những cảm giác đặc biệt hay kinh nghiệm về việc thọ nhận ân phước gia trì của Đức Liên Hoa Sinh và nhiều vị Tôn, hoặc thấy chư vị trong đời sống hằng ngày, lúc thiền định hay trong giấc mộng. Và đôi lúc, bạn thậm chí có thể thấy ánh sáng cầu vồng hay ngửi thấy mùi thơm quanh phòng thiền định của bạn.

Khi tôi đang dịch bản văn này, Đức Liên Hoa Sinh xuất hiện nhiều lần trong các linh kiến giấc mộng. Tôi không nói rằng đó là một trạng thái tâm linh vô cùng sâu xa. Lý do tôi nhắc đến là để xác nhận điều mà Tôn giả Longchenpa miêu tả là sáu kiểu của sự chắc chắn trong bản văn Kho Tàng Chỉ Dẫn Cốt Tủy [Mengak Dzod] của Ngài. Một trong những sự chắc chắn này là, nếu một người thực hành Giáo Pháp thì chắc chắn anh ta sẽ trải nghiệm sự gia trì. Vì thế, nếu bạn thực hành Giáo Pháp với lòng sùng mộ, bạn chắc chắn sẽ thọ nhận sự gia trì hay quán đỉnh.

Và nghe những điệu nhạc linh thiêng và tiếng damaru nhẹ nhàng.

Thân, khẩu và ý của con ngập tràn ân phước gia trì,

Con sẽ đạt chứng ngộ một cách bất ngờ

Nhờ công đức của sức mạnh giác tính.

Tám bộ tinh linh kiêu ngạo sẽ vâng lời con.

Nếu bạn thực hành Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng thì bạn sẽ thường nghe thấy âm thanh của [trống] damaru từ những vị linh thiêng và âm thanh của các Pháp khí của chư Hộ Pháp, Không Hành Nam và Không Hành Nữ. Trong quá khứ, nhiều kiểu âm thanh tuyệt diệu thường được nghe thấy quanh các hang động hay tịnh thất nơi mà một số hành giả tiến hành nhập thất cô tịch. Bên cạnh đó, thân, khẩu và ý của bạn sẽ được gia trì lớn lao: Nếu thân của bạn từng đau đớn rất nhiều, nó sẽ trở nên vô cùng thư giãn và thoải mái nhờ thực hành; nếu khẩu của bạn sơ suất và chói tai, nó sẽ trở nên mềm mỏng và dịu dàng nhờ thực hành; nếu bạn từng bị phiền nhiễu bởi các cảm xúc tiêu cực thâm căn cố đế, nhờ quán đỉnh của Đạo Sư Liên Hoa Sinh, với ân phước gia trì vô cùng mạnh mẽ và oai hùng tan hòa vào tâm bạn, bạn sẽ trải nghiệm rằng tất cả tham, sân và si của bạn được chuyển hóa lớn lao. Một số người thay đổi rất nhanh, bởi ân phước gia trì của chư Phật và Bồ Tát đã tan hòa vào tâm họ nhờ sự hành trì sùng kính của họ. Những vị với căn cơ sâu sắc hơn thậm chí sẽ lập tức đạt được giác tính cố hữu, tức là đạt giác ngộ tức thì và nhận ra sự thực chân chính. Sau đấy, tất cả tám bộ tinh linh kiêu ngạo sẽ tuân theo bất cứ chỉ dẫn nào bạn trao cho họ. Họ sẽ không còn làm hại bạn. Thay vào đó, họ sẽ trở thành những vị bảo vệ và liên tục giúp đỡ để các hoạt động Giáo Pháp của bạn trở nên phát triển.

Tất cả các con được kết nối với Ta như vậy sẽ đạt được sức gia trì của Ta[8],

Và nhanh chóng thành tựu như chư Trì Minh,

Con sẽ chẳng bao giờ rời xa Ta, Liên Hoa Sinh. Samaya!

Nếu bạn thực hành lời cầu nguyện này của Đức Liên Hoa Sinh, bạn sẽ làm lợi lạc vô số hữu tình chúng sinh, bất kỳ ai tạo một kết nối với bạn. Bên cạnh đó, bạn sẽ có được sức mạnh và năng lực vĩ đại và nhanh chóng đạt được trạng thái của Trì Minh, trở nên không khác biệt với chính Đức Liên Hoa Sinh.

Mặc dù bạn có lẽ chưa thể giúp đỡ chúng sinh khác ngay lúc này, khi sự hành trì Giáo Pháp của bạn đạt đến một mức độ nhất định, bạn sẽ làm lợi lạc bất kỳ ai kết nối với bạn, bất kể thông qua kết nối nghiệp tốt hay xấu. Cùng lúc, bạn sẽ đạt được sức mạnh lớn lao. Có một số người, bất kể khi nào họ nói, lời lẽ của họ yếu ớt; bất kể khi nào họ làm việc, động cơ của họ yếu đuối; bất kể khi nào họ làm điều gì đó ý nghĩa, họ sẽ gặp các chướng ngại nghiêm trọng và chẳng thể hoàn thành nhiệm vụ. Tại sao vậy? Điều này có lẽ bởi nghiệp chướng mạnh mẽ của họ hay các tinh linh ma quỷ thường xuất hiện và phiền nhiễu tâm họ. Tuy nhiên, nếu chúng ta thực hành nghi quỹ phi phàm này, tất cả các vấn đề đó sẽ đều bị tiêu trừ nhờ ân phước gia trì của Guru Rinpoche, bởi chúng ta sẽ có được năng lực và nhanh chóng đạt được trạng thái Trì Minh, trở nên không khác với chính Đức Liên Hoa Sinh.

7.6. Tiên tri

a) Tiên tri về việc phát lộ Terma

Tam Gốc mà chính Ta hiện thân,

Thân kim cương khởi lên từ hồ,

Xuất hiện là huyễn võng của các hóa hiện.

Nếu con cầu nguyện đến Ta tùy theo ước nguyện của bản thân,

Ta sẽ ban các thành tựu tương ứng với chúng.

Vì con, những vị bây giờ là vua và dân chúng,

Và vì các đệ tử trong tương lai của Ta,

Với tình thương, Ta giảng dạy tinh túy của tâm Ta.

Điều này nghĩa là, “Ta, Liên Hoa Sinh, thực sự là Tam Gốc. Trước hữu tình chúng sinh, thân kim cương của Ta hiển bày từ bông sen giữa biển nước và Ta xuất hiện là một huyễn võng các hóa hiện. Nếu con phát khởi niềm tin với tất thảy công đức của Ta và cầu nguyện đến Ta, con sẽ thọ nhận các thành tựu tùy theo mong ước”. Những vị cầu khẩn xuất sắc nhất sẽ nhận được quán đỉnh và gia trì tốt nhất trong khi những vị trung bình sẽ nhận được ân phước gia trì trung bình. Vì lợi lạc của vua và dân chúng khi ấy cũng như các đệ tử tương lai của Ngài, Guru Rinpoche đã trao các chỉ dẫn với lòng bi mẫn lớn lao, thứ giống như tinh túy của tâm Ngài.

Không được tiết lộ, mà như một kho tàng sâu sắc, lúc này nó phải được chôn giấu.

Trong thời kỳ xấu ác sắp tới, đệ tử của chính Ta sẽ xuất hiện’

Khi ấy, với trí tuệ,

Nhờ sức mạnh từ lời cầu nguyện của Vairotsana,

Vị ấy sẽ phát lộ phương pháp này để điều phục chúng sinh,

Phát ra những chữ ánh sáng biểu tượng.

Nhờ đó, cội nguồn giúp đỡ cho những kẻ lang thang sẽ lan tỏa khắp gần xa.

Samaya!

Chỉ dẫn này của Guru Rinpoche, thay vì được truyền bá ngay lúc đó, đã được chôn giấu như một bản văn kho tàng. Guru Rinpoche tiên đoán rằng trong thời kỳ suy đồi tương lai, khi những đệ tử may mắn của Ngài xuất hiện, nhờ sức mạnh lời nguyện của Tổ Vairotsana, giáo lý này sẽ xuất hiện là chữ ánh sáng biểu tượng hay ký tự Không Hành Nữ.

Có nhiều nghi quỹ phi phàm về Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng; nhiều trong số đó, chẳng hạn nghi quỹ này của Kongtrul Rinpoche, được chôn giấu trong các đại dương, trong không trung, trong núi thiêng hay những nơi khác. Theo một số tài liệu lịch sử, Dakini Yeshe Tsogyal đã dành một trăm năm để chôn giấu tất cả các giáo lý sâu xa của Guru Rinpoche sau khi Ngài đến vương quốc La Sát. Sau đó, những đạo sư vĩ đại như Nyak Jnanakumara, Vairotsana, Nang Yeshe Dorje, Vimalamitra cũng chôn giấu nhiều giáo lý Mật thừa thù thắng, thứ chờ đợi sự phát lộ của các Terton vĩ đại sau này.

b) Sự xuất sắc của Terma

Các Terma thật phi phàm. Thực sự, những bản văn kho tàng cũng tồn tại trong Kinh thừa. Trong Trường Phái Nyingma Của Phật Giáo Tây Tạng của Dudjom Rinpoche, những bản văn Kinh thừa được trích dẫn để bảo vệ điểm này. Theo các bản văn này, Phật Thích Ca Mâu Ni đã chôn giấu một vài giáo lý đặc biệt của Ngài ở những nơi nhất định và tiên đoán rằng những vị nào đó sẽ đến và phát lộ trong tương lai. Tuy nhiên, bởi những kiểu bản văn kho tàng này không thường được thấy trong Kinh thừa như trong truyền thừa của Guru Rinpoche, người ta thường nghĩ rằng chúng chỉ tồn tại trong truyền thống Mật thừa.

Trong lịch sử Phật giáo Tây Tạng, có 108 vị Terton nổi tiếng và được công nhận rộng rãi nhất; tiểu sử của những vị này được tìm thấy trong cuốn Trăm Terton. Ngoài ra, trong những cuốn sách lịch sử Phật giáo khác, chẳng hạn Trường Phái Nyingma Của Phật Giáo Tây Tạng của Dudjom Rinpoche, cũng có tiểu sử của các Terton vĩ đại, chẳng hạn Tổ Jigme Lingpa, Kongtrul Rinpoche, Đức Jamyang Khyentse Wangpo và Mipham Rinpoche. Nếu chúng ta đọc các bản văn kho tàng được phát lộ bởi chư Terton vĩ đại và hiểu được công đức cũng như ảnh hưởng sâu xa của chúng, chúng ta sẽ phát khởi sự xác quyết lớn lao với hiệu lực của các Terma.

Truyền thừa Terma, là [truyền thừa] ngắn trong hai kiểu trao truyền giáo lý của Trường phái Nyingma, thoát khỏi các lỗi lầm mà sự khẩu truyền dài [Kama] gặp phải. Không giống với sự khẩu truyền dài hay truyền thừa Kama, giáo lý truyền thừa Terma hoàn toàn thanh tịnh, thoát khỏi bất kỳ ô nhiễm nào đến từ sự phá vỡ các thệ nguyện và không có quá trình trao truyền phức tạp và dài dòng từ thầy sang trò. Đích thân Đức Liên Hoa Sinh đã gia trì cho tất cả những giáo lý Terma này, chôn giấu chúng ở đâu đó và tiên đoán vị sẽ phát lộ chúng trong tương lai. Vào đúng thời điểm, khi mọi thuận duyện hội tụ, nhờ sức mạnh lời nguyện của Guru Rinpoche, cũng như sức mạnh của động cơ và chứng ngộ tâm linh của đệ tử tiền định (vị Terton), những bản văn này sẽ được phát lộ vì lợi lạc của mọi hữu tình chúng sinh. Đôi khi, những Terma được phát lộ khi các Terton đến một nơi nhất định, nơi mà chư vị nhớ về đời quá khứ. Năm 1990, khi Kyabje Jigme Phuntsok Rinpoche viếng thăm Paro Taktsang ở Bhutan – nơi mà Đức Liên Hoa Sinh hóa hiện trong hình tướng phẫn nộ cưỡi trên lưng hổ để đánh bại những chúng sinh ma quỷ, Kyabje Rinpoche nhớ lại điều mà Guru Rinpoche giao phó cho Ngài trong đời quá khứ và đã phát lộ một Terma về thực hành Liên Hoa Sinh phẫn nộ.

Thực hành và giáo lý Mật thừa chứa đựng những ý nghĩa sâu sắc, thứ vượt xa sự hiểu quan niệm của chúng ta. Điều quan trọng là các môn đồ Kim Cương thừa cần nhận thức về điều này.

8. Tại sao lại là Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng

Dịp này, tôi sẽ chỉ ban một giải thích cô đọng và theo nghĩa đen thay vì một giáo lý mở rộng về bản văn kho tàng của Đức Pema Garwang Chime Yungdrung Lingpa. Ý định của tôi là để những vị có niềm tin với Kim Cương thừa hiểu được Lời Cầu Nguyện Bảy Dòng này sở hữu kiểu công đức nào. Sau khi chúng ta hoàn thành giáo lý này, nhiều người các bạn có thể trì tụng lời cầu nguyện này mỗi ngày, thậm chí khi đi bộ hay trong lúc ăn. Tuy nhiên, sau một hồi, các bạn có thể không còn được truyền cảm hứng và tinh tấn đến vậy, bởi tâm của chúng sinh bình phàm không đáng tin cậy và dễ thay đổi. Thậm chí nếu điều ấy xảy ra, khi bạn đã có được sự hiểu căn bản về lời cầu nguyện, bạn sẽ không mất đi sự tin tưởng bất kể gặp phải nghịch duyên nào.

Một lần nữa, tôi muốn nhấn mạnh tầm quan trọng lớn lao của việc cầu nguyện đến Đức Liên Hoa Sinh trong thời kỳ suy đồi hiện nay. Tôi hy vọng các bạn có thể quán chiếu về điểm này. Không phải bởi vì tôi là một hành giả Phật giáo Tây Tạng mà tôi hoằng dương những giáo lý và thực hành của Phật giáo Tây Tạng. Chừng nào còn có lợi cho hữu tình chúng sinh, dù là giáo lý Phật Đà hay điều gì khác, thì nó đều đáng được thúc đẩy như nhau. Đây là mục tiêu thù thắng. Vì vậy, giáo lý ý nghĩa nhất với mỗi chúng sinh là gì? Các bạn đều cần quán chiếu sâu sắc về điều này.

Khenpo Sodargye Rinpoche 

Việt ngữ: Pema Jyana

Nguồn Anh ngữ: Seven-Line Prayer to Guru Rinpoche 

Khi đối mặt với cái chết, tất cả của cải thế gian, kiến thức, kinh nghiệm và v.v... đều được xem là vô ích. Không có sự rèn luyện trước đó trong sự chuẩn bị cho cái chết, mỗi người, bất kể địa vị của anh hay cô ấy trong cuộc đời có lỗi lạc đến đâu, sẽ đều hoảng sợ khi đối mặt với cái chết. Nhiều người trở nên cực kỳ bi quan và nản lòng, trở nên tái nhợt và hốc hác ngay tức thì, sau khi bị chẩn đoán ung thư giai đoạn sau và được bác sĩ thông báo về cái chết. Thông thường, nỗi sợ của họ còn có hại với tình hình của họ hơn chính căn bệnh ung thư.

Hầu hết mọi người chỉ cảm thấy không được giúp đỡ về cách đối mặt với cái chết. Nếu toàn bộ quá trình chết có thể được chuyển hóa thành hành trình giải thoát đầy hoan hỷ và ý nghĩa, không cần phải cảm thấy lo âu và bi đát.

Ở đây, chúng ta sẽ thảo luận phần về cách đối mặt với cái chết trong bản văn Tạng ngữ Bardo Thodol hay Giải Thoát Nhờ Nghe Trong Trạng Thái Trung Gian. Bởi sự thật rằng FF là một bản văn Đại Viên Mãn Dzogchen, người ta phải thọ nhận quán đỉnh và hoàn thành năm thực hành sơ khởi trước để có thể nghiên cứu tỉ mỉ về bản văn này. Nếu không, nó được xem là một sự vi phạm trình tự nghiên cứu những giáo lý bí mật của Kim Cương thừa khi trao giáo lý cho ai đó không xứng đáng. Đây không chỉ là một lỗi lầm, mà những giáo lý cũng không thể làm lợi lạc bất kỳ ai không đáp ứng yêu cầu. Vì vậy, các thực hành đặc biệt của Kim Cương thừa trong bản văn này sẽ không được thảo luận ở đây.

Bardo Thodol trình bày hai kiểu phương pháp để đối mặt với cái chết: một là cách đối mặt với cái chết một cách cá nhân; hai là cách giúp người khác đối mặt với cái chết, chẳng hạn trì tụng những bản văn hay Mật chú lúc chết hay thực hành chuyển di thần thức (Phowa[2]), một nghi thức sau khi chết, thứ, giống như dịch vụ chăm sóc hấp hối ở phương Tây, đặc biệt hữu ích với những bệnh nhân vô phương cứu chữa. Những chỉ dẫn trong Bardo Thodol không có sẵn ở bất kỳ nơi nào khác trong các nghiên cứu thông thường ngoại trừ trong y học Tây Tạng, nơi mà chúng được nhắc đến theo cách nào đó.

I. Đối diện với cái chết một cách đúng đắn

Biết về cái chết một cách chuẩn xác có thể giúp chúng ta vượt qua sợ hãi, lo âu và sự lảng tránh khi cái chết được nhắc đến bởi chúng ta đã biết rằng cái chết chỉ là một phần của quá trình xoay vòng của cuộc sống, chứ không phải kết thúc. Không cần phải cảm thấy chán nản và bi quan khi đối mặt với cái chết. Trái lại, chúng ta thậm chí có thể nâng cuộc đời mình lên một mức độ khác trong cái chết nếu biết cách tận dụng cơ hội.

Từ chết đến tái sinh, ít nhất có vài cơ hội nữa để một người đạt giải thoát, đạt Phật quả hay tái sinh trong Cực Lạc Sukhavati (cõi Tịnh độ của Phật A Di Đà) nếu người đó nắm bắt được những chỉ dẫn cốt tủy về cái chết. Không đạt được Phật quả hay tái sinh trong cõi Tịnh độ của Phật A Di Đà, bằng cách áp dụng những chỉ dẫn cốt tủy về cái chết, người ta cũng có thể tự tại lựa chọn tái sinh trong cõi người, có một cuộc đời được phú bẩm những tự do và thuận duyên để thực hành Giáo Pháp và rốt ráo đạt giải thoát. Đã nắm vững những chỉ dẫn cốt tủy, người ta không còn chỉ phó mặc nghiệp lực quá khứ khi tái sinh. Thiếu kiến thức này, người ta sẽ bỏ lỡ mọi cơ hội giải thoát khỏi sự kiểm soát của nghiệp lực rất nhiều lần. Vì thế, điều quan trọng là học hỏi những chỉ dẫn cốt tủy về cái chết.

1. Các dấu hiệu báo trước về cái chết

Trước hết, làm sao người ta biết được bản thân sắp chết? Các dấu hiệu báo trước về cái chết được nhắc đến trong nhiều bản văn Đại Viên Mãn Dzogchen. Trong số chúng, một sự giải thích rõ ràng được trình bày trong Tinh Túy Đạo Sư Tâm Linh của Tôn giả Longchenpa[3].

Những dấu hiệu báo trước đến dưới nhiều dạng: tâm lý, vật lý, giấc mơ, xa, gần, rất gần, v.v... Khi một dấu hiệu xa xuất hiện, một người sẽ chết trong vòng hai hay ba năm. Vài dấu hiệu chỉ ra một người có thể chết trong một năm, sáu tháng hay vài tháng trong khi một số khác cho thấy trong vòng vài ngày. Tuy nhiên, chúng ta thường không để tâm đến các điềm báo này bởi chúng ta không biết rằng chúng là những dấu hiệu của cái chết.

Các dấu hiệu gần nhất chỉ ra rằng một người sẽ chết trong hai tiếng đồng hồ hay ít hơn hai mươi giờ sau khi những dấu hiệu như vậy xuất hiện. Ví dụ, khi mắt vẫn có thể thấy nhưng thị lực thì mờ dần; tai có thể nghe nhưng âm thanh thì không rõ, như thể nó đến từ nơi rất xa. Khi những điều này xảy ra, người ta cần biết rằng cái chết vốn đã rất gần.

Nhưng khi một dấu hiệu xa được nhận ra, người ta không thể chỉ sử dụng thực hành Phowa để trực tiếp chạm đến cái chết bởi nó giống như giết hại một mạng sống. Điều cần được thực hiện là tham gia vào thực hành trường thọ Vô Lượng Thọ Phật (Amitayus) để tạm thời đẩy lùi cái chết. Nếu điều này không thể đảo ngược cái chết sau nhiều lần nỗ lực, người ta cần áp dụng những biện pháp sau đây.

Bardo Thodol nói rằng một hành giả tốt thường biết thời điểm qua đời của anh hay cô ấy. Một cách tự nhiên, những người không thực hành chẳng có cách nào biết được điều này. Là những học trò của Phật Pháp, chúng ta cần nói với bác sĩ như thế này: “Hãy thành thật cho tôi biết nếu tôi không thể được chữa trị. Tôi sẽ không lo sợ bởi tôi là một hành giả và tôi cần chuẩn bị bản thân trước cái chết”. Nếu bác sĩ vẫn giấu sự thật, hãy xem xét thái độ của những người xung quanh.

II. Những điểm then chốt để đối mặt với cái chết trong Phật giáo Đại thừa Hiển giáo

1. Buông bỏ bám chấp với của cải thế gian của đời này

Hãy trao mọi của cải và tài sản để làm những việc tốt, đóng góp cho những trường từ thiện, tổ chức phúc lợi xã hội hay cúng dường chư Phật và Tăng đoàn, giải phóng sinh mạng, v.v... Cũng tốt nếu để lại một phần cho con cái của bạn. Mặc dù không phải tốt nhất, sau tất thảy, nó vẫn được xem là một kiểu bố thí. Thậm chí chỉ một chút tham luyến cũng có thể trở thành chướng cản đối với tái sinh.

2. Đừng sợ hãi cái chết mà hãy phát khởi những mong ước thiện lành

Hãy chắc chắn về việc nói với bản thân rằng: “Mãi mãi chia xa những thành viên gia đình đáng yêu thì thực sự là một tai họa to lớn, nhưng sống và chết, vui và buồn, chia ly và hội ngộ của hữu tình chúng sinh cũng chỉ là quy luật tự nhiên của cuộc sống. Tất cả bảy tỷ người trên thế giới đều sẽ đối mặt với cái chết vào lúc nào đó. Tôi không phải là người duy nhất”. Nhờ nghĩ như vậy, bạn sẽ không cảm thấy quá quẫn trí với cái chết của bản thân.

Thông thường, người ta cần nỗ lực sám hối những bất thiện hạnh quá khứ, nhưng khi tiến gần đến cái chết, họ không nên quá xem trọng những ác nghiệp của bản thân, lo âu và hối tiếc nhiều đến mức họ mất tập trung vào thực hành trọng yếu trong tay. Đây sẽ là một vấn đề nghiêm trọng. Thay vào đó, họ cần nghĩ như sau: Mặc dù tôi đã phạm phải ác hạnh nghiêm trọng, tôi cũng đã làm nhiều điều tốt đến mức hầu hết lỗi lầm chắc hẳn đã được tịnh hóa; nó không thể nào quá tệ. Điều quan trọng là không quá xem trọng ác nghiệp của bản thân vào lúc này để xoa dịu tâm và đối mặt với cái chết một cách bình tĩnh.

Bên cạnh đó, người ta cần phát nguyện theo những giáo lý Bảy Điểm Luyện Tâm: Nguyện con gặp được Phật giáo Đại thừa, hạnh ngộ một thiện tri thức tâm linh – vị có thể giải thích cho con những giáo lý của Đại thừa và phát khởi Bồ đề tâm trong mọi đời sắp tới.

Bất kỳ ý nghĩ nào trong giờ phút cuối cùng của cuộc đời đều có thể có ảnh hưởng quan trọng đối với cái chết. Bất kỳ mong ước nào được phát khởi trước khi chết cũng có thể tạo ra sức mạnh to lớn. Vì vậy, hãy nỗ lực hết sức để phát khởi những mong ước thiện lành khi cái chết đến gần. Hãy đảm bảo không nuôi dưỡng bất kỳ thù hận hay phàn nàn nào với bất kỳ ai, bất kỳ điều gì hay xã hội nói chung. Hãy bỏ lại tất cả những chiếc túi của tham, sân và si và tiếp tục một hành trình cuộc đời mới với sự thoải mái trọn vẹn. Tuy nhiên, thật khó để nói liệu người ta có thể gặp gỡ giáo lý Đại thừa một lần nữa trong đời sau hay không nếu mong ước như vậy không được phát khởi lúc cuối đời này.

3. Phá vỡ chấp ngã và sự chăm sóc cái ngã

Cùng lúc, người ta cũng cần suy ngẫm lý do tại sao đã trải qua vô số lần sinh và tử từ vô thủy, người ta vẫn không thể đạt giải thoát trong mỗi lần. Họ làm việc quần quật trong vài thập niên sống trên thế giới này, chỉ nhận ra vào lúc cuối đời rằng chẳng gì trong những công việc trong đời này hữu ích với sự giải thoát và tái sinh. Và lý do cho vô số lần thất bại chính là bởi chấp ngã. Bởi chấp ngã và chăm sóc cái ngã, người ta chỉ yêu thương bản thân, chỉ thích thú phục vụ bản thân và xem thường nhu cầu cũng như cảm xúc của chúng sinh khác. Lần này, với những chỉ dẫn cốt tủy về cái chết cuối cùng đã nằm trong tay, họ phải quyết tâm tiêu diệt chấp ngã và sự chăm sóc cái ngã.

4. Sức mạnh cảm ứng

Cũng có vài trường hợp sử dụng sức mạnh cảm ứng trong đời sống hàng ngày. Ví dụ, nếu bạn phải thức dậy lúc năm giờ sáng hôm sau, khi bạn sắp chìm vào giấc ngủ, bạn quyết tâm làm điều đó bằng cách nhiều lần tự nhủ: “Tôi phải thức dậy lúc năm giờ sáng mai”. Như thế, bạn có thể chắc chắn dậy đúng giờ vào hôm sau.

Chư A La Hán cũng làm điều tương tự trước khi nhập định. Nếu chư vị chuẩn bị để duy trì trong định trong bảy ngày, chư vị sẽ phát nguyện ngay trước đó: Tôi phải xuất định vào ngày thứ bảy. Làm điều này sẽ đảm bảo rằng chư vị có thể kết thúc thiền định một cách tự nhiên vào hôm đó. Đó là sức mạnh cảm ứng.

Nó cũng có thể được sử dụng khi đối mặt với cái chết. Khi biết rằng bạn sắp từ giã thế giới này và bước vào cái chết, bạn phải nhắc nhở bản thân: Chẳng bao lâu, tôi sẽ chìm vào hôn mê sâu và sau đấy tỉnh lại từ đó. Khi tỉnh lại và nhìn môi trường xung quanh, tôi phải nói với bản thân rằng tôi đã chết. Lúc này, tôi không được phép sợ hãi mà phải cố gắng tìm kiếm một nơi tốt đẹp hơn để tái sinh. Tôi cũng phải quyết tâm không quên lòng bi mẫn và Bồ đề tâm khi tái sinh và đem lòng bi mẫn và Bồ đề tâm theo cùng đến đời sau.

Tâm chúng ta vốn đã có năng lực như vậy. Vì thế, chúng ta cần làm tất cả những gì có thể để phát triển năng lực này. Đó là sức mạnh cảm ứng được sử dụng vào thời điểm lâm chung.

5. Cần quán tưởng chư Bổn tôn trong quá trình lâm chung

III. Những điểm then chốt để đối mặt với cái chết trong Phật giáo Kim Cương thừa

Trong Kim Cương thừa, có hai phương pháp tốt nhất để đối mặt với cái chết: một là thực hành Phowa, điều kia là những chỉ dẫn cốt tủy đặc biệt của Mật chú Bí mật.

Nếu có thể, sẽ là lý tưởng nếu thỉnh mời đạo sư của bản thân đến và giải thích điều có thể xảy ra khi trải qua cái chết và những điểm quan trọng cần giữ trong tâm. Đây là thực hành phổ biến ở Tây Tạng. Khi nghe tin rằng ai đó sẽ sớm qua đời, đạo sư sẽ lập tức khởi hành đến gặp người đó. Tốt nhất là gặp được người đó trước khi cái chết xảy ra và trao mọi chỉ dẫn trọng yếu đúng lúc để người lâm chung sử dụng ngay sau đó. Kết quả có thể không tốt nếu người đó chết trước khi đạo sư đến. Nếu đạo sư không thể đến, hãy yêu cầu một hành giả Kim Cương thừa kinh nghiệm, vị thân thiết với người lâm chung, làm điều tương tự; nếu điều này cũng không thể, cũng thật tốt nếu yêu cầu một hành giả Kim Cương thừa, người giữ gìn thệ nguyện Samaya tương đối thanh tịnh trao những lời nhắc nhở với người lâm chung.

IV. Những điều đặc biệt được thực hiện vì người lâm chung

1. Truyền giới và ban quán đỉnh

Nếu người lâm chung chưa từng thọ nhận bất kỳ giới luật nào trước kia, giới quy y hay giới của những hành giả cư sĩ, hãy trao truyền bất cứ điều gì cần thiết. Nếu các giới luật được thọ nhận trước kia đã bị phá vỡ theo cách nào đó, bây giờ là lúc phục hồi chúng. Ở Tây Tạng, khi một người sắp qua đời và nếu thời gian cho phép, người lâm chung phải được trao cho cơ hội thọ nhận quán đỉnh. Nếu quán đỉnh được thọ nhận vào lúc qua đời, không có cơ hội phá vỡ giới Kim Cương thừa. Do đó, giới luật sẽ được giữ gìn thanh tịnh khi người đó rời bỏ thế giới này, điều có thể ảnh hưởng một cách tích cực đến hướng tái sinh trong đời sau. Vì vậy, điều vô cùng quan trọng là có thể thọ giới và quán đỉnh vào lúc lâm chung.

2. Sám hối

Bây giờ cũng là lúc mà đạo sư hay các đạo hữu dẫn dắt người lâm chung sám hối về những hành động xấu đã phạm phải. Thậm chí nếu người đó không còn có thể nói hay quỳ lạy để bày tỏ sự hối lỗi, chỉ giữ cảm giác hối hận cũng đủ để tịnh hóa những ác hạnh quá khứ.

3. Buông bỏ

Hãy đảm bảo việc nhắc nhở người lâm chung: đừng mong nhớ, than phiền hay ghét bỏ thế giới này. Mọi thứ đã hoàn tất. Tất cả sẽ bị bỏ lại đằng sau và mọi mối quan hệ kết thúc. Bạn cần tập trung mọi sự chú ý vào những câu hỏi lớn về cách đối mặt với cái chết, cách tái sinh và cách đối mặt với đời sau. Hãy buông bỏ mọi vướng mắc với đời này và ra đi không chút gánh nặng!

Có một nghi quỹ đặc biệt cho trạng thái trung gian, mà nội dung chỉ là điều mà chúng ta đã thảo luận ở đây. Nếu nghi quỹ này có sẵn, tất cả những gì người ta cần làm là đọc nó cho người lâm chung.

4. Tư thế

Tư thế của chúng ta vào lúc chết cũng khá quan trọng. Lúc lâm chung, người ta cần giữ tư thế nằm giống như của Phật Thích Ca Mâu Ni khi Ngài nhập Niết Bàn – đầu hướng về phía Bắc, chân phía Nam, nằm về bên phải của thân, đặt tay phải dưới đầu, ấn mũi phải bằng ngón út phải và thở qua mũi trái. Các bản văn nói rằng khi nằm về bên phải của thân, hơi thở sẽ tự nhiên đi qua mũi trái. Tuy nhiên, điều vẫn rất quan trọng là chặn mũi phải. Dù là Phật tử hay không, bằng cách nằm đúng tư thế khi lâm chung, người ta có thể chắc chắn không tái sinh vào trong ba cõi thấp hơn trong một hay hai đời sau, ngay cả khi không có sự giúp đỡ của bất kỳ nghi thức chuyển di nào khác.

[Tượng] Phật đang nằm được thờ trong Phật giáo Tây Tạng hay Trung Hoa là điều khá hiếm thấy. Tuy nhiên, Phật giáo Nguyên thủy Theravada cho rằng sự nhập diệt của Đức Phật đại diện cho trạng thái rốt ráo có khả năng đạt được. Vì thế, tượng Phật nằm, điều biểu tượng cho sự nhập diệt của Đức Phật, thường được thấy trong những ngôi chùa Phật giáo Nam Tông, chẳng hạn ở Thái Lan và các quốc gia Đông Nam Á khác. Sự giải thích này không sai bởi Đức Phật không bao giờ thực sự chết.

Nếu không có ai có thể trao những lời nhắc nhở và người ta phải nương tựa vào bản thân để lái hướng tái sinh, điều đầu tiên mà họ cần làm là ăn năn và từ bỏ mọi ham muốn cũng như thù hận với thế giới này. Khi mà người ta vẫn có thể nói, hãy đảm bảo việc nói với các thành viên gia đình giúp họ nằm về bên phải khi lâm chung. Với tất cả mọi người, cái chết quan trọng hơn sự chào đời, vì thế, các mong ước của người lâm chung thực sự cần được tôn trọng bởi tất cả những ai liên quan.

5. Thực hành Phowa

Thực hành này bao gồm Phowa Pháp thân, Báo thân và Hóa thân. Bởi những thực hành liên quan đến Pháp thân và Báo thân giống như những gì được trình bày trong Một Hướng Dẫn Về Các Thực Hành Sơ Khởi Đại Viên Mãn Dzogchen, chúng sẽ không được thảo luận ở đây. Phowa Hóa thân là chung với cả trường phái Hiển và Mật của Phật giáo.

Sau khi nằm xuống về bên phải, người ta cần đặt phía trước một bức hình Phật Thích Ca Mâu Ni, Quán Thế Âm, Liên Hoa Sinh hay Bổn Sư của họ. Những hành giả Tịnh Độ cần đặt hình Phật A Di Đà trong khi những vị đã tiến hành thực hành Bổn tôn Yidam cần sử dụng hình của Bổn tôn tương ứng. Cùng lúc, những thành viên gia đình cần giúp đỡ chuẩn bị các món cúng dường lên chư Bổn tôn. Nếu không thể tìm thấy hình ảnh Bổn tôn, sự quán tưởng bởi người lâm chung cũng có thể được chấp nhận.

Sau đó, hãy phát khởi mong ước: Để giải cứu tất cả hữu tình chúng sinh, mong con, với cái chết này, đạt được Hóa thân, trở thành vị kế thừa chư Phật ba đời và tiếp tục các hoạt động làm lợi lạc hữu tình chúng sinh mãi mãi.

Phương pháp quán tưởng thần thức đi ra khỏi từ mũi trái về cơ bản dành cho những vị đã vun bồi gốc rễ thiện hạnh nhất định nhưng sự hành trì vẫn còn chậm. Nó không phải là một phương pháp để đạt giải thoát mà chỉ để tái sinh trong cõi người để tiếp tục thực hành Giáo Pháp cho đến khi cuối cùng đạt giải thoát.

Với người đã khuất, nơi mà thần thức rời khỏi thân thể lúc cuối là điều vô cùng quan trọng. Nguyên tắc của thực hành Phowa là thần thức phải di chuyển qua kinh mạch trung ương và ra khỏi từ giữa đỉnh đầu để đạt giải thoát và tái sinh trong một cõi Tịnh độ.

Dấu hiệu Phowa thành công là sau khi chết, sự rụng tóc có thể thấy được, một vết sưng hay chút chất lỏng màu vàng rỉ ra quanh đỉnh đầu. Những dấu hiệu này là bằng chứng của sự tái sinh thành công. Nếu những triệu chứng này xuất hiện, sự hướng dẫn tiếp theo về thực hành trạng thái trung gian sẽ không còn cần thiết. Nếu không, đạo sư hay các đạo hữu sẽ cần cung cấp sự dẫn dắt để thực hành trạng thái trung gian.

6. Hướng dẫn về thực hành trạng thái trung gian

Đầu tiên, bên tai của người lâm chung, hãy gọi tên của anh hay cô ấy ba lần. Sau đấy, nói rằng: “Này [tên người đó], hãy hoàn toàn chú ý đến điều tôi đang nói. Bạn đang hấp hối, nhưng đừng sợ hãi bởi cái chết chỉ là một hiện tượng tuần hoàn của cuộc sống. Bạn cần đối diện với mỗi sự việc của cái chết dựa trên điều tôi nói với bạn”.

Khi đang hỗ trợ trong sự trì tụng cho người lâm chung, người ta cần nói to và lặp lại bên tai người lâm chung về quá trình của trạng thái trung gian và cách thức thực hành. Giọng nói cần phải to nhất có thể bởi mọi giác quan của người lâm chung sắp ngừng hoạt động. Nếu giọng quá thấp hay quá xa, nó có thể không được nghe thấy. Chúng ta cũng có thể bắt chước vài đạo sư trong quá khứ, những vị đã nói qua ống gắn vào tai của người lâm chung. Mục đích của việc làm như vậy có lẽ một mặt là để đảm bảo rằng những chỉ dẫn có thể được nghe thấy và mặt khác, để ngăn những người xem thông thường khỏi việc nghe được những chỉ dẫn này và đảm bảo tính bí mật của các thực hành Đại Viên Mãn Dzogchen.

Thời xưa, trao truyền Dzogchen bị kiểm soát nghiêm ngặt. Nó luôn được tiến hành trên nền tảng một - một và không bao giờ hơn bảy hay tám người một lần. Trao truyền cũng được tiến hành bằng cách thì thầm qua ống vào tai của người thọ nhận – do đó được gọi là trao truyền thì thầm bên tai.

Nó cũng như thể một vị vua hay một người có thẩm quyền yêu cầu ai đó trao tận tay một thông điệp. Người sứ giả sẽ làm mọi điều có thể để truyền thông điệp đến đúng địa điểm hay đúng người, một cách chắc chắn. Trong trường hợp Phowa, người lâm chung vào thời điểm giữa sống và chết sẽ chắc chắn lắng nghe cẩn thận và tuân theo những chỉ dẫn về lối đi trong trạng thái trung gian và cách đối mặt với nó.

7. Cách thức tái sinh trong trường hợp khẩn cấp

Khi gặp phải những tình huống bất ngờ, chẳng hạn động đất, sóng thần hay tai nạn ô tô, người ta cần sử dụng đường tắt để đảm bảo tái sinh trong Tịnh độ: Hãy quán tưởng Đức Phật, chư Bồ Tát và đạo sư an tọa trên đỉnh đầu và hết sức tập trung vào đỉnh đầu. Phương pháp đơn giản này, cũng là dễ dàng nhất, có thể giúp bạn đạt được sự tái sinh tốt lành.

Việc các đệ tử Kim Cương thừa hay người Tây Tạng thông thường cầu khẩn đến Đức Liên Hoa Sinh, Phật Thích Ca Mâu Ni hay đạo sư của riêng họ bất cứ khi nào họ sợ hãi, thậm chí khi họ ngất đi, là chuyện phổ biến. Đây là một thói quen rất đơn giản mà cũng có thể tạo ra nhiều lợi lạc; vì thế, chúng ta cần làm vậy. Ví dụ, người ta có thể tạo thói quen gọi và cầu nguyện Phật A Di Đà bất cứ khi nào thuận tiện để khi thời khắc then chốt xảy ra, tâm sẽ đến với Phật A Di Đà một cách bản năng.

Mặt khác, một cách tốt hơn để những hành giả tiếp tục đến đời tiếp sau là nhờ rèn luyện trong thiền định.

Chúng ta không nên sợ hãi hay thờ ơ cái chết. Hãy từ bỏ hai thái cực này và đối mặt với cái chết với tâm thế điềm tĩnh và an bình và nỗ lực nâng cuộc đời chúng ta lên một mức độ khác trong quá trình chết.

V. Những điểm then chốt về trì tụng cho người chết

Các Phật tử cần có tinh thần đồng đội, giúp đỡ và chăm lo cho nhau. Giúp trì tụng lời cầu nguyện vào lúc chết chính là sự giúp đỡ cuối cùng và tốt nhất.

Ngày nay, một số nhóm Phật tử cũng đang thúc đẩy ý tưởng này và thiết lập những nhóm tiến hành trì tụng riêng biệt. Đó là một sự giúp đỡ hữu ích và cần thiết với tất cả. Chúng ta đều cần phản ứng một cách tích cực với hoạt động này.

1. Tiêu chuẩn của người trì tụng

Có ba tiêu chuẩn với những người tiến hành trì tụng:

a) Sự trì tụng cần được tiến hành vì lòng từ và bi chứ không phải để khoe khoang khả năng giao tiếp với Phật A Di Đà, [khả năng] hỗ trợ người đã khuất được tái sinh trong cõi Tịnh độ hay bất kỳ ý định tương tự để chứng minh sự ưu việt của bản thân. Tiến hành sự trì tụng với sự kiêu ngạo hay ý định khoe khoang thì đơn giản là sai lầm. Hơn thế nữa, trong quá trình tang lễ, người ta phải lặp đi lặp lại việc nhắc nhở bản thân phát khởi lòng từ và bi, thậm chí sự phát khởi mang tính tạo tác cũng có thể chấp nhận được bởi thiếu lòng từ và bi, không có cách nào để giúp đỡ người đã khuất tái sinh cát tường. Đây là một điểm rất quan trọng cần lưu ý.

b) Người ta phải tin tưởng vững chắc rằng cả nghi quỹ và nghi thức được cử hành đều có sức mạnh dẫn dắt người đã khuất đến sự tái sinh cát tường. Nếu không, làm sao mà người đã khuất có thể được lợi lạc từ những hành động này khi mà ngay cả người cử hành vẫn còn các nghi ngờ?

c) Trong quá trình trì tụng cho người đã mất, người ta cần cầu nguyện với niềm tin thanh tịnh hướng về Phật A Di Đà, Phật Dược Sư, Phật Thích Ca Mâu Ni hay những vị Phật khác để đưa người đã khuất đến cõi Tịnh độ của Phật A Di Đà. Hãy quán tưởng thần thức của người đã khuất rời khỏi thân thể anh hay cô ấy và nhập vào tim Phật A Di Đà. Hãy chắc chắn tập trung hoàn toàn vào sự quán tưởng từ đầu đến cuối.

Các bản văn tuyên bố rõ ràng rằng chúng sinh trong cõi trung gian được phú bẩm sức mạnh diệu kỳ, điều cho phép họ đọc được tâm của những vị cử hành tang lễ. Nếu những người này vô ý vô tứ, thờ ơ, hay tệ hơn, ngập tràn tham, sân và si, chúng sinh trung ấm sẽ hình thành sự thù ghét với họ. Và sự thù ghét đó sẽ khiến cho những chúng sinh trung ấm tái sinh trong cõi địa ngục. Vì vậy, điều quan trọng là có lòng từ và bi khi tiến hành trì tụng cho người chết. Hơn thế nữa, nó cần được tiến hành với sự chú tâm nhiệt thành, không chút giả tạo hay lơ đễnh.

Lý do là thiếu tỉnh thức trong lúc ngồi thiền định không chỉ ảnh hưởng đến sự hành trì của bản thân mà nó còn gây ra tác động tiêu cực với những người khác khi trì tụng cho người chết.

Nếu ba tiêu chuẩn này được đáp ứng thì người ta đủ phẩm tính trở thành thành viên của nhóm trì tụng dẫu cho họ không có bất kỳ công đức nào khác từ sự hành trì Giáo Pháp. Tuy nhiên, nếu ai đó đã vi phạm thệ nguyện gốc và từ chối sám hối trong vòng hơn ba năm, tốt hơn là không tham gia nhóm trì tụng bởi lực tiêu cực đi kèm với việc phá vỡ các thệ nguyện gốc thực sự ảnh hưởng đến người khác ở một mức độ nhất định.

2. Cách thức xử lý thân thể và tài sản của người chết

Nếu gia đình đồng ý, hãy đến nhà của người đã khuất để tiến hành trì tụng; nếu không, hãy đưa thân thể đến một ngôi chùa và tiến hành trì tụng ở đó. Nếu cả hai đều không thể, tốt nhất là rời khỏi thị trấn và đến nơi mà người khác sẽ không bị làm phiền, tìm một ngôi nhà hay phòng thích hợp và chuẩn bị một bàn thờ đơn giản bên trong. Sau khi hoàn thành trì tụng, hãy di chuyển thân thể đi hỏa thiêu.

Tốt hơn là không hỏa thiêu thân thể trong ba ngày đầu tiên. Nếu có thể, các thành viên của nhóm trì tụng có thể luân phiên tụng danh hiệu của chư Phật và Mật chú không gián đoạn trong trọn ba ngày hay càng lâu càng tốt. Hãy đắp chăn đà-ra-ni lên thân thể và đặt những đồ hình khác nhau, thứ đại diện cho đàn tràng của chư Phật, thứ có thể được hỏa thiêu cùng với thân thể.

Nếu người đã khuất đeo mề đay chứa đựng một bản văn Mật điển (Takdrol – giải thoát nhờ đeo), hãy đặt nó lên trên luân xa tim của anh hay cô ấy và hỏa thiêu cùng với thân thể. Hãy đảm bảo không dùng nó cho mục đích cá nhân bởi đó được xem là một hành động sai lầm nghiêm trọng. Các bản văn Dzogchen tuyên bố rõ ràng rằng tất cả những vật bảo vệ được mang theo bởi người đã khuất phải được hỏa thiêu cùng thân thể.

3. Thời điểm tốt nhất để tiến hành trì tụng cho người chết

Khi một người sắp ngừng thở, anh hay cô ấy sẽ thở mạnh ra nhưng không hít vào. Điều này chỉ ra rằng người đó sẽ sớm qua đời và tốt nhất là trao cho anh hay cô ấy một ít thuốc cam lồ gia trì vào lúc này. Nếu người đó vẫn hít vào và thở ra, điều đó nghĩa là cái chết sắp xảy đến, ít nhất là không tức thì. Các bản văn Mật thừa nói rằng khi một người ngừng thở, máu trong động mạch và tĩnh mạch sẽ đi vào mạng mạch. Khi ba giọt máu lần lượt vào tim, người đó sẽ thở ra thật mạnh một lần sau mỗi giọt. Sau đấy, hơi thở sẽ ngừng lại hoàn toàn.

Khuôn mặt của những người bình phàm, vị không tiến hành bất cứ thực hành nào lúc còn sống, sẽ chuyển sang màu xanh xao của cái chết ngay sau khi ngừng thở. Từ thời điểm mà thị giác và thính giác ngừng vận hành đến thời điểm trước khi ngừng thở hoàn toàn là thời gian tốt nhất để trì tụng và tiến hành Phowa.

4. Cách tiến hành trì tụng cho người chết

Khi trì tụng, đừng đứng bên chân của người đã khuất bởi nó sẽ dẫn dắt sự tập trung của người ta xuống phía dưới, điều thường ảnh hưởng đến sự tái sinh theo hướng tiêu cực. Khi một người sắp ngừng thở, chúng ta cần đứng phía đỉnh đầu của người đó, tức là phía Bắc, liên tục kéo tóc ở đỉnh đầu, vỗ nhẹ vào đầu và nói lớn tiếng với người đã khuất: “Quán Thế Âm, Bồ Tát Đại Bi, đang ở trên đỉnh đầu bạn. Hãy thành tâm cầu nguyện đến Ngài. Bạn sắp ra đi rồi. Hãy tập trung mọi sự chú ý vào đỉnh đầu mà từ đó bạn sẽ ra đi”. Nếu một người đã chết từ lâu, tất cả những điều này không còn hữu dụng.

Khi sự trì tụng được tiến hành vì những người không có niềm tin, chúng ta có thể trì tụng danh hiệu của Phật Bảo Kế Thi Khí “Nam Mô Bảo Kế Thi Khí Phật” hay các danh hiệu khác nhau của Phật “Nam Mô Thiện Thệ, Chính Biến Tri, Ứng Cúng … Như Lai Bảo Kế Thi Khí” bởi đại nguyện của Ngài khác với những vị Phật khác. Ngài phát nguyện rằng: Cầu mong mọi chúng sinh nghe được danh hiệu của tôi thoát khỏi ba cõi thấp hơn. Vì thế, trì tụng danh hiệu của Ngài có ý nghĩa đặc biệt.

Bên cạnh đó, trì tụng danh hiệu của Phật Thích Ca Mâu Ni, Phật A Di Đà, Phật Dược Sư và những vị Phật khác cũng như Mật chú Đại Bi, tâm chú A Súc Bệ Phật và những Mật chú khác thì cực kỳ quan trọng với những vị cận kề cái chết. Những sự trì tụng này chắc chắn sẽ gia trì cho người đã khuất có được sự tái sinh cát tường.

Nếu người đã khuất là một hành giả Kim Cương thừa, anh hay cô ấy cần được nhắc như sau: “Này [tên người đó], chẳng mấy chốc, bạn sẽ thấy các đàn tràng của nhiều vị Phật và Bồ Tát cũng như những cảnh tượng đáng sợ, nhưng chúng chẳng phải ma quỷ bên ngoài mà chỉ là những phóng chiếu, những hóa hiện và bản tính của tâm chúng ta, giống như giấc mộng. Đừng sợ hãi. Đừng nhớ mong thế giới này. Bạn cần quán tưởng tất cả những khuôn mặt giận dữ và đáng sợ này là Quán Thế Âm hay Phật A Di Đà; thực sự, chúng là Quán Thế Âm và Phật A Di Đà. Sau đấy, bạn chỉ cần đi theo Quán Thế Âm và Phật A Di Đà đến Tây Phương Tịnh Độ”.

Nếu người lâm chung khá quen thuộc với Tử Thư Tây Tạng, hãy đọc ba kiểu của Những Lời Nguyện Giải Thoát Nhờ Nghe Trong Trạng Thái Trung Gian, điều có sẵn trong Tuệ Quang, tập 7. Đây là bản văn hữu ích và mạnh mẽ nhất để sử dụng vào lúc này. Sau đấy, hãy trì tụng ba hay bảy lần Lời Nguyện Cực Lạc của Tổ Karma Chagme và cuối cùng là Phổ Hiền Hạnh Nguyện.

Trong đời sống hàng ngày, khi chúng ta thấy trong chợ hay nơi nào đó những con vật sắp bị giết, chúng ta cần cố gắng trì tụng danh hiệu Phật Bảo Kế Thi Khí bên tai chúng và giúp con vật nằm về bên phải, hướng mặt về phía Tây, đầu về phía Bắc. Điều này sẽ đem lại lợi lạc không thể ngờ cho những con vật. Mặc dù người ngoại đạo có thể không hiểu những hành động này, họ ít nhất cũng không xem chúng là gây hại và ngăn cản.

Chúng ta cũng không nên xem tất cả những điều này là vô nghĩa, bởi chúng được thực hành bởi chư đạo sư trong quá khứ, vì thế chắc hẳn có lý do để làm vậy.

Chúng ta cần biết rằng phong tục truyền thống về việc cúng hoa, tắm rửa và mặc quần áo mới cho người chết chỉ cho thấy sự tham luyến cảm xúc của chúng ta với người đã khuất. Thực sự chẳng có ý nghĩa nào bởi vào lúc này, thân thể của người chết, giống như một viên đá hay bùn, không còn có thể cảm thấy gì nữa. Nếu chúng ta muốn trao cho người đã khuất món quà ý nghĩa cuối cùng cho hành trình cuối cùng của họ, đó phải là sự trì tụng, điều đơn giản và dễ tiến hành nhưng lại có lợi lạc lớn lao. Nếu người đã khuất từng thọ nhận kiểu rèn luyện nào đó trong đời và có sự giúp đỡ của các đạo hữu vào thời điểm quan trọng này, họ chắc chắn sẽ có thể tái sinh cát tường. Hãy giữ điều này trong tâm.

Khenpo Tsultrim Lodro Rinpoche[1] 

1. Nền tảng của thực hành Kim Cương Thừa - Sự xả ly và Bồ đề tâm

Trước đó, chúng ta đã nhiều lần đề cập rằng sự xả ly và Bồ đề tâm là nền tảng của thực hành Kim Cương thừa. Tại sao lại cần phải lặp lại điểm này ở đây? Bởi chúng là điều kiện tiên quyết mà một hành giả phải có; không có sự xả ly và Bồ đề tâm, chẳng có lợi lạc nào đến từ việc tiến hành ngay cả các Mật điển Kim Cương thừa vô cùng linh thiêng, chẳng hạn Dzogchen – Đại Viên Mãn. Chỉ với sự xả ly và Bồ đề tâm là nền tảng thì người ta mới có thể chính thức bước vào thực hành Kim Cương thừa.

Patrul Rinpoche từng nói rằng: “Nếu thiếu sự xả ly và Bồ đề tâm, một người không thể gieo trồng hạt giống giải thoát dù cho đã dành chín năm nhập thất Dzogchen”. Chúng ta cần quán chiếu sâu sắc về tuyên bố này: Đó là Dzogchen thù thắng nhất và người ta dành không chỉ vài ngày hay nhiều tháng mà chín năm để thực hành; về mặt phương pháp, nó được tiến hành trong khóa nhập thất tách xa khỏi bất kỳ liên hệ nào với thế giới bên ngoài; dẫu vậy, người ta vẫn không thể gieo trồng hạt giống giải thoát bởi họ không có sự xả ly và Bồ đề tâm. Đây cần phải là một lời cảnh báo. Không có sự xả ly và Bồ đề tâm, chúng ta có thể thấy bản thân trong tình thế mà nguyên nhân của giải thoát không thể được thiết lập ngay cả khi đã dành chín năm thực hành Dzogchen! Vì thế, sự xả ly và Bồ đề tâm là cực kỳ quan trọng với bất kỳ hành giả nào.

Thiếu sự hiểu này, nhiều người chỉ biết rằng con đường Kim Cương thừa là linh thiêng và vô song. Họ nhắm vào đích cao nhưng lại lừa dối bản thân trong suy nghĩ rằng họ có thể đến đó mà không cần thực hành các Pháp tu sơ khởi. Kiệt sức trong sự vội vàng thọ nhận mọi kiểu quán đỉnh Kim Cương thừa và hoàn toàn tham gia vào thực hành Mật thừa, nỗ lực của họ cuối cùng lại bị uổng phí, sự thành tựu của họ chẳng thể nào nhận ra. Đây không phải là lỗi lầm của Phật giáo Kim Cương thừa, mà là kết quả của việc không thiết lập nền tảng vững chắc cho sự hành trì. Vì vậy, các môn đồ Kim Cương thừa phải có sự xả ly và Bồ đề tâm. Nó là nền tảng chung cho cả Kinh thừa và Mật thừa và điều kiện tiên quyết chính yếu để tiến hành bất kỳ thực hành nào.

Tất cả các thực hành trong Vô Thượng Mật, không ngoại lệ, đều nhấn mạnh lớn lao vào sự xả ly và Bồ đề tâm. Ví dụ, trong giai đoạn phát triển, người ta có thể có hình ảnh rất rõ ràng về vị Phật trong sự quán tưởng, nhưng không có lòng bi mẫn và tri kiến đúng đắn về tính Không, nó là vô nghĩa. Tương tự, các bản văn nói rằng chẳng có gì đặc biệt trong việc trì tụng 100.000.000 biến thần chú Bổn tôn nếu họ không có sự xả ly và Bồ đề tâm. Như thế, nhân tố then chốt trong mọi thực hành là sự xả ly và Bồ đề tâm. Thiếu đi nền tảng đúng đắn cũng như một sự hiểu về giai đoạn phát triển và hoàn thiện, nhiều môn đồ cư sĩ hiện nay trì tụng nghi thức về thực hành Bổn tôn Yidam nào đó một cách mù quáng, với hy vọng đạt được thứ gì đó từ nỗ lực này. Điều cần thiết ở đây là nhắc nhở mọi người rằng điều này chẳng có ý nghĩa gì.

Các con đường Kinh thừa và Mật thừa nhất quán trong việc giải thích rằng mọi hiện tượng là sản phẩm của mong ước của chúng ta. Trong Cổng Vào Rèn Luyện Tâm của Tổ Chengawa Lodro Gyaltsen (1402 - 1472), người ta nói rằng nếu một người đang thực hành Giáo Pháp, giải phóng động vật khỏi cảnh nô lệ và dâng cúng dường lên Tăng đoàn và chư Phật chỉ với hy vọng sống tốt trong đời này, kết quả có thể không lớn hơn thế, thậm chí nếu những mong chờ của người đó được đáp ứng; nếu các mong chờ không được đáp ứng bởi ác nghiệp quá khứ, các thiện hạnh này không thể dẫn đến những đền đáp xuất thế gian trong bất kỳ trường hợp nào. Điều này là bởi trong quá trình thực hành, người đó chẳng bao giờ xem xét đến việc đạt giải thoát, làm lợi lạc hữu tình chúng sinh, thành tựu Phật quả hay tương tự, mà chỉ mong được hạnh phúc và thịnh vượng trong đời này. Bởi động cơ rõ ràng đến vậy, làm sao những thiện hạnh của người đó có thể trở thành nguyên nhân của giải thoát?

Các Kinh điển cũng có một ví dụ: Một người sắp chết vì cực kỳ đói và sẽ chết trong vài phút nếu không có thức ăn. Nếu lúc này, anh ta được phép đến cung điện của đức vua và được lựa chọn trong các kho báu, anh ta cần chọn thứ gì trước tiên? Chắc chắn là thức ăn. Không gì trong các kho báu, dù giá trị đến đâu, có thể giải quyết ngay vấn đề của anh ta. Chúng là vô ích với anh ta lúc đó. Tương tự, các thực hành giai đoạn phát triển và hoàn thiện rất linh thiêng, nhưng chúng quá sâu xa với ai đó không có nền tảng trong sự xả ly và Bồ đề tâm. Hiện nay, chúng ta không cần tiến hành những thực hành này; nhiệm vụ cấp bách trong tay là tiếp tục trưởng dưỡng sự xả ly và Bồ đề tâm.

Một ví dụ tương đồng khác là: Trong thời cổ xưa, hầu hết các thị trấn ở phương Đông cũng như phương Tây được bao quanh bởi tường; người ta phải vào thị trấn qua một cái cửa. Nếu thị trấn chỉ có một cửa, một người muốn đi vào trong thị trấn buộc phải đi qua cửa này. Nhiều gia đình sống trong thị trấn; khi ở bên trong, người đó thoải mái viếng thăm bất kỳ gia đình nào. Tuy nhiên, nếu chưa đi qua cổng này, anh ta chỉ có thể ở bên ngoài và không bao giờ vào trong. Sự xả ly và Bồ đề tâm cũng tương tự – chúng là cánh cửa duy nhất với sự hành trì. Sau khi trưởng dưỡng sự xả ly và Bồ đề tâm, chúng ta thoải mái tiến hành Đại Viên Mãn, Đại Thủ Ấn, Thời Luân hay các thực hành giai đoạn phát triển và hoàn thiện. Không có sự xả ly và Bồ đề tâm, thật ngu xuẩn khi nghĩ rằng chúng ta có thể thành công trong bất kỳ thực hành nào trong số này.

Vì thế, thay vì theo đuổi những thực hành Mật thừa cao cấp hơn vào lúc này, trước hết, chúng ta cần phát khởi một tâm xả ly kiên quyết và không dao động. Một ý niệm xả ly thoáng qua thì không đáng tin; thực hành của chúng ta cần phải được lặp đi lặp lại để nó không thoái lui. Chỉ có một cách thức để phát khởi sự xả ly, đó là, bằng cách thực hành bốn Pháp tu sơ khởi bên ngoài – thân người quý báu, vô thường của mọi hiện tượng và v.v... Vậy tiêu chuẩn của sự xả ly là gì? Trong Ba Khía Cạnh Căn Bản Của Con Đường, đạo sư Tsongkhapa vĩ đại nói rằng: “Ý nghĩ đạt giải thoát, ngày và đêm không gián đoạn, là sự xả ly”. Đây là một tiêu chuẩn tương đối cao, điều khó đáp ứng ngay tức thì. Vì vậy, chúng ta sẽ đề xuất một tiêu chuẩn thấp hơn cho sự xả ly vào lúc này.

Một người không có sự xả ly chỉ tìm kiếm sự thỏa mãn trong đời này và sự tái sinh trong cõi người hay trời; ngoài việc hài lòng với số mệnh của bản thân trong đời này và xoay sở, anh ta chẳng có một mục tiêu cao quý hơn. Một người với sự xả ly có thể thỉnh thoảng nghĩ theo cách tương tự hay tận hưởng đồ ăn ngon, quần áo đẹp và nhà tốt. Tuy nhiên, sâu bên trong, anh ta biết rằng: Đây không phải mục đích sống, chỉ là lối sống tạm thời và một phương tiện, thứ có thể cần thiết hoặc có thể không – mục tiêu rốt ráo của tôi là đạt giải thoát. Lối nghĩ này về cơ bản được xem là sự xả ly. Nói tóm lại, một hành giả Kim Cương thừa trước tiên cần phát khởi tâm xả ly.

Sau đấy là trưởng dưỡng Bồ đề tâm. Ở đây, cần thiết phải nhấn mạnh một lần nữa rằng Bồ đề tâm là điều trọng yếu với một hành giả Kim Cương thừa. Không có Bồ đề tâm, sẽ chẳng có giới luật Bồ Tát. Vài trường phái Kim Cương thừa cho rằng, không có Bồ Tát giới, không thể thọ nhận quán đỉnh; cũng không có giới luật Kim Cương thừa. Trong ba kiểu giới luật, cấp độ thấp hơn đóng vai trò là nền tảng cho cấp độ tiếp theo. Tức là, Biệt Giải Thoát giới là nền tảng của Bồ Tát giới; không có Biệt Giải Thoát giới, không thể có Bồ Tát giới. Bồ Tát giới là nền tảng của Kim Cương thừa giới; không có Bồ Tát giới, không thể có Kim Cương thừa giới. Vì vậy, Bồ đề tâm cũng là không thể thiếu trên con đường Kim Cương thừa.

Thiếu Bồ đề tâm, thậm chí nếu chúng ta trì tụng thần chú Bổn tôn hơn tỷ biến, chúng ta có thể tái sinh làm loài quỷ dữ hay chúng sinh ma quỷ với những sức mạnh đặc biệt nếu mong ước và phương pháp thực hành của chúng ta không đúng. Trong trường hợp này, một kết quả tương tự cũng có thể khi mà trong sự quán tưởng, chúng ta tạo ra hình ảnh Bổn tôn, đặc biệt là Bổn tôn phẫn nộ, rõ ràng như thấy Bổn tôn thực sự. Vài người thường quán tưởng Bổn tôn phẫn nộ và trì tụng thần chú một cách liều lĩnh với ý định nguyền rủa hay điều phục người khác; những hành động này hoàn toàn sai lầm. Dẫu không chắc chắn, một người có thể đọa vào cõi quỷ nếu anh ta không tiến hành giai đoạn phát triển theo cách đúng đắn. Tuy nhiên, điều này không thể xảy ra nếu họ đã trưởng dưỡng Bồ đề tâm hay chứng ngộ tính Không. Vì thế, Bồ đề tâm và tri kiến tính Không cũng là một phần không thể thiếu của thực hành giai đoạn phát triển trong Kim Cương thừa.

Ý nghĩa sâu xa của sự xả ly và Bồ đề tâm có thể được chứng ngộ chỉ nhờ kinh nghiệm cá nhân trực tiếp và sự hành trì thực sự, chứ không phải chỉ bằng cách lắng nghe và quán chiếu. Tôi luôn luôn hy vọng tất cả chúng ta có thể hiểu rằng chúng ta không nhất thiết phải thực hành giai đoạn phát triển và hoàn thiện, nhưng chúng ta phải phát triển sự xả ly và Bồ đề tâm. Thậm chí nếu chúng ta chưa chứng ngộ Dzogchen, không trì tụng thần chú Bổn tôn hơn trăm triệu biến hay đạt được một sự quán tưởng rõ ràng trong thực hành giai đoạn phát triển, chẳng ai nói rằng chúng ta không phải là những hành giả Phật giáo; tuy nhiên, không có sự xả ly và Bồ đề tâm, chúng ta thực sự không phải là hành giả Phật giáo!

Tôi từng gặp câu chuyện mà trong đó, một học giả đi qua dòng sông trên một con thuyền hỏi người lái thuyền: “Anh có hiểu toán học?”. Người lái thuyền đáp rằng không. “Vậy thì anh đã lãng phí nửa cuộc đời!”. Ông ấy tiếp tục hỏi: “Anh có hiểu triết học?”. Người lái thuyền nói rằng không. “Trong trường hợp đó, anh lại lãng phí nửa cuộc đời!”. Dọc đường, con thuyền bị thủng ở giữa dòng sông; khi ấy, người lái thuyền hỏi: “Ông có biết bơi không?”. Vị học giả đáp rằng ông ấy không. Người lái thuyền nói, không chút hối tiếc: “Vậy thì ông đã lãng phí cả cuộc đời!”.

Giống như vậy, thậm chí nếu dường như chúng ta đã bỏ lỡ rất nhiều khi không tiến hành thực hành giai đoạn phát triển hay hoàn thiện, thực sự thì không phải vậy. Trái lại, không có sự xả ly và Bồ đề tâm, chúng ta thực sự đánh mất mọi thứ bởi chúng ta thậm chí chưa bước qua cánh cửa dẫn đến sự hành trì. Vì vậy, hai mong ước căn bản này cực kỳ quan trọng.

2. Các giai đoạn trong thực hành Mật thừa

Thực hành Mật thừa có thể được tiến hành khi một người có nền tảng vững chắc trong sự xả ly và Bồ đề tâm. Đạo sư Nyingma vĩ đại – Rongzom Pandita[1] đã chia quá trình từ mong ước ban đầu đến sự thành tựu Phật quả cuối cùng thành năm giai đoạn.

Giai đoạn một là quy y đạo sư Kim Cương thừa. Mật thừa không thể được hiểu hay thực hành chỉ bằng cách đọc các bản văn. Ví dụ, những thuật ngữ riêng biệt được sử dụng trong Mật thừa về cơ bản là không thể hiểu được với mọi người nói chung; hơn thế nữa, để đánh lừa và ngăn ngoại đạo lấy trộm những phương pháp này, các thực hành xuất hiện trong nhiều Mật điển theo trình tự sai – thực hành cuối ở trước, thực hành đầu tiên ở sau; không có một đạo sư dẫn dắt, kết quả của việc mù quáng tự mình tuân theo những bản văn thì không thể tưởng tượng. Chúng ta hướng về Tăng đoàn dẫn dắt chúng ta trong tư tưởng và thực hành thậm chí trong cả Kinh thừa, chứ đừng nói đến trong Mật thừa linh thiêng và vô song. Do đó, bước đầu tiên là quy y đạo sư.

Hiện nay, một số người bình thường hoàn toàn tự mình nghiên cứu và đi theo những giáo lý trong các bản văn Mật thừa; đây là một vi phạm rất nghiêm trọng. Cuối cùng, chẳng thể đạt được gì; trong việc sử dụng sai các thực hành, họ cũng gây ra một lỗi lầm.

Về các tiêu chuẩn của một đạo sư Kim Cương thừa, chúng được quy định rõ ràng trong Tìm Kiếm Sự Nghỉ Ngơi Trong Bản Tính Tâm [của Tôn giả Longchenpa], Những Lời Dạy Của Bậc Thầy Hoàn Hảo[2] và những giáo lý khác về đạo sư kim cương. Hy vọng của tôi là các bạn đều đọc những bản văn này một cách cẩn thận trước khi quy y đạo sư.

Giai đoạn hai là thọ quán đỉnh. Theo quy tắc Mật thừa trong quá khứ, bốn giai đoạn của quán đỉnh – bình, bí mật, trí tuệ - kiến thức và ngữ quý báu – được ban tách biệt tùy theo căn cơ của một người; hành giả thọ nhận quán đỉnh đúng theo cấp độ thực hành của anh hay cô ấy và không khinh suất vượt qua quy tắc này.

Ngày nay, trong nhiều lễ quán đỉnh Vô Thượng Mật, bốn quán đỉnh được ban cùng lúc. Mặc dù điều này có thể hiểu được, chúng ta tuy nhiên cũng cần xem xét tình thế riêng biệt và lựa chọn quán đỉnh phù hợp nhất với chúng ta. Hiện tại, có nhiều vấn đề về các quán đỉnh, đặc biệt trong những vùng mà người Hoa cư ngụ. Chủ đề này được đề cập trong chương “Đạo Sư Kim Cương và Quán Đỉnh”[3] trong cuốn sách này; các chủ đề liên quan cũng được Mipham Rinpoche[4] trình bày trong cuốn sách Tinh Túy Tịnh Quang của Ngài. Chúng sẽ không được nhắc lại ở đây.

Giai đoạn ba là thọ Kim Cương thừa giới. Thực sự, thọ nhận quán đỉnh chính là thọ nhận Kim Cương thừa giới; tuy nhiên, Tổ Rongzom Pandita tách thực hành này thành hai giai đoạn – đầu tiên bước vào Mandala Kim Cương thừa, sau đó thọ nhận các giới luật.

Trước khi thọ nhận Kim Cương thừa giới, chúng ta phải hiểu chúng là gì, sau đó quyết định xem có thọ nhận hay không. Tức là, trước khi thọ nhận quán đỉnh, trước tiên chúng ta cần có cuốn giáo khoa về giới luật, đọc qua các giới luật liên quan đến quán đỉnh, sau đấy, quyết định xem chúng ta có thể tuân thủ chúng không. Nếu chúng ta chắc chắn chúng ta có thể tuân theo các giới luật, chỉ khi ấy quán đỉnh mới có thể được ban; nếu không thì không thể.

Điều này đúng với mọi giới luật. Ví dụ, hành giả cư sĩ cũng cần kiểm tra xem giới luật cư sĩ nào mà họ có thể tuân theo trước khi thọ nhận chúng. Về Bồ Tát giới, những hành giả với căn cơ thấp chỉ cần giữ gìn Bồ đề tâm nguyện, các giới luật khác thì chưa; những hành giả với căn cơ trung bình có thể thọ nhận bốn giới gốc (hay tám giới tách biệt) được quy định bởi Tổ Vô Trước Asanga, phần còn lại vào sau này; những hành giả với căn cơ cao có thể thọ nhận hai mươi giới gốc (cũng được cho là mười tám giới gốc) được quy định bởi Tổ Long Thọ Nagarjuna. Kim Cương thừa giới cũng giống như vậy. Sự đảm bảo chắc chắn về việc bảo vệ và duy trì giới luật là làm điều người ta có thể làm.

Tuy nhiên, điều khiến tôi phiền muộn là vị thầy ban quán đỉnh không nhấn mạnh nhiều vào Kim Cương thừa giới trong buổi lễ. Các hành giả về cơ bản còn chẳng biết về yêu cầu giữ gìn Kim Cương thừa giới sau quán đỉnh; khi buổi lễ kết thúc, họ nghĩ rằng mọi việc đã xong. Thực sự, nhiệm vụ khó khăn nhất sau quán đỉnh là giữ gìn Kim Cương thừa giới.

Giai đoạn bốn là lắng nghe và quán chiếu. Đây là bước cực kỳ quan trọng. Người ta trước tiên trở nên quen thuộc với các quan điểm độc đáo của Kim Cương thừa, sau đấy, trải qua sự hành trì thực sự.

Giai đoạn năm là thực hành ở nơi cô tịch.

Trên đây là năm giai đoạn trong thực hành Mật thừa mà Tổ Rongzom Pandita đã giảng giải. Sau đây, chúng ta chủ yếu sẽ giới thiệu giai đoạn thứ năm – hiểu và thực hành Mật thừa.

3. Hiểu và thực hành Mật thừa

Tất cả thực hành Mật thừa chia thành hai kiểu: một là giai đoạn phát triển; hai là giai đoạn hoàn thiện. Sau đây, chúng sẽ được giải thích riêng biệt.

Giai đoạn Phát triển

Trong giai đoạn phát triển, hình ảnh một vị Bổn tôn Yidam và một cõi Phật hay Mandala được quán tưởng. Mục đích của điều này là gì? Những người bình phàm bị che lấp bởi vô minh; vì thế, tất cả những gì chúng ta nhìn nhận được cho là hiện tượng bất tịnh. Tri kiến Mật thừa cho phép chúng ta đạt được sự chứng ngộ rằng mọi thứ là không thật, hư huyễn và về căn bản là thanh tịnh.

Hệ thống Kinh thừa cũng cho rằng thế giới được nhìn nhận bởi một vị Bồ Tát ở địa thứ tám hay bát địa là thanh tịnh. Làm sao mà nó thanh tịnh? Trong Đại Thừa Trang Nghiêm Kinh (Māhayānasūtrālamkāra), một trong năm bộ luận của Tổ Di Lặc, có đoạn: “Ở địa thứ tám, Bồ Tát bắt đầu chuyển thức thành trí; khi sự chuyển hóa năm thức giác quan thành trí tuệ hoàn tất, thế giới bên ngoài giống như cõi Tây Phương Tịnh Độ; mặt đất không còn từ đất, đá, đá lát hay sỏi mà từ đá da trời, châu báu, v.v...”. Thực sự, thứ được gọi là mặt đất từ đá xanh này mà người ta có trong tâm cũng bị vấy bẩn; nhưng bởi mọi người thích đá xanh cùng những đá quý khác, Tịnh Độ được miêu tả theo cách này, tùy theo ý thích của họ. Thật sự, mọi thứ trong thế giới của Bồ Tát là sự hiển bày của trí tuệ và thanh tịnh: Các âm thanh là tuyệt diệu, thức ăn là cam lồ … Một cách tự nhiên, bất kỳ điều gì được trao đổi qua từ ngữ thì được xếp là ý nghĩ phân biệt; nó không thể thực sự miêu tả trạng thái mà Bồ Tát an trú.

“Người uống thì biết rõ nhất nước nóng hay lạnh”. Trong hệ thống Kinh thừa, để thực sự trải nghiệm tất cả điều này, một người phải phát Bồ đề tâm trước, tiến hành các thực hành trong Kinh thừa rất lâu, tích lũy vô số công đức, chứng ngộ vô ngã/tính Không và đạt được trạng thái bát địa và cao hơn; chỉ khi ấy người đó, nhờ sự hành trì của bản thân, mới có thể hiểu mọi hiện tượng là thanh tịnh từ nguyên sơ. Tuy nhiên, trong hệ thống Mật thừa, thậm chí một người bình phàm cũng có thể trải nghiệm trạng thái của sự thanh tịnh cố hữu này bằng cách tiến hành các thực hành Mật thừa đặc biệt. Nguyên nhân của sự khác biệt là gì?

Trong Kinh Duy Ma Cật có câu chuyện sau đây:

Lần nọ, trong một tập hội chư Bồ Tát, Phật Thích Ca Mâu Ni nói rằng: “Để trải nghiệm sự thanh tịnh của các hiện tượng bên ngoài, tất cả các con cần tịnh hóa tâm. Khi tâm thanh tịnh, môi trường thanh tịnh; khi tâm được tịnh hóa nhờ hành trì, môi trường cũng được tịnh hóa”. Khi ấy, Tôn giả Xá Lợi Phất ở kế bên Đức Phật; Tôn giả nghĩ: Thế giới Ta Bà bất tịnh đến vậy, làm sao tâm của Đức Phật vẫn còn có thể bất tịnh?

Biết ý nghĩ này trong tâm Tôn giả, Đức Phật hướng về Xá Lợi Phất và nói: “Một người sinh ra đã mù không thể thấy mặt trời hay trăng, đó là lỗi của mặt trời và trăng hay của người mù?”. Xá Lợi Phất đáp: “Đó là lỗi của người mù, không phải do mặt trời hay trăng; bởi người mù không thể nhìn, không phải bởi vì mặt trời và trăng không tồn tại”. Sau đấy, Đức Phật nói: “Tinh túy của cõi Ta Bà vốn luôn thanh tịnh, nhưng người bình phàm, giống như người mù, không bao giờ có thể thấy nó”.

Lúc này, một vị Bồ Tát đã đến từ cõi Phật khác để nghe Pháp, nói rằng: “Mọi thứ tôi thấy trong cõi Phật này là thanh tịnh”. Không chấp thuận, Xá Lợi Phất cãi lại: “Cõi Phật này không thanh tịnh!”. Vì thế, hai vị bắt đầu tranh luận dữ dội.

Khi không bên nào chịu nhượng bộ, Đức Phật sử dụng thần thông để phát lộ diện mạo chân thật của thế giới Ta Bà. Mọi người trong tập hội chứng kiến tận mắt: Thế giới Ta Bà, giống như Tây Phương Tịnh Độ và mọi cõi Phật khác, thanh tịnh và thù thắng hoàn hảo.

Đức Phật sau đó nói với đại chúng: “Thế giới của Ta về cơ bản là như vậy và sẽ luôn như vậy; chỉ do các con chưa nhận ra nó”.

Bản văn này, được phân loại là một Kinh điển, cũng nhắc đến quan điểm rằng “thế giới này vốn thanh tịnh cố hữu”. Rõ ràng, quan niệm về sự thanh tịnh căn bản được tán thành không chỉ trong Mật thừa.

Tổ Rongzom Pandita từng nói rằng các bản văn Phật giáo Nguyên thủy cũng ghi lại cách Phật Thích Ca Mâu Ni hình thành mong ước và đạt Phật quả và cách mà chư Bồ Tát thực hành, đạt giác ngộ hoàn hảo và làm lợi lạc hữu tình chúng sinh. Tuy nhiên, thiếu phương pháp tương ứng, các hành giả trên con đường này không thể đạt Phật quả hay chứng ngộ trạng thái của Bồ Tát.

Hệ thống Kinh thừa cũng tương tự; nó nói về sự thanh tịnh căn bản của thế giới, nhưng các hành giả dưới bát địa không thể trải nghiệm. Mặt khác, hệ thống Mật điển có thực hành giai đoạn phát triển, điều đơn giản và trực tiếp. Sau khi hiểu rằng mọi hiện tượng thanh tịnh cố hữu, nhờ phương pháp này, người ta có thể dần dần tiêu trừ các hiện tượng bất tịnh và hoàn toàn trải nghiệm kiểu thanh tịnh này. Một người bình phàm, vị tiến hành giai đoạn phát triển, cũng có thể đạt được cấp độ chứng ngộ cao nhất của nó: Khi hoàn tất thực hành, thế giới bên ngoài tự nhiên hiển bày là một cõi Tịnh độ; đây là trạng thái mà hành giả Mật thừa bình phàm đều có thể hiện thực hóa.

Tại sao giai đoạn phát triển lại cần thiết đến vậy? Bởi chúng ta xem mọi thứ mà năm giác quan của chúng ta tiếp xúc là bất tịnh. Nếu mọi thứ về căn bản là bất tịnh, chúng ta không có cách nào thoát ra. Nhưng thực sự, mọi hiện tượng về căn bản là thanh tịnh. Nếu vậy, liệu có phương pháp thích hợp nào cho phép sự thanh tịnh cố hữu của thế giới hiển bày? Như đã giải thích ở trên, phương pháp này tồn tại, không phải trong Kinh thừa mà trong Mật thừa. Đó là ý nghĩa của thực hành giai đoạn phát triển.

Giai đoạn Hoàn thiện

Chức năng của giai đoạn hoàn thiện là gì? Một người hoàn thành giai đoạn phát triển có thể nhìn nhận mọi hiện tượng bên ngoài là một cõi Phật. Tuy nhiên, thiếu sự chứng ngộ tính Không, anh hay cô ấy sẽ lại bám chấp vào cõi Phật là thật. Mặc dù mọi hiện tượng xuất hiện là thanh tịnh vào lúc này, bám chấp vào sự thanh tịnh thì giống như bám chấp vào sự bất tịnh; nó vẫn là một sự bám chấp và phải bị từ bỏ. Làm sao có thể từ bỏ? Đó là khi mà thực hành giai đoạn hoàn thiện xuất hiện.

Giai đoạn hoàn thiện có thể được chia thành hai kiểu: có dấu hiệu và không có dấu hiệu.

Hầu hết các thực hành giai đoạn hoàn thiện trong các trường phái Gelug và Sakya là có dấu hiệu. Nó là thực hành làm việc với khí, kinh mạch và tinh túy của thân vi tế, giống như trong Thời Luân Kalachakra.

Tại sao người ta có thể chứng ngộ tính Không bằng cách làm việc với những yếu tố này trong thân? Trong giáo lý của Ngài về Thời Luân Kalachakra, Mipham Rinpoche nói rằng nếu bạn tưởng tượng có một cơn đau đầu khi thực ra chẳng có đau đớn nào trong đầu bạn, bạn dứt khoát sẽ bị đau đầu sau một hay hai ngày thực hành; đó là một chức năng của tâm, nhưng nó không xảy ra nhanh chóng. Mặt khác, nếu ai đó dùng gậy đánh vào đầu bạn, bạn sẽ cảm thấy cơn đau ngay ở đó và tức thì.

Phép tương đồng này nói với chúng ta rằng mặc dù trong Kinh thừa, chúng ta có thể nương tựa lý lẽ được trình bày trong Nhập Trung Đạo và Căn Bản Kệ Về Trung Đạo để vượt qua sự bám chấp vào ngã, quá trình này rất chậm, kết quả không thể nhận thấy; để đạt được sơ địa, cấp độ ban đầu mà tại đó tính Không thực sự được chứng ngộ, một người bình phàm cần một A-tăng-tỳ kiếp (vô lượng kiếp). Đây là một quan niệm về thời gian dài đến mức nó không thể đo lường.

Tuy nhiên, trong Mật thừa, chúng ta có thể chứng ngộ tính Không nhanh chóng bằng cách làm việc với khí, kinh mạch và tinh túy của thân. Tại sao có thể được? Bởi tâm và thân của chúng ta kết nối với nhau mật thiết; nhờ thực hành này, chúng ta có thể tạo ra một sự thay đổi mang tính quyết định trong tâm.

Nhờ quán tưởng và thực hành giai đoạn phát triển, chúng ta thực sự có thể nhìn nhận mọi hiện tượng bên ngoài và hữu tình chúng sinh là một cõi Phật. Nhưng sau khi chứng ngộ tính Không nhờ thực hành giai đoạn hoàn thiện, chúng ta có thể hiểu những điều này không thực sự tồn tại; dẫu cho cõi Phật vẫn ở đó, nó hư huyễn giống như một giấc mơ. Đó là ý nghĩa của thực hành giai đoạn hoàn thiện.

Giai đoạn hoàn thiện không có dấu hiệu chủ yếu liên quan đến Đại Viên Mãn Dzogchen, cũng như một phần của Mật điển Thời Luân và v.v. Với thực hành này, hành giả không dựa vào việc quán tưởng Bổn tôn hay làm việc với khí, kinh mạch và tinh túy của thân, mà trực tiếp nhận ra tính Không. Điều này khác biệt thế nào với sự chứng ngộ tính Không trong Kinh thừa? Như đã đề cập trước đó, hệ thống Kinh điển giống như ý nghĩ về việc bị đau đầu; nó phụ thuộc hoàn toàn vào lập luận logic để dần dần chứng ngộ tính Không. Hệ thống Mật điển, đặc biệt là Dzogchen, cho phép một người bình thường trong giai đoạn ban đầu của sự phát khởi Bồ đề tâm và du hành con đường Mật thừa trải nghiệm tính Không, không phải trong vô số kiếp, mà chỉ trong một đời, thậm chí vài tháng hay năm. Trong Kinh thừa, tính Không là một quan niệm mang tính kiến thức; trong Mật thừa, tính Không là một trải nghiệm cá nhân – vì lý do này, người ta tiến bộ với tốc độ phi thường.

Dzogchen bao gồm giai đoạn hoàn thiện không có dấu hiệu, cũng như giai đoạn phát triển. Tuy nhiên, giai đoạn phát triển trong Dzogchen không phải là một thực hành quán tưởng mà trong đó cõi Phật được nhìn nhận từ bên ngoài; thay vào đó, nhờ sự tập trung thiền định, cõi Phật hiển bày từ bên trong tâm. Nó hoàn toàn không tạo tác và tự nhiên thanh tịnh.

Mặc dù sự quán tưởng về một bức tranh cuộn Thangka có thể tiêu trừ vài hình tướng bất tịnh, vẫn có một yếu tố tạo tác bởi Thangka là nhân tạo. Ví dụ, hãy cùng nhau chiếu một ánh sáng lên nửa phía trên của bức Thangka để nửa phía trên tương đối sáng, nửa dưới tương đối tối; sau đấy, hãy để bức Thangka này là đối tượng của sự quán tưởng của chúng ta. Khi thực hành giai đoạn phát triển được hoàn thành, Bổn tôn hay Mandala xuất hiện cũng sẽ tương đối sáng ở phía trên, tương đối tối ở phía dưới.

Điều này nói với chúng ta rằng giai đoạn phát triển đòi hỏi vài sự tạo tác. Dẫu vậy, nó vẫn có thể tiêu trừ sự bám chấp của chúng ta với những thứ bất tịnh. Lấy ví dụ, một bánh xà phòng tự nó không sạch và cuối cùng sẽ bị rửa sạch; tuy vậy, chúng ta có thể dùng nó để rửa hai tay của chúng ta. Tương tự, giai đoạn phát triển bao gồm một cấp độ tạo tác nhất định, nhưng thứ được tạo tác đó cũng có thể tiêu trừ những hiện tượng bất tịnh; vì thế, nó hữu ích với chúng ta vào lúc này.

Dzogchen thì khác. Trong thực hành Dzogchen, không cần thiết phải nhìn vào hình ảnh của một vị Phật hay quán tưởng Đức Phật, các đặc tính của Bổn tôn, hình tướng, thủ ấn, v.v... Chỉ cần đạt được sự tập trung thiền định. Bản chất của mọi hiện tượng không bao giờ tách rời khỏi tính Không, nó cũng chẳng tách rời khỏi hình tướng; trong lúc thực hành tịnh quang trong trạng thái định (samadhi), khía cạnh hình tướng có thể bùng nổ một cách tự nhiên – thứ hiển bày là một cõi Phật thanh tịnh và không tạo tác. Dzogchen không nỗ lực đặc biệt để thực hành giai đoạn phát triển, nhưng nó đạt được mục tiêu thực sự vượt qua mục tiêu của giai đoạn phát triển. Do đó, Dzogchen chứa đựng tất cả thực hành giai đoạn phát triển và hoàn thiện.

Quan niệm về giai đoạn phát triển và hoàn thiện đã được giới thiệu ở trên. Mặc dù các trường phái khác nhau của Phật giáo Tây Tạng có những thực hành khác nhau, tự thân mỗi trường phái đều đặc biệt, mọi thực hành đều nằm trong hai kiểu này.

Như vậy, các giai đoạn của thực hành Mật thừa nói chúng đã được giải thích; tuy nhiên, bởi những điều kiện bên ngoài, thời gian cùng các nhân tố khác, chúng ta cũng không nhất thiết phải trải qua trình tự đó; thực sự, Dzogchen thường được thực hành trực tiếp sau khi hoàn thành bộ các thực hành sơ khởi, bao gồm việc phát khởi sự xả ly và Bồ đề tâm. Điều này là bởi Dzogchen không chỉ được thực hành riêng biệt bởi những tu sĩ hay đạo sư chứng ngộ cao. Một hành giả bình phàm của Phật giáo Kim Cương thừa, người có nền tảng vững chắc trong các thực hành sơ khởi, cũng có thể thực hành Dzogchen và làm việc cùng lúc.

4. Cách thức mà Kinh thừa và hai giai đoạn của Mật thừa khác biệt trong sự hành trì

Trong hệ thống Kinh điển, không có thực hành giai đoạn phát triển hay hoàn thiện. Thiếu các quan niệm và phương pháp thiện xảo, điều độc đáo với hai giai đoạn này, tác dụng và sự tiến bộ của thực hành trong Kinh thừa rất khác với Mật thừa mặc dù quả vị rốt ráo là giống nhau.

Các Kinh điển nói rằng thậm chí một hành giả với căn cơ cao nhất sẽ cần một A-tăng-tỳ kiếp để đạt được sự chứng ngộ sơ địa. Thực sự, không cần nhiều thời gian đến thế, bởi một Bồ Tát ở cấp độ chứng ngộ nhất định có đủ mọi phương pháp, mỗi phương pháp có thể tích lũy rất nhiều công đức; khi người ta tiến bộ qua các con đường của sự tích lũy và chuẩn bị, khả năng tích lũy công đức tăng lên nhiều đến mức trong một khoảnh khắc, sự tích lũy có thể đạt đến một mức độ không thể đo lường. Dẫu vậy, con đường từ lúc phát khởi mong ước đến khi đạt được sơ địa vẫn là một con đường dài. Mật thừa thì khác. Với mọi điều kiện tiên quyết, con đường của sự chuẩn bị chỉ cần sáu tháng để hoàn tất, con đường của sự tích lũy cũng không phải rất dài; một hành giả có thể đạt đến sơ địa trong khoảng thời gian không thể có trong Kinh thừa. Mặc dù Kinh thừa không thừa nhận điểm này, bằng chứng quan trọng chỉ ra rằng Mật thừa thực sự sở hữu lợi thế này.

Vào lúc nào thì sự không nhất quán giữa Kinh thừa và Mật thừa biến mất? Một người đã đạt được sự chứng ngộ sơ địa trong Kinh thừa thì thực sự cũng đạt chứng ngộ trong Mật thừa. Sau sơ địa, Kinh thừa và Mật thừa giống nhau. Điều được gọi là lợi thế trong Mật thừa chỉ tồn tại trong các con đường của sự tích lũy và chuẩn bị, trước khi đạt đến Bhumi. Nói cách khác, trước khi đạt chứng ngộ sơ địa, thực sự có một sự khác biệt lớn giữa Kinh thừa và Mật thừa; sau khi đạt được Bhumi, không có sự khác biệt.

Ví dụ, không có quan niệm về thân kim cương trong Kinh thừa, chứ đừng nói đến thực hành; đây là một thực hành độc đáo trong Mật thừa. Trong bối cảnh của Mật thừa, thân của một người không thanh tịnh, nhưng vẫn có vài yếu tố thanh tịnh trong nó. Nếu những yếu tố này được khai thác và cho phép chín muồi, thân vật lý ô nhiễm sẽ dần dần tan rã vào thời điểm mà các yếu tố chín muồi. Khi nó tan biến hoàn toàn, thân vật lý được chuyển hóa thành một thân kim cương, thứ miễn nhiễm với mọi điều kiện bên ngoài – đất, nước, lửa và gió.

Nhưng một hành giả đã đạt chứng ngộ sơ địa hiện thực hóa thân hư huyễn, cũng được gọi là thân kim cương, ngay tức thì sau khi rời khỏi thiền định sơ địa. Dẫu cho anh hay cô ấy chưa bao giờ thực hành giai đoạn phát triển, đã chứng ngộ tịnh quang, thân hư huyễn khởi lên tự nhiên. Vì thế, từ địa thứ nhất trở lên, không có sự khác biệt giữa Kinh thừa và Mật thừa. Một hành giả trong Kinh thừa từ sơ địa trở lên cuối cùng bước vào con đường Mật thừa như một chuyện tất nhiên.