Về mặt này thì cuộc đời của Khyentse Rinpoche là một kiểu mẫu toàn hảo. Ngoài hai vị Thầy chính của ngài, ngài đã học tập với hơn năm mươi vị Thầy kiệt xuất từ mọi trường phái của Phật Giáo Tây Tạng. Sau khi hoàn toàn hợp nhất những giáo lý vào cuộc sống của riêng ngài, khi ấy ngài đã có thể trao truyền chúng cho hàng ngàn đệ tử. Trong số những đệ tử đó, một số đã trở thành những vị trì giữ đích thực những giáo lý, những người thừa kế tâm linh, và hiện nay đang tiếp nối dòng truyền của ngài.

Sinh năm 1924, Trulshik Rinpoche không chỉ là một người nắm giữ dòng truyền thừa, ngài cũng là người nhận lĩnh chính yếu “kho tàng tâm” của Khyentse Rinpoche, như được đặc biệt tiên tri trong những bản văn của các kho tàng tâm này. Ngài cũng là vị truyền giới chính yếu các giới nguyện tu viện trong các dòng Nyingma và đã tôn phong cho vài ngàn tu sĩ.

Khoảng ba mươi năm trước, trong khi đang hành hương ở Nepal, một đêm Khyentse Rinpoche mơ thấy ngài đang leo lên một ngọn núi sừng sững. Trên đỉnh là một tu viện nhỏ. Ngài đi vào và nhìn thấy ở bên trong những vị Thầy ngày trước của ngài đang ngồi cạnh nhau – ba vị Lạt Ma chính của Tu viện Shechen là Shechen Gyaltsap Rinpoche, Shechen Rabjam, và Shechen Kongtrul. Khyentse Rinpoche lễ lạy các ngài và cất tiếng hát tụng bài kệ đau buồn, hỏi các vị Thầy là các ngài đã chịu đau khổ trong tay những người Trung Quốc ra sao (cả ba vị đã bỏ mạng trong ngục tù vào cuối thập niên 1950 và đầu thập niên 1960). Cũng trong một bài kệ, các ngài trả lời bằng một giọng, nói rằng: “Đối với chúng ta sinh và tử như những giấc mộng hay sự huyễn hóa. Trạng thái tuyệt đối không màng tới sự thịnh suy”. Khyentse Rinpoche biểu lộ ước muốn được sớm gặp các ngài trong các Cõi Phật, bởi ngài đã nhìn thấy ít ỏi những gì còn lại trong một thế giới nơi các giáo lý biến mất nhanh chóng và hầu hết các vị Thầy chỉ là những kẻ lừa đảo mạo danh. Vào lúc đó, Shechen Kongtrul chăm chăm nhìn Khyentse Rinpoche với ánh mắt sắc nhọn và nói: “Con phải tận tụy làm việc để giúp ích chúng sinh và duy trì giáo lý cho tới hơi thở cuối cùng của con. Ba người chúng ta, hợp nhất làm một, sẽ đến với con như một Hóa Thân duy nhất, một người trợ giúp để hoàn thành những mục đích của con”. Không lâu sau đó, vào năm 1966, trưởng nữ của Khyentse Rinpoche là Chime Wangmo hạ sinh một bé trai, là người được Karmapa thứ mười sáu xác nhận là Hoá Thân của Shechen Rabjam.

Shechen Rabjam Rinpoche không chỉ là cháu ngoại của Khyentse Rinpoche mà cũng là vị kế thừa tâm linh thực sự của ngài. Rabjam Rinpoche được ông ngoại nuôi dạy từ lúc năm tuổi và nhận lĩnh mọi giáo lý ông ban cho trong hơn hai mươi lăm năm. Rabjam Rinpoche nói về mối liên hệ phi thường với vị Thầy - ông ngoại của mình:

“Nhận thức đầu tiên của tôi về Khyentse Rinpoche là nhận thức về một người ông kỳ diệu tràn đầy thương yêu. Thực ra ngài giống như cha và mẹ thực sự của tôi trong một con người. Sau đó, khi tôi lớn lên, nhận thức này dần dần biến thành lòng tôn kính, xác tín sâu xa, và cuối cùng thành niềm tin tưởng bất biến. Vì thế, Khyentse Rinpoche đã trở thành Đạo Sư tâm linh của tôi. Khi tôi bắt đầu nghiên cứu Kinh điển, tôi tìm thấy ở ngài mọi phẩm tính mà Kinh điển đã mô tả về một Đạo Sư đích thực và chứng ngộ. Sau khi ngài viên tịch, sức mạnh của sự hiện diện của ngài chẳng những không biến mất mà còn trở nên mỗi lúc một trùm khắp. Bây giờ tôi nhận ra là mình may mắn biết bao khi được gặp một người như ngài. Mục đích duy nhất của tôi là có thể duy trì các giáo lý của ngài và hoàn thành những điều ngài ước nguyện”.

Cho tới nay, mục đích mà Rabjam Rinpoche đang thực hiện này đã có những thành công đáng kể. Từ năm hai mươi lăm tuổi ngài đã phải gánh vác trách nhiệm nặng nề trông coi những tu viện rộng lớn của truyền thống Shechen ở Nepal, Tây Tạng, và Bhutan, cũng như trách nhiệm giám sát việc xây dựng tu viện khác tại Bodhgaya ở Ấn Độ, nơi Đức Phật đã đạt được Giác ngộ.

Dzongsar Khyentse Rinpoche, sinh năm 1961, là Hóa Thân chính của Khyentse Chokyi Lodro, một vị Thầy thân yêu khác của Khyentse Rinpoche. Khi Hóa Thân trẻ tuổi được xác nhận và được mời tới Sikkim để làm lễ đăng quang, Khyentse Rinpoche đi xuống biên giới Sikkim - Ấn Độ để đón chào ngài. Trong vài giờ ngồi xe trở ngược lên Gangtok, thủ đô của Sikkim, suốt cả quãng đường Khyentse Rinpoche đã ôm cậu bé trong lòng và trào nước mắt. Sau này những người có tham dự chuyến du hành đó đã hỏi ngài là vẻ buồn bã bộc lộ của ngài có phải do từ những linh tính về tương lai của vị Hóa Thân trẻ hay không. Nhưng ngài đã giải thích rằng những giọt nước mắt đó là nước mắt của sự hoan hỉ và sùng mộ, bởi trong vài giờ đồng hồ đó không phải ngài nhìn thấy cậu bé mà chính là Khyentse Chokyi Lodro ngày trước như thể trong thực tại. Sau này, Khyentse Rinpoche thường lễ lạy bất kỳ lúc nào ngài gặp vị Hòa Thân trẻ tuổi sau một thời gian dài vắng mặt - ngay cả trên một con đường đầy bụi bặm. Về sau, Dzongsar Khyentse Rinpoche trở thành đệ tử thân thiết của Khyentse Rinpoche và đã nhận lĩnh vô số giáo lý và sự nhập môn từ ngài. Dzongsar Khyentse Rinpoche hiện đang đứng đầu vài tu viện và Đại học tu viện ở Ấn Độ và Bhutan.

Sẽ chẳng lợi ích gì khi kể tên tất cả những đệ tử của Khyentse Rinpoche, là những người mà như cách diễn tả của Tây Tạng đã nói, nhiều như những vì sao trong bầu trời mùa thu. Tuy nhiên, trong số những người đáng chú ý nhất – ngoài Đức Đạt Lai Lạt Ma, mà chúng ta đã nói tới trước đây - là hai vị Choling Rinpoche, Namkhai Nyingpo Rinpoche, Jigme Khyentse Rinpoche, Dzigar Kongtrul Rinpoche, Senge Trakpa Rinpoche (một hành giả kiệt xuất đã trải qua nhiều năm trong ẩn thất), Orgyen Topgyal Rinpoche, và Taklung Tsetrul Pema Wangyal Rinpoche, vị này được nhiều người coi là nguyên mẫu của đệ tử lý tưởng và bản thân vị này cũng là một Đạo Sư có phẩm tính. Chogyam Trungpa Rinpoche, Sogyal Rinpoche, và vài đệ tử khác của Khyentse Rinpoche cũng đã trở thành những vị Thầy có ảnh hưởng ở Tây phương.

Như thế, dòng truyền thừa của Khyentse Rinpoche vẫn còn lưu truyền mạnh mẽ, trí tuệ và lòng bi mẫn của ngài vẫn nồng ấm đủ để làm tan chảy quặng mỏ của sự sống của ta và lấy ra được chất vàng Phật tính tiềm ẩn trong đó.

Khyentse Rinpoche đã sống và hít thở những giáo lý của đạo Phật một cách kiên quyết. Vượt lên bất kỳ bối cảnh văn hóa đặc thù nào, ngài có khả năng thúc đẩy mọi người tra vấn một cách sâu xa những sự chọn lựa của riêng họ trong cuộc sống - và sau đó những tài nguyên bao la của sự chứng nghiệm thực tiễn và trí tuệ để dẫn dắt họ tới chỗ tìm ra con đường của riêng họ. Ngày nay những vấn đề cùng với những giáo lý chúng ta phải đương đầu thì vẫn còn tươi mới và thích đáng như trước đây. Khyentse Rinpoche luôn luôn nhấn mạnh rằng Phật đạo được coi là cái gì được sống tới cùng tột, một làn gió trong lành không ngừng thổi, một phương cách để kinh nghiệm những sự việc như chúng thực sự là.

Vào lúc đầu tôi coi Đạo Sư là vị Thầy,
Vào lúc giữa tôi coi Kinh điển là vị Thầy,
Vào lúc cuối tôi coi tâm của riêng tôi là vị Thầy.

Từ vị Thầy chỉ ra con đường giải thoát
Tôi nhận lĩnh những giáo lý linh thánh cho sự giải thoát của riêng tôi:
Thực hành của tôi là tránh làm tà hạnh và vun trồng đức hạnh.

Từ vị Thầy Bồ Tát
Tôi nhận lĩnh những giáo lý Đại Thừa linh thánh về cách phát triển tâm giác ngộ (Bồ Đề tâm):
Thực hành của tôi là yêu thương người khác hơn bản thân.

Từ vị Thầy Kim Cương Thừa,
Tôi nhận lĩnh những giáo lý Mật Chú Thừa, những quán đảnh, và giáo huấn:
Thực hành của tôi là nuôi dưỡng niềm tin, lòng tôn kính, và tri giác thanh tịnh.

Shabkar

Toàn bộ sự đột phá của giáo lý Đức Phật là để làm chủ tâm thức. Nếu bạn làm chủ tâm thức, bạn sẽ điều khiển được thân thể và ngôn ngữ, và nỗi khổ của riêng bạn và những người khác chỉ có thể đi tới chỗ kết thúc. Nhưng nếu bạn để mặc cho tâm thức tràn ngập những cảm xúc tiêu cực, thì cho dù hành động của thân thể và ngôn ngữ của bạn có vẻ hoàn hảo tới đâu chăng nữa, bạn vẫn còn ở rất xa con đường.

Việc làm chủ tâm thức được thành tựu nhờ sự tỉnh giác liên tục về mọi tư tưởng và hành động của bạn. Hãy thường xuyên truy xét tâm bạn, và ngay khi những tư tưởng tiêu cực xuất hiện, hãy khắc phục chúng bằng những cách đối trị thích hợp. Khi những tư tưởng tích cực xuất hiện, hãy củng cố chúng bằng cách hồi hướng công đức chúng mang lại, ước nguyện rằng tất cả chúng sinh được kiến lập trong sự Giác ngộ vô thượng. Khi nuôi dưỡng sự chánh niệm liên tục này trong những thực hành an định và quán chiếu, cuối cùng bạn sẽ có thể duy trì được việc nhận ra trí tuệ ngay cả giữa những hoạt động bình thường và những sự xao lãng. Như thế sự chánh niệm là nền tảng rốt ráo, phương thuốc chữa trị mọi phiền não sinh tử.

Sự thực hành Pháp đưa bạn tới một nơi ở đó bạn có thể duy trì cũng vẫn sự tỉnh giác không ngơi nghỉ đó dù ở trong hay ngoài những thời khóa. Đây là điểm cốt tuỷ của mọi giáo huấn tâm linh; không có nó, dù bạn trì tụng bao nhiêu thần chú và lời nguyện, dù bạn thực hiện bao nhiêu ngàn lần lễ lạy và đi nhiễu chăng nữa, chừng nào mà tâm bạn vẫn còn xao lãng thì không điều gì trong những thực hành đó có thể giúp bạn thoát khỏi những cảm xúc che chướng của bạn. Đừng lãng quên điều trọng yếu nhất này.

Khyentse Rinpoche

Anh dịch: Nhóm Dịch Thuật Padmakara

Việt dịch: Thanh Liên

Nguồn: Di sản tâm linh, sự chuyển hóa và tính liên tục

]]> https://kimcuongthua.org/truyen-thua-nyingema/di-san-tam-linh-su-chuyen-hoa-va-tinh-lien-tuc/feed/ 0 https://kimcuongthua.org/truyen-thua-nyingema/shechen-nyingma/tieu-su-ngan-duc-dilgo-khyentse-yangsi-rinpoche/ https://kimcuongthua.org/truyen-thua-nyingema/shechen-nyingma/tieu-su-ngan-duc-dilgo-khyentse-yangsi-rinpoche/#comments Sat, 29 Aug 2015 13:51:53 +0000 http://kimcuongthua.vn/?p=3349 Continue Reading]]>  Đức Dilgo Khyentse Rinpoche & Đức Dilgo Khyentse Yangsi Rinpoche 

Đức Dilgo Khyentse Yangsi Rinpoche là chính là hóa thân của Đức Dilgo Khyentse Rinpoche, Ngài viên tịch năm 1991 và hưởng thọ 81 tuổi.

Đức Khyentse Yangsi Rinpoche sinh ra ở Nepal vào ngày 30 tháng 6 năm 1993. Khi Đức Khyentse Rinpoche viên tịch, những học trò thân cận của Ngài đã thỉnh cầu Đức Trulshik Rinpoche, đệ tử cao cấp và thành tựu nhất của Ngài, đi tìm hóa thân của Ngài. Ngài đã có vô số giấc mơ và linh kiến rõ ràng về sự nhận dạng hóa thân. Ngài chính là con trai của Đức Tsikey Chogling Rinpoche (Mingyur Dewai Dorje) và là hóa thân đời thứ 3 của Đức Chogyur Dechen Lingpa (con trai của Tulku Ugyen Rinpoche), và Đức Dechen Paldron.

Đức Đạt Lai Lạt Ma đã xác nhận rằng cậu bé chính là Tái sinh hay Hóa thân của Đức Dilgo Khyentse Rinpoche. Vào tháng 12 năm 1995, Đức Trulshik Rinpoche đã thực hiện nghi lễ ban đảnh (Ugyen Tenzin Jigme Lhundrup) và mặc áo choàng cho vị Tulku trẻ. Lễ tấn phong chính thức của Ngài được diễn ra tại Tu viện Shechen Tennyi Dargyeling tại Nepal tháng 12 năm 1996 và có hàng nghìn học trò trên thế giới đến tham dự.

Đức Khyentse Yangsi Rinpoche đã thọ nhận sự giáo dưỡng trong sự tĩnh lặng tại Bhutan dưới sự chỉ dạy của Đức Rabjam Rinpoche. Ngài đang học khóa học Shedra toàn diện (khóa học triết học 9 năm) tại Bhutan do Đức Khenpo Yeshe Gyaltsen trực tiếp giảng dạy.

Ngài cũng đang thọ nhận các giáo lý và các Quán đảnh từ nhiều vị Thầy hiện đang trì giữ giáo lý quý báu. Hàng năm, Ngài di chuyển tới Nepal để tham dự lễ hội đón Năm mới của người Tây Tạng trong các nghi lễ hàng năm tại Tu viện Shechen. Tại Bhutan Ngài đã thực các lễ Drupchen (lễ thành tựu trong10 ngày) như nhiều vị Thầy tiền nhiệm của Ngài đã làm. Ngài là một Đạo sư trẻ tuổi nhưng tràn đầy tình yêu thương và lòng bi mẫn. Ngài đã thực hiện một cam kết sâu sắc với ý thức trì giữ, bảo vệ cho tương lai của Phật pháp. Ngài sử dụng tiếng anh một cách hoàn hảo và là Tu viện trưởng của một số Tu viện và Ni viện trong khi Đức Rabjam Rinpoche đang Nhập thất ẩn tu.

http://shechen.org/spiritual-development/teachers/khyentse-yangsi-rinpoche/

Việt dịch : Nhóm Rigpa Lotsawas

Hiệu đính : Giác nhiên

Mọi sai sót đều do người dịch và người hiệu đính. Có chút phước đức nhỏ nhoi nào xin hồi hướng cho những ai có duyên với Đức Khyentse Yangsi Rinpoche đều được Ngài dẫn dắt sớm liễu thoát sinh tử và cầu mong nhờ công đức này Ngài sớm quang lâm đến Việt nam

Đức Changling Rinpoche lên 12 tuổi, Ngài đã tham gia khóa học Shechen Shedra (Cao đẳng Triết học) và hoàn thành việc tu học năm 20 tuổi. Ngài đã tiếp tục giảng dạy ở Cao đẳng, đồng thời tu học cùng với Đức Trulshik Rinpoche, Đức Rabjam Rinpoche, Đức Taklung Tsetrul Rinpoche và các Lama khác.

Đức Changling Rinpoche có vốn kiến thức rất rộng lớn về các chi tiết khó hiểu của các nghi quỹ và Ngài là một chuyên gia về các Nghi lễ và Nghi quỹ của Dòng truyền thừa Shechen. Ngài ở chính tại Tu viện Nepal và hàng năm Ngài giảng dạy khắp miền Bắc Mỹ và châu Á.

http://shechen.org/spiritual-development/teachers

Việt dịch : Nhóm Rigpa Lotsawas

Hiệu đính : Giác nhiên

Mọi sai sót đều do người dịch và người hiệu đính. Có chút phước đức nhỏ nhoi nào xin hồi hướng cho những ai có duyên với Đức Changling Rinpoche đều được Ngài dẫn dắt sớm liễu thoát sinh tử và cầu mong nhờ công đức này Ngài sớm quang lâm đến Việt nam

Đức Tulku Gyalse Rinpoche sinh năm 1980 trong một gia đình du cư tại vùng Bumthang của Trung tâm Bhutan. Vị Thầy tiền nhiệm của Ngài, Đức Adzom Gyalse Tulku, con trai thứ 3 của Adzom Drukpa, là một Terton (khai mật tạng kinh), tác giả của rất nhiều nghi lễ ,bản văn và có nhiều đệ tử thành tựu.

Năm 1958, Đức Adzom Gyalse Gyurmed Dorjee bị bắt giam và ngồi tù. Tại đây, Ngài đã thọ nhận các giáo lý từ những người bạn tù. Ngài viên tịch năm 1969 cùng với nhiều dấu hiệu kỳ diệu và để lại một bức thư tiên đoán ngày và địa điểm tái sinh của Ngài cùng với tên cha mẹ tương lai của Ngài. Cuối cùng, bức thư đã được chuyển đến cho Đức Dilgo Khyentse Rinpoche. Ngài đã cử đến một đội tìm kiếm, tuy họ tìm thấy đúng cha mẹ nhưng nhầm cậu con trai.

Nhận ra lỗi sai của họ, Đức Dilgo Khyentse Rinpoche đã xin cậu con trai sinh năm Thân. Trước lúc đó Đức Tulku Gyalse Rinpoche được 9 tuổi. Ngài đã đến Nepal và được Đức Khyentse Rinpoche xác nhận là hóa thân của Adzom Gyalse Gyurmed Dorjee. Ngài đã trở thành tu sĩ của Tu viện Shechen và thọ nhận rất nhiều giáo lý và quán đảnh từ Đức Dilgo Khyentse Rinpoche.

Năm 2004, Đức Tulku Gyalse Rinpoche đã hoàn thành khóa học chuyên sâu 9 năm về triết học Phật giáo và tốt nghiệp từ trường Shechen Shedra tại Nepal. Ngài đã giảng dạy tại Shedrad và chủ trì các nghi lễ lớn ở tu viện. Ngài có một trung tâm nhập thất nhỏ tại Bhutan.

http://shechen.org/spiritual-development/teachers

Việt dịch : Nhóm Rigpa Lotsawas

Hiệu đính : Giác nhiên

Mọi sai sót đều do người dịch và người hiệu đính. Có chút phước đức nhỏ nhoi nào xin hồi hướng cho những ai có duyên với Đức Tulku Gyalse Rinpoche đều được Ngài dẫn dắt sớm liễu thoát sinh tử và cầu mong nhờ công đức này Ngài sớm quang lâm đến Việt nam

Đức Rabjam Rinpoche là người kế vị thứ 7 trong dòng Rabjam. Vị Rabjam Rinpoche thứ hai đã thiết lập Tu viện Shechen tại tỉnh Kham, miền Đông Tây Tạng. Tu viện trở thành một trong 6 tu viện Nyingma chính ở Tây Tạng nhưng bị phá hủy vào giữa thế kỉ 20. Vào độ tuổi lên 3, Đức Rabjam Rinpoche bắt đầu thọ nhận các giáo lý từ người ông tôn kính của Ngài và hiện đang trì giữ Dòng truyền thừa không gián đoạn. Ngài thọ nhận sự giáo dưỡng trực tiếp từ Đức Dilgo Khyentse Rinpoche và tham dự hầu hết những buổi giảng dạy của Ngài và các lễ Drupchen (nghi lễ 9 ngày) và nhận quán đảnh trong suốt 25 năm. Ngài đã cùng Đức Dilgo Khyentse Rinpoche di chuyển tới nhiều quốc gia trên thế giới và lần đầu tiên đặt chân đến phương Tây là vào năm 1976.

Đầu những năm 1980, Đức Dilgo Khyentse Rinpoche đã xây dựng Tu viện Shechen Tennyi Dargyeling ở Nepal và ấn định Đức Rabjam Rinpoche làm Tu viện trưởng. Ngày nay, có 300 tu sĩ đang tu học tại đây dưới sự chỉ dạy của Ngài. Đức Rabjam Rinpoche đã tạo ra sự quản lý và tổ chức trong cộng đồng tu sĩ , một kiểu mẫu giáo dục mang tính kỉ luật đem lại niềm vui cùng những hoạt động mang tính nhân văn.

Đức Rabjam Rinpoche đã thiết lập Trường Triết học Phật giáo Shechen và Trung tâm Nhập thất Shechen tại Nepal. Để đáp lại nhu cầu muốn thực hành và tu học Dòng truyền thừa của Đức Dilgo Khyentse Rinpoche đến với nhiều nữ giới, Ngài đã tái xây dựng và nâng cấp cơ sở vật chất của Ni viện Sisinang ở Bhutan với khoảng hơn 75 nghìn ni cô đang tu học và thực hành Pháp. Thể theo mong ước của Đức Dilgo Khyentse Rinpoche, Ngài đã xây dựng Tu viện nhỏ Nyingma và Trung tâm tu học ở Bodhgaya, Ấn Độ.

Đức Rabjam Rinpoche luôn duy trì sự đam mê trong việc bảo tồn văn hóa Tây Tạng. Ngài đảm đương nhiệm vụ hoàn thành nhiều Bảo tháp vì dự án hòa bình. Tu viện Sheechen ở Tây Tạng nổi tiếng vì phong cách đặc biệt Cham (một điệu múa thiêng liêng) và việc thực hiện các nghi quỹ và trì tụng. Đức Rabjam Rinpoche đã đem lại sức sống mới cho truyền thống này. Dưới sự dẫn dắt của Ngài, Các vũ điệu tâm linh thiêng liêng đã biểu diễn khắp châu Âu và Nam Phi. Với nỗ lực trì giữ truyền thống vẽ tranh Phật giáo (Thangka) linh thiêng, Ngài đã thành lập ra Trường Nghệ thuật Tsering. Cuốn sách của Ngài với tựa đề “The Great Medicine”, đã được xuất bản bằng tiếng Anh và nhiều thứ tiếng khác.

Đức Rabjam Rinpoche vô cùng yêu thích những dự án mang tính nhân văn. Ngài hiện đang duy trì truyền thống Phật giáo Tây Tạng chân thực được ông Ngài giảng dạy, kết hợp với sự ưa thích mang tính hiện đại theo nhu cầu của cộng đồng và cá nhân. Đức Rabjam Rinpoche hiện đang chăm sóc và giáo dưỡng Đức Khyentse Yangsi Rinpoche, chính là hóa thân của Đức Khyentse Rinpoche. Đức Rabjam Rinpoche bắt đầu thời gian nhập thất kéo dài từ tháng 3 năm 2013. Trong thời gian đó, Đức Khyentse Yangsi Rinpoche đảm đương vai trò quản lý giúp Ngài tại Tu viện và Ni viện.

http://shechen.org/spiritual-development/teachers/shechen-rabjam-rinpoche/

Việt dịch : Nhóm Rigpa  Lotsawas

Hiệu đính : Giác Nhiên

Mọi sai sót đều do người dịch và người hiệu đính. Có chút phước đức nhỏ nhoi nào xin hồi hướng cho những ai có duyên với Đức Rabjam Rinpoche đều được Ngài dẫn dắt sớm liễu thoát sinh tử và cầu mong nhờ công đức này Ngài sớm quang lâm đến Việt Nam.

Chân tu Matthieu Ricard đã sống qua nhiều kiếp. Những năm 60, ngộ đạo bởi những cảm nhận sâu sắc tự thân, ông tới sống ở Darjeeling, Ấn Độ, nơi ông bắt đầu học giáo lý Phật giáo Tây Tạng và trở thành một vị chân tu uyên bác.

Sau khi rời Ấn Độ năm 1972, Ricard sống nhiều năm trời trong sự tĩnh lặng ở những rặng núi Himalaya. Thời kỳ ẩn dật kết thúc khi ông cho ra mắt cuốn The Monk and the Philosopher: A Father and Son Discuss the Meaning of Live (Sư thầy và nhà triết học: Một người cha và một người con trao đổi về ý nghĩa sự sống), một cuốn sách ghi lại hàng loạt cuộc đối thoại với cha ông, nhà triết học Jean-Francois Revel.

Những cuộc đối thoại cha-con đó đã trở thành bước đầu trong nhiều cuộc đối thoại Đông-Tây khác định nghĩa cuộc đời kỳ lạ của Ricard. Vị tăng lữ và nhà hoạt động nhân đạo rất được yêu mến này tiếp tục là cầu nối giữa nhiều thế giới: tâm linh và khoa học, phương đông và phương tây, những niềm tin cổ xưa và thời hiện đại.

Ông đã phát biểu ở cả Dharamsala, nơi Đức Đạt Lai Lạt Ma đang sống, và Diễn đàn kinh tế thế giới (WEF) tại Davos, Thụy Sĩ. Ông đã làm việc với hàng loạt nhà lãnh đạo lớn, từ Đức Đạt Lai Lạt Ma tới Tổng giám đốc LinkedIn Jeff Weiner và nhà thần kinh học Richard Davidson; và đã kết nối hàng triệu người thông qua ứng dụng diễn đàn trực tuyến TED Talks, nhưng vẫn sống đời trầm mặc ở quê nhà Nepal.

Cuốn sách mới nhất của ông, “Altruism: The Power of Compassion to Change Yourself and the World” (Chủ nghĩa vị tha: Sức mạnh của cảm xúc để thay đổi bản thân bạn và thế giới), dày 600 trang với hơn 1.600 ghi chú khoa học. Đó là một hành trình nỗ lực tổng hợp các tri thứ khoa học, tôn giáo và lịch sử để khám phá bản chất của cảm xúc. Với Ricard, khám phá chủ nghĩa vị tha là một bước tự nhiên sau cuốn sách trước đó của ông về hạnh phúc.

“Đó là một hiệu ứng tự nhiên: Bạn cởi mở và tử tế với những người khác, và ngay cả không chú tâm, bạn sẽ thấy mình hạnh phúc, Ricard nói với The Huffington Post trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại từ quê mẹ ở Pháp. “Nếu bạn bị ám ảnh về bản thân, ngay cả khi bạn cố gắng hạnh phúc, bạn cũng đã quay lưng lại với hạnh phúc và khiến mình thật đáng thương”.

Ricard cho rằng chủ nghĩa vị tha đã được lập trình sẵn trong trí não con người và ông nói việc kích hoạt điều đó sẽ là câu trả lời cho những thách thức lớn nhất với thế giới ngày nay. Cuốn sách nói khơi dậy lòng vị tha ở mức độ ca nhân và xã hội là cách duy nhất để bắt cầu nối cho “cuộc đối thoại tinh thần” giữa những nhu cầu ngay lập tức của xã hội và các lợi ích của nó trong dài hạn. Chúng ta đã sai, theo Ricard, khi hy sinh những lợi ích cho các thế hệ tương lai và môi trường để thỏa mãn các nhu cầu hiện tại của chúng ta.

Hành động với lòng vị tha là cách duy nhất để giải quyết các nhu cầu ngắn, trung và dài hạn của xã hội, Ricard nói. “Ý niệm đơn giản quan tâm nhiều hơn tới người khác có thể tích hợp cùng lúc các nhu cầu trong ba khoảng thời gian đó”, ông nói.

Trong một nền văn hóa nhấn mạnh vào cá nhân và sự cạnh tranh, thật dễ nói chủ nghĩa vị tha là điều không tưởng. Nhưng Ricard lập luận rằng khả năng quan tâm tới người khác rất có thể chính là điều giúp loài người vẫn đang tồn tại và phát triển.

Vị tha như một lợi thế trong tiến hóa

Lâu nay, các nhà khoa học và những triết gia vẫn tranh luận về bản chất của con người, đó là lòng vị tha, cái thiện, hay sự ích kỷ, cái ác. Các học giả thường khó tìm được chỗ đứng cho lòng vị tha trước ưu thế của sinh học tiến hóa Darwin, ý tưởng về việc những cá nhân cạnh tranh với nhau giành giật những nguồn lực khan hiếm để sinh tồn, và chỉ những giống loài khỏe mạnh và thích nghi tốt nhất mới có thể tồn tại và phát triển, với cái giá là sự diệt vong của những giống loài khác.

Nhưng câu chuyện không đơn giản như thế. “Những người vị tha về mặt logic tiến hóa lẽ ra sẽ mãi là những kẻ thua cuộc trong cuộc chiến ở cuộc đời này. Tuy nhiên, điều đó không hề đúng”, Ricard viết, nhắc nhở rằng trong một thời kỳ lịch sử rất dài sống như những cộng đồng săn bắt-hái lượm, chính khả năng hợp tác và giúp đỡ lẫn nhau mới là điều giúp con người sinh tồn và phát triển, chứ không phải kỹ năng nổi trội của vài cá nhân.

Ông chỉ ra hàng loạt bằng chứng khoa học, bao gồm công trình nhiều ảnh hưởng của nhà sinh học tiến hóa ở Đại học Harvard, Robert Trivers, cho thấy sự hỗ trợ lẫn nhau có ý nghĩa sống còn với mọi giống loài, và những giống loài biết giúp nhau thay vì đánh nhau rốt cuộc sẽ là những kẻ chiến thắng trong quá trình tiến hóa.

Dù các học giả sẽ còn tranh cãi về việc bản chất con người là vị kỷ hay vị tha, các nghiên cứu hiện đại cho thấy khuynh hướng biết quan tâm tới người khác quả là một trong những bản chất của con người.

Một nghiên cứu với não người vào năm 2007 của các nhà thần kinh học ở Viện y tế quốc gia Mỹ đã hỏi những tình nguyện viên về một kịch bản hoặc họ có thể cho tiền đi vì mục đích từ thiện, hoặc giữ lại cho bản thân mình. Các nhà nghiên cứu rất ngạc nhiên khi phát hiện ra rằng việc tưởng tượng cho tiền đi đã làm kích hoạt một vùng trong não vốn chỉ sáng khi được cho ăn hay quan hệ tình dục, bằng chứng cho thấy lòng vị tha có thể mang tới hạnh phúc.
Cảm xúc trên vỏ não
Nhưng ngay cả nếu lòng vị tha là bản chất tự nhiên của con người, không dễ để chúng ta bộc lộ điều đó trong đời sống hàng ngày. Dẫu vậy, các nhà khoa học đã chứng minh rằng thông qua việc huấn luyện não có hệ thống, chúng ta có thể làm tăng sự cảm thông và lòng trắc ẩn, qua đó làm tăng hạnh phúc và sự mạnh khỏe về tinh thần.
Ricard thường hay cười khi ông được gọi bằng biệt danh mà ông có được vài năm trước trong một nghiên cứu thần kinh: “người hạnh phúc nhất thế giới”. Khi nhà thần kinh học của Đại học Wisconsin Richard Davidson gắn các cảm biến điện vào não Ricard lúc ông ngồi thiền, Davidson đã ghi nhận được các sóng gamma “chưa bao giờ có trong khoa học thần kinh”. Có vẻ như nhiều thập kỷ ngồi thiền đã giúp Ricard xây dựng được lòng trắc ẩn một cách vững chắc và làm thay đổi bộ não của ông.
Việc ngồi thiền và tĩnh tâm có thể làm thay đổi hoạt động của não bộ giờ đã là điều được biết tới rộng rãi, với ngày càng nhiều các nghiên cứu khẳng định điều đó. Được coi là biện pháp hữu ích để đạt tới Niết bàn, một trạng thái hạnh phúc tuyệt đối trong Phật giáo, suốt 2.500 năm qua, giờ việc tĩnh tâm mới bắt đầu được chiếu rọi ánh sáng khoa học.

Trong một nghiên cứu năm 2008 của nhà tâm lý học Barbara Frederickson, 140 người trưởng thành khỏe mạnh chưa có kinh nghiệm với việc ngồi thiền được dạy cho cách ngồi thiền tĩnh tâm và yêu cầu tập 20 phút mỗi ngày trong 7 tuần lễ. So với một nhóm người lớn tương ứng khác không ngồi thiền, những người tập thiền nói họ cảm thấy yêu thương, chân thành và nhiều niềm vui hơn trong cuộc sống. Họ cũng cải thiện được sức khỏe thể chất, bao gồm thần kinh cảm xúc, nhịp tim và thần kinh vận động.

Ở Đại học Stanford, nghiên cứu tại Trung tâm nghiên cứu và giáo dục lòng vị tha và trắc ẩn (CCARE) cho thấy việc huấn luyện lòng vị tha và sự cảm thông, bao gồm ngồi thiền, đã giúp tăng sự quan tâm tới người khác lẫn sức khỏe thể chất của những người tham gia. “Kết nối một cách có ý nghĩa với những người khác giúp chúng ta đạt được sức khỏe thể chất và tinh thần tốt hơn và tăng quá trình hồi phục từ các bệnh tật”, Emma Seppala, một nhà tâm lý học ở Đại học Stanford và là giám đốc khoa học của CCARE, nói. “Nó thậm chí còn giúp chúng ta sống lâu hơn”.
Dẫn những nghiên cứu với hình ảnh vỏ não mới đây, bà Seppala nói: “Lý do khiến một cuộc sống nhiều vị tha dẫn tới một tâm lý lành mạnh hơn có thể là bởi việc cho đi cũng mang về niềm vui không kém, nếu không muốn nói là nhiều hơn, việc nhận được”. Dựa trên các nghiên cứu hiện đại và triết học Phật giáo, Ricard coi lòng vị tha là liều thuốc thần cho những người không thấy hạnh phúc.
Như nhà sư Phật giáo thế kỷ thứ 8 Shantideva (Tịch Thiên) từng nói, mọi khổ ải là từ mong muốn cho bản thân được hạnh phúc, còn mọi hạnh phúc là từ mong muốn cho người khác được hạnh phúc. Quả thật, các nhà khoa học đã chứng minh rằng việc nghĩ quá nhiều cho chính mình là nguồn gốc của rất nhiều chứng bệnh thần kinh và lối sống tiêu cực.

Ricard nói sự vị kỷ cũng là gốc rễ của nhiều vấn đề xã hội. “Sự vị kỷ là trung tâm của hầu hết các vấn đề mà chúng ta đang phải đối mặt: khoảng cách giàu-nghèo, thái độ mọi người vì chính mình đang ngày càng gia tăng, và sự thờ ơ với cuộc sống của nhiều thế hệ sắp tới”, ông viết. Bằng cách nuôi dưỡng lòng vị tha, chúng ta có thể cải thiện cuộc sống của mình, trung hòa với con người và môi trường mình đang sống. “Nếu chúng ta quan tâm tới những người khác, và tới thế hệ tương lai, chúng ta sẽ không hủy hoại hành tinh này”, Ricard nói.

Cuộc cách mạng lòng vị tha
Trong khi thiền định là bước khởi đầu tốt để nuôi dưỡng lòng trắc ẩn với cả cá nhân và xã hội, Ricard nói đó không phải là mục tiêu cuối cùng. “Thiền định giúp bạn có sức mạnh và sự tự tin nội tâm, và nếu bạn không cảm thấy vững vàng, bạn sẽ sẵn sàng hy sinh hơn”, ông nói. “Nhưng mọi chuyện không chỉ là ngồi đó và chăm lo cho tinh thần, bạn phải xây dựng một con đường để cho đi và phục vụ”.
Ricard là một ví dụ, ông không chỉ ngồi thiền. Trong 15 năm qua, quỹ từ thiện của ông, Karuna Shechen, đã xây trường học và bệnh viện khắp Ấn Độ, Nepal và Tây Tạng. Riêng ở Himalaya, tổ chức của Ricard đang quản lý hơn 140 dự án từ thiện, và gần đây nhất là những nỗ lực giảm nhẹ đau khổ cho hàng nghìn nạn nhân động đất ở Nepal. Từ chỗ là một tổ chức nhỏ, ngày nay Karuna Shechen đang hỗ trợ theo nhiều cách cho 220.000 người ở 550 ngôi làng ở Nepal.

Bất chấp những thách thức lớn với thế giới ngày nay, Ricard vẫn lạc quan về ảnh hưởng của “cuộc cách mạng lòng vị tha”. Khi nghiên cứu để viết cuốn sách của mình, Ricard nói ông nhận thấy một sự thay đổi lớn về thái độ. “Tôi đã nhận thấy sự thay đổi này ở mọi lĩnh vực mà tôi nghiên cứu, từ tâm lý học tới kinh tế học”, Ricard nói.

“Chúng ta có thể thấy những lĩnh vực mới cực kỳ năng động trong kinh tế, như huy động vốn của đám đông (crowdfunding), đầu tư tạo ảnh hưởng (impact investment), nông trại có trách nhiệm với xã hội và môi trường, ngân hàng hợp tác, tín dụng vi mô, doanh nghiệp xã hội… Sách vở về sự cảm thông và lòng trắc ẩn cũng ngày càng nhiều. Bức tranh chung của xã hội được vẽ theo hướng đó”.
Mỗi ngày đang ngày càng nhiều người đóng góp phần nhỏ bé của họ để tạo ra sự khác biệt cho cộng đồng của mình, Ricard nói. “Ai cũng có thể làm được”, ông nói. “Không cứ phải là Sudan hay ở Himalaya, bạn có thể bắt đầu từ chính trong khu phố nhà mình”.

http://us.baoduhoc.vn/bai-viet/42840/gap-bac-chan-tu-da-song-qua-nhieu-kiep.htm

]]> https://kimcuongthua.org/truyen-thua-nyingema/shechen-nyingma/doi-net-ve-matthieu-ricard/feed/ 0